Het ontstaan van het schrift

Oorsprong

Soorten

Spijkerschrift

HiŽrogliefen

Ontstaan alfabet

Oorsprong

Het schrift is geŽvolueerd uit tekens, symbolen, pictogrammen, enz. De grotschilderingen uit de oertijd lagen aan de basis. Pictogrammen    tonen  de figuren of gedachten waar het om gaat, zoals bijvoorbeeld het hiŽroglyfisch schrift. Zij zijn de oudste uitdrukkingen van wat we een schriftsysteem mogen noemen. Zo'n schriftsysteem neemt wel veel plaats in. Tekens zijn dan ook een representatie van steeds iets anders. Zo wordt een logogram een teken waarmee een volledig woord wordt uitgedrukt. Een syllabogram zal het aantal tekens in het 'alfabet' al verminderen, want 1 teken staat voor 1 lettergreep. Het schrift duikt op samen met de landbouw, in wat archeologen het neolithicum heten. In die periode zijn er al vele voorwerpen gekend met tekens op.

Top

Soorten

1. Het Westers schrift

Het Westers schrift is het schrift dat wij gebruiken.

2. Het Arabisch schrift

Arabisch is een moderne Semitische taal; samen met hebreeuws. Het Arabisch heeft een eigen schrift. Het modern Arabisch wordt gesproken in landen zoals Saoedi-ArabiŽ, Egypte, Palestina, de Golfstaten, SyriŽ, JordaniŽ, Algerije, Marokko, TunesiŽ, Irak en LibiŽ. Maar tussen de verschillende landen zijn er wel verschillen, een beetje zoals dat hier is met de Vlamingen en de Nederlanders. Iemand uit SyriŽ kan dus perfect praten met iemand uit Egypte maar zal sommige woorden niet direct begrijpen. Arabisch is ook de taal waar onze cijfers van afgeleid zijn

3. Het Hebreeuws

Het Hebreeuws is een Semitische taal. De Thora is geschreven in het oud Hebreeuws. Het is een taal die vooral door de joden wordt gebruikt. Het modern Hebreeuws heet Ivriet. Het Hebreeuws heeft een eigen schrift.

4. Het Chinees

Ongeveer 2000 jaar voordat Christus geboren werd, ontstond het Chinese schrift. Vijfhonderd jaar later, dus in 1500 voor Christus werd het Chinese schrift zo gemaakt, dat bijna iedereen het kon begrijpen.
Tussen 200 jaar voor Christus en 200 jaar na de geboorte van Christus werd het Chinese schrift tot een samenhangend geheel gemaakt.
Iedereen kon hierdoor het Chinese schrift leren. In China wordt nu nog steeds hetzelfde schrift gelezen en geschreven, al is het wel een beetje gemakkelijker gemaakt.Hoe graag we het ook zouden willen, het Chinese Schrift kunnen we je niet leren. Dat is namelijk veel te moeilijk! Er zijn meer dan 50.000 Chinese karakters bekend. Karakters zijn niet, zoals bij ons, losse letters. Karakters staan vaak voor een heel woord, of soms wel voor een hele zin. Al worden de karakters niet allemaal gebruikt, je begrijpt dat het voor ons onbegonnen werk is jullie het hele Chinese schrift aan te leren.

5. Het brailleschrift

Het is bedacht door een Fransman: Louis Braille. Hij was zelf blind en leefde van 1809 tot 1852.
In het Franse leger werd een geheime code gemaakt, die ook in het donker door soldaten gelezen kon worden. Louis Braille was 11 jaar oud toen hij deze code veranderde in een leesbare tekst voor blinden. Die code bestaat uit 6 punten. De puntjes worden op stevig papier gedrukt, waardoor het papier omhoog komt en je het kunt voelen. Als je weet wat de puntjes betekenen kun je het lezen.
Het geheimschrift dat in het Franse leger gebruikt werd bestond uit 12 punten. Het kostte dus veel meer tijd om te lezen; bovendien was het veel moeilijker te lezen. De 6 punten zijn makkelijker te lezen, omdat het minder punten tegelijk zijn. Ook kan het daardoor sneller gelezen worden. Deze voelbare letters worden nu nog steeds gebruikt door blinden en slechtzienden.

Top

Het spijkerschrift

Het spijkerschrift is samen met de hiŽrogliefen de eerste volwaardige vorm van een schrift. Het is in ca. 3000 v.C. in Mesopotamie ontstaan , bestaande uit spijker- of wigvormige inscripties in kleitabletten, die door bakken een grote duurzaamheid verkregen.
Het vermoedelijk door de
Soemeriers ontworpen schrift, bevatte aanvankelijk ruim 2000 tekens, dat naarmate meer volken er zich van gingen bedienen (Babyloniers, Assyriers, Elamieten, Hittieten, Hoerrieten, Perzen), steeds verder terugliep en in het Oudperzisch nog maar 42 bedroeg. Het bleef in gebruik tot ca. 100 v.C., daarna vrij snel verdrongen door het Aramese schrift. Het oude spijkerschrift bezat woordtekens (logogrammen), lettergreeptekens (syllabogrammen) en tekens voor woorden met meer dan een betekenis (determinatieven).
Uiteenlopende schrijfrichtingen en het feit dat steeds meer talen er gebruik van gingen maken met weer andere tekens hebben de ontcijfering zeer bemoeilijkt. De Italiaan Pietro della Valle was in 1621 de eerste die melding maakte van het schrift, de Duitser Georg Grotefend was in 1802 de eerste die van een aantal inscripties de betekenis vaststelde. Vooral in de 19de eeuw is veel baanbrekend werk verricht, o.a. door Henry Rawlinson.

Top

De HiŽrogliefen

De naam is afgeleid van twee Griekse woorden: hiŽros 'heilig' en glypho 'in steen gebeiteld'. 'Heilig' omdat de hiŽrogliefen meestal op tempels gevonden werden.
HiŽrogliefen lees je van boven naar beneden, en de ene keer van rechts naar links en de andere keer weer van links naar rechts. Dus je kunt je wel voorstellen dat het heel moeilijk is om hiŽrogliefen te lezen! Alleen hoogopgeleide ambtenaren konden ze lezen. De meeste Egyptenaren konden niet lezen of schrijven.

Tot 1822 begreep niemand iets van de hiŽrogliefen die waren gevonden. Een kapitein genaamd Champollion uit het leger van Napoleon ontdekte een steen. Op die steen, de steen van Rosette, stond een tekst in 3 talen, het Grieks, het Demotisch schrift en het Egyptische schrift. Hij vergeleek de Griekse tekst met de hiŽrogliefen en ontdekte zo wat de tekens betekenden.

HiŽrogliefen zijn nou niet echt de makkelijkste tekens om snel even iets neer te krabbelen.Daarom veranderde het schrift ook. Na vele honderden jaren werd de tekeningen anders. Men wilde dingen sneller op kunnen schrijven en daarom maakte men de hiŽrogliefen eenvoudiger: het hiŽratisch schrift. De tekeningetjes kregen een andere vorm. Nog later ontstond er een schrift dat men nog sneller op kon schrijven en waarbij de hiŽrogliefen nauwelijks meer te herkennen waren, het Demotisch schrift. Dit schrift kon het gewone volk (demos) ook lezen en schrijven.Dat HiŽratisch schrift was wel makkelijker, maar kon soms ook lastig zijn

Top

Het ontstaan van het alfabet

Alle geschriften bestonden uit tekens die allemaal een eigen betekenis hadden, dit werden er steeds meer, daarom was schrijven voor de gewone mens veel te ingewikkeld. Totdat in 100 V. Chr. de FoeneciŽrs een alfabet ontwikkelden. Hun alfabet had wel nog geen klinkers. De FoeneciŽrs waren erg arm, en konden een boerenbestaan niet opbrengen dus werden ze kooplui, met hun boten voeren ze de Middellandse zee af waardoor ze met verschillende talen in contact kwamen. Toen kwamen ze op het idee om een alfabet te ontwikkelen. Ieder teken stond niet meer voor een woord of gebeurtenis, nee iedere teken stond voor een bepaalde klank, met deze klanken kon je ieder denkbaar woord maken. In het verre oosten ontstond het Aramees, hieruit ontstonden het Indiaas, Perzisch, Arabisch, en het Hebreeuws. In het westen leerden ze hun taal aan de Grieken, de Grieken pasten de taal aan, die toen nog maar 22 karakters bevatte naar 27 door 5 klinkers toe te voegen. Het kenmerk van een klinker is dat als je een klinker uitspreekt weinig met je tong of lippen beweegt. Van het Griekse alfabet werd het Latijnse alfabet weer afgeleid die de basis van de West Europese talen vormt, onder andere het Nederlands. De letters X en Y werden pas bij het ontstaan van het latijnse alfabet toegevoegd

Top