Onafhankelijk Radionieuws Oostkust
Radio Paradijs
KNOKKE-HEIST & ZEEBRUGGE BELGIUM
Radio Contact
Maandag
Dinsdag
Woensdag
Donderdag
Weekend
ORO Archief
 NieuwsPortaal
HavenNieuws
KustWeer
BazielMoppen
Today's Joke
Uit Eten
ORO Email
KustPortaal
Intern.&  Ships.
Movies & L.A.
UK & London
Pop News
Asia & China
Financial News
Intern. Sport
Archief jan
50 JAAR GELEDEN
OVERSTROMINGSRAMP
1953
ORO Archief
OENDER WOATER

Het lijkt of Lucy Loes het al een eeuwigheid zingt: “Ostende oender woater”.  Wel op 1 februari is het straks welgeteld 50 jaar geleden dat Oostende onder water liep als gevolg van een vernietigende noordwesterstorm.  In de nacht van 31 januari 1953 bleken sommige dijken aan onze kust en langs de Schelde en andere rivieren niet tegen het geweld van de zee opgewassen. Verschillende factoren zorgden voor een abnormaal hoge waterstand: springtij, de duur van de storm, windrichting, windkracht en stuwing van het water door het Kanaal. Tijdens de nacht worden windstoten gemeten van 115 km/u in Oostende en van 122 km/u in Antwerpen.  Het geweld van de zee sloeg bij hoogwater bressen in de dijk.  Het kolkende water stroomde de Oostendse binnenstad binnen en kostte op amper een halfuur tijd aan 8 Oostendenaars het leven.  Ook de materiële schade was enorm.   Iedereen werd opgetrommeld om te helpen.  Niet alleen het leger, maar ook bijvoorbeeld jeugdverenigingen zoals de tweede eenheid van de Zeescouts van de FOS in Oostende. 

Ook in Knokke begaf de dijk op een aantal plaatsen.  Dat gebeurde vooral oostwaarts (richting Nederland).  Er werden zo’n grote bressen geslagen dat villa’s dreigden in zee te storten.  De hulp van het leger moest worden ingeroepen om te vermijden dat de zee een weg zou banen naar het lager gelegen achterland.  Duizenden zandzakjes werden gevuld en tegen de volgende vloeden binnen de bressenwanden gestapeld. 

In Heist werd een grote bres in de dijk geslagen ter hoogte van het toenmalige Hotel Des Bains.  Grond en zand werden door de zee weggevreten tot onder het hotel, dat dreigde in te storten. Ook op een paar andere plaatsen werden gaten in de zeewering gebeukt.  Het water werd eerst opgevangen in de brede afvoerriolen die Heist toen al rijk was, maar stortte zich vervolgens op het dieper gelegen deel van de vroegere duinpanne waarin Heist gebouwd was: de Pannenstraat.  Door de druk op de riolen spoot het water ook uit de riooldeksels in de laagst gelegen delen.  De bevolking ging bij bouwwerven zandzakjes vullen om hun huizen en keldergaten zoveel mogelijk te vrijwaren.  De lange muur die gebouwd langs de wandeldijk tussen het Laag Licht in Heist-West en afwateringskanalen in Zeebrugge werd door de storm zo goed als compleet weggeveegd.  Grote brokstukken kwamen honderd meter verder op de kustweg terecht.  Ook de tramsporen werden tussen Heist en Zeebrugge werden gedeeltelijk weggespoeld.  Een vijftal Blankenbergse amfibievaartuigen die tijdens de zomer in Knokke, Heist en Blankenberge werden gebruikt om voor toeristen vanaf het strand tochtjes in zee te organiseren werden ingezet om in de ondergelopen delen van Walcheren hulp te bieden en onder meer mensen van daken te redden. 

In Zeebrugge kwam het water zo hoog in de vissershaven dat de vaartuigen er op gelijke hoogte kwamen te liggen met de kade.  Vaartuigen sloegen tegen mekaar door het stormgeweld en liepen grote schade op.  Ongeruste reders uit Heist konden niet direct naar de toestand van hun schepen gaan kijken, omdat het door de storm een tijdlang onmogelijk was om over de noodbrug bij de afwateringskanalen te komen.  Achter twee van de sluisdeuren werden grote hoeveelheden steenblokken gegooid om de instroom van water bij hoogte te vermijden, en het polderland te vrijwaren.  De brokstukken werden nooit weer weggehaald zodat later de afvoer bij hevige regenval steeds zeer problematisch was. 

Ook in Antwerpen (o.a. het Eiland) en in het land van Rupel, Schelde en Durme zorgde de stormvloed voor overstromingen.  In het Klein-Brabantse Wintam brak de dijk van de Rupel door en dagenlang stroomde miljoenen liters water de laaggelegen polders in. De grote middelen, scheepsladingen vol stenen, moesten ingezet worden om de bres in de dijk te dichten. Koning Boudewijn bezocht de noodwerken.

In totaal waren in ons land door het stormgeweld en de overstroming in totaal zo’n 25 mensenlevens te betreuren.

Terwijl de kuststreek getroffen werd door de meest vernietigende storm van de eeuw, leden de Ardennen onder een echte blizzard, die bijna 48 uur duurde, en die alle communicatiekanalen verlamt en meerdere dorpen van de buitenwereld afsnijdt. Het gehucht Rheinartzhof (Eupen), dat vandaag niet meer bestaat, blijft gedurende 5 dagen geïsoleerd. De sneeuwlaag, reeds aanzienlijk na de sneeuwstorm, zal blijven aangroeien gedurende de volgende dagen en bereikt een dikte van 56 cm in Spa-Malchamps, 64 cm in Saint-Hubert en meer dan een meter in de Hoge Venen. Op 9 februari ligt er 1,15 meter sneeuw in Botrange (Waimes), dit is de dikste sneeuwlaag van de eeuw in België.
 

DE WATERSNOOD BIJ ONZE NOORDERBUREN 

Zeeland, het zuidelijke deel van Zuid-Holland en het westelijke deel van Brabant werden het zwaarst getroffen. Door het opgestuwde water in de zeearmen werden de Zeeuwse en Zuid-Hollandse eilanