Omdat we steeds vaker gericht zijn op snelheid, effectiviteit en verstandelijkheid, vergeten we vaak te luisteren naar de signalen van ons sensueel lichaam. We luisteren niet meer naar onze gevoelsmatige behoeften omdat we denken dat dat onverstandig is.
Er zijn veel mensen die zich geen raad weten met lichamelijke en geestelijke spanning. Problemen op dat gebied ontstaan vaak omdat we onze gevoelens niet kennen of er moeite mee hebben om bepaalde emoties te uiten. We kroppen alles op. Maar hoe hard je dat ook probeert, vroeg of laat moeten belangrijke gevoelens zich toch uiten, omdat je anders in een situatie kunt terechtkomen waarbij het ontkennen, onderdrukken van die gevoelens allerlei klachten kunnen veroorzaken. Onze management-maatschappij is steeds meer gericht op effectiviteit. Die gerichtheid haalt in feite een deel van de bezieling uit de mens. Het tonen van spontane, oprechte emoties en gevoelens wordt steeds meer als onbeheerst of ongepast beschouwd. De ander wordt meer en meer als een bedreiging ervaren en dat maakt het nodig en veilig om op afstand te zijn. Vanuit affectiviteit wordt de mens gezien en gevoeld, gerespecteerd en bevestigd.
Dat bevestigen is van wezenlijke betekenis. Iedereen die voldoende affectieve bevestiging heeft gekregen, ontwikkelt basiszekerheid en een algeheel gevoel van veiligheid. Elk mens is evenwaardig op grond van zijn volwaardig mens zijn. Vanuit affectieve bevestiging opent de mens zich en ontwikkelt hij als het ware vermogen tot liefhebben.
Aanraking en gevoel hebben een nauwe band met elkaar. Aanraken is niet alleen heel natuurlijk, het is ook heel belangrijk. Het is een directe manier om datgene wat in je leeft voelbaar te maken en bewust te laten worden. Aanraken doet een direct beroep op je emoties, in samenspel vindt het contact plaats.
Hoe ga je om met nabijheid en intimiteitin tijden van stress. Het verwoorden van wat je voelt kan het contact met dit voelen versterken. Verwoorden doe je rationeel en logisch, gevoel is per definitie niet rationeel of logisch, want dan zou het geen gevoel zijn. Je gevoel kan richting gaan geven aan je (rationele) handelen. Je maakt dan keuzes waar je achter kunt staan. Op deze manier wordt een gevoel van veiligheid, rust, zelfvertrouwen en eigenwaarde gevonden en versterkt. Hapsis betekent: gevoel, gevoelsbeleving, tact, tast en nomos betekent wet, regel, norm.
Hapto, in het woord haptonomie, stamt van het werkwoord haptein wat betekent: aanraken, verenigen, een relatie vestigen, zich hechten aan.... en in overdrachtelijke zin: in (tactiel) contact treden om gezond te maken, te helen, te bevestigen. Dit specifieke contact karakteriseert de gevoelsmatige toenadering: het ontmoetend, helend (is heel makend, heel de mens omvattend) aanraken om de ander in zijn wezen te bevestigen. Het appèl op de eigen vermogens en mogelijkheden en het actief participeren.
De mens neemt deel aan de leefwereld via een veelheid aan contacten en interacties, waarbij hij voortdurend geconfronteerd wordt met de noodzaak tot het nemen van al dan niet bewuste persoonlijke keuzes of stellingnamen. In onze krisismaatschappij, en ook onze niet-antroposofische opvoeding, zijn wij maar al te vaak geneigd keuzes te maken op grond van wat wij menen dat onze omgeving van ons verwacht of wenselijk acht. Het is daarbij niet vanzelfsprekend te luisteren naar wat wij diep in ons zelf voelen en beleven, en dié keuze te maken die voor ons zélf van belang is en bij ons past. Het maken van keuzes gebaseerd op datgene wat men van ons verwacht kan zelfs zo eigen geworden zijn dat men de innerlijke overtuiging gekregen heeft dat het zo hoort. Als wij hebben geleerd op dié grond keuzes te maken blijkt het op latere leeftijd niet eenvoudig om te kunnen beluisteren hoe het voor ons zélf ligt. Hierin kan een belangrijke grond gelegen zijn voor stoornissen in het persoonlijk bewegen en het zich daarbij al dan niet welbevinden.
Het beoefenen van toptango gaat gepaard met spanningen die enerzijds noodzakelijk zijn om tot topprestaties te komen maar anderzijds een verlammende werking op het lichaam kunnen hebben. De angst om te falen wordt zo groot, dat de volgster niet de prestatie levert die hij verwacht en die andere van hem verwachten. De mensen uit de omgeving onder wie de trainer, de toeschouwers, de medespelers en tegenstanders hebben op die manier een negatieve invloed op het geestelijke en lichamelijk functioneren van de tanguero of tanguera. Deze dreigingen maken van veel dansliefhebbers overgevoelige mensen die snel uit het lood geslagen zijn en onvoldoende zelfvertrouwen hebben. Op beslissende momenten hebben ze last van aandachtstoornissen. Het gevolg is dat ze het plezier in de passie verliezen. Voor hen is passie geen middel om zich te ontspannen of een methode om hun leven te verrijken, maar eerder een obsessie of een loden last. De tango beheerst en vergalt hun leven.
De tangoistische benadering is fundamenteel anders. Zij richt zich op de mens in zijn geheel. Een danser die inzicht krijgt in de sensualiteit, ervaart en voelt dat hij wezenlijk aanwezig is, en beseft dat tango meer is dan een figuur. Hij wordt in zijn mens zijn aangesproken. De essentie is dat de passiemens leert om voelend en tastend om te gaan met zichzelf, zijn materiaal en andere mensen in zijn omgeving. Hij kan dan een grotere harmonie bereiken in zichzelf en in zijn relaties met zijn omgeving, waardoor hij meer plezier aan zijn danspassie beleeft en tot betere prestaties kan komen.
We moeten onder tastzin, het taktiele niet alleen het werkelijke aanraken verstaan maar ook het afgaan op oergevoelens en intuïtie, die iedere mens in zijn onderbewustzijn bezit. In de westerse maatschappij worden deze gevoelens onderdrukt en geldt het als ongepast om anderen aan te raken, anders dan in een intieme relatie.
De moderne mens is vervreemd geraakt van de mogelijkheden die hem door de tastzin worden geboden. En omdat hij niet goed meer kan tasten, vervreemd hij van zijn omgeving waarmee hij niet meer in harmonie leeft, maar in spanning en onzekerheid. In die situatie accepteert hij het ook niet om aangeraakt te worden, hetgeen ten minste zo belangrijk is als zelf aan te raken.
Het is de taak om de danser te stimuleren zijn tastzin te gebruiken en zijn gevoel en intuïtie weer te ontwikkelen, opdat hij optimaal gebruik maakt van zijn vaardigheden.
Een topdanser is een gevoelig en kwetsbaar mens. Hij moet de mensen tot wie hij zich met zijn problemen wendt, kunnen vertrouwen. Ieder kontakt begint daarom met het leggen van een vertrouwens basis. De partner moet het gevoel krijgen dat de ander werkelijk belangstelling voor hem heeft en dat hijin vertrouwde handen is.
De vrouw, de man moet zicht krijgen op de kwaliteiten die hij bezit en moet leren beseffen dat hij kan aanraken en aangeraakt kan worden. Hij moet leren gebruik te maken van zijn tastzin van zijn onderbewuste en van zijn gevoelens. De leider raakt de volger daadwerkelijk aan en laat hem voelen hoe hij op de aanraking reageert. Dit gedrag is een reactie vanuit diens gevoel en toont dus het wezen van hemzelf. Deze reactie zal in alle dagelijkse gebeurtenissen plaatsvinden maar wordt niet als zodanig herkend. Het speelt zich af in het onderbewuste.
Wanneer de dansleider niet adequaat reageert op de aanraking van een danspartner, is er sprake van een blokkade oftewel gefrustreerd gedrag. Dat gedrag wordt niet als gefrustreerd herkend of ervaren, daar er geen inzicht is in het eigen werkelijkheidsbeeld. De aanraking bevestigd wat hij heeft geconstateerd. Daarbij kan ook de de observatie van iemands bewegingen van nut zijn:
observatie die de kwaliteit heeft van waarnemer zonder duiding te geven. De soepelheid van het lichaam, dwangmatige handelingen,zenuwtrekjes en hoe gemakkelijk is het niet om iemand vast te zetten op zulke gewoontes en daaraan een kleur mee te geven.
De blokkade geeft aan dat er bij de tanguero geen harmonie bestaat tussen fysiek en mentaal beleven van de dans.
Hij moet nu leren in zachtheid te reageren op de aanraking. Zachtheid, sensualiteit met een stevige tot harde kern. Om dat te bereiken moet iemand een zware strijd en loutering doormaken. Dit alles onder begeleiding van een haptonoom. De wederzijdse aanraking is in de haptonomie essentieel. Er moet een consensus ontstaan, een samenzijn.
De tangodanser leert om te gaan met zijn omgeving, zijn medespeel(st)ers en tegenstanders en met het materiaal waarmee zijn lichaam wordt verlengd. Op deze wijze kan hij werkelijk gevoel krijgen voor zijn omgeving. Hierdoor ontstaat rust en vanuit de rust ontstaat overzicht. Door middel van de middellijke aanraking en door participerende aanraking kan de men laten voelen
welke mogelijkheden er zijn. In de praktijk blijkt nl dat de mens zo ver van zijn eigen gevoel afstaat de daardoor ook zover van zijn maximale kunnen, dat de aanraking een soort
aha-erlebnis is. Reacties als “dat had ik al jaren eerder moeten voelen” komt vaak voor.
Slaagt de tangodanser erin met zachtheid te reageren op de aanraking, dan kan de relatie gelegd worden. In de loop van de tijd wordt hij er zich van bewust dat bepaalde mensen hem kwaad maken of dat hij bepaalde figuren met tegenzin doet. De macho realiseerde zich dat hij met afscherming reageert, maar dat die niet het beoogde resultaat heeft.
Sluimerende talenten stuiten hier op een onneembare hindernis. Ze raakten hierdoor verloren in hun obsessie, hadden een traumatische ervaring. jaren later blijkt dit trauma niet verwerkt te zijn. en allerlei problemen te veroorzaken die weer leiden tot een verstikte egostructuur, met alle gevolgen van dien. Binnen de veiligheid van van een open relatie wordt er een appel gedaan op de kwetsbaarheid. Kwetsbaarheid veroorzaakt veel minder angst dan men denkt en het is en een groot doel. Kwetsbaarheid is kracht. Samen met de begeleider kan de milonguero testen of hij of zij is staat is met zachtheid te reageren. Kwaadheid die ontstaat vanuit zachtheid is veel duidelijker. Kwaadheid wordt dan niet gebruikt als ontlading van opgekropte gevoelens van irritatie maar krijgt veeleer de functie de eigen energie te bewaken. Direct gehoor geven aan dat gevoel en het te delen met degene die de kwaadheid oproept is een betere weg dan het opkroppen. Iemand die met kwaadheid reageert verbruikt veel energie, die op een veel betere manier kan worden aangewend. Wanneer de danssporter erin slaagt die energie niet meer te verspillen, zal hij dit meteen merken aan zijn prestatie’s. De topdanser probeert steeds aan de grenzen van zijn kunnen te komen. In dit stadium ontdekt de dansfanaat dat de problemen niet in hem liggen, maar in zijn omgeving, die met kwaadheid en agressie reageert.. Hij is in staat die reactie om te buigen naar zachtheid binnen in zijn eigen veerkracht. Hij bereikt het door zicht, het werkelijke zien. Zijn vertrouwen in zichzelf is veel groter geworden en hij weet welke mogelijkheden en onmogelijkheden hij bezit. De faalangst is verdwenen en de spelvreugde is teruggekeerd. Door de zelfinzicht heeft hij gevoel gekregen voor zijn omgeving en weet hij dat de toeschouwers van hem genieten. Hij beschouwt het als een dat mensen naar hem kijken, en is bereid optimaal te presteren. De danseuse is nu ook in staat tegenstanders te doorzien en af te tasten, waardoor ze diens zwakke plekken leert kennen. De danseur heeft geleerd niet met kwaadheid en verspilling van energie te reageren op acties van tegenstanders. Zo kan hij zijn eigen energie gebruiken wanneer dat nodig is.
Als de beoeffenaar van het dansspel na een aantal jaren meer vertrouwen in zichzelf heeft gekregen en minder last heeft van spanningen, zullen zijn lichaam en geest soepel zijn en in goede spanning omdat hem geleert is in zachtheid te reageren en niet in verstarring. Het plezier is in de sport teruggekeerd.
Wie kent de uitdrukking niet: Die speler heeft balgevoel ?
inderdaad iedereen. Dus als je probeert met je gevoel contact te maken met de bal, de stick, de racket etc zul je veel beter presteren.
Je schakelt door tot aan de bal. Ook is het belangrijk om dit te doen terwijl je loopt. Probeer je bewust te zijn van je gevoel. in het begin kost dit veel kruim maar als je je daar in bekwaamt wordt het een fluitje van een cent.
Tussen je oren kun je niet presteren, wel met je gevoel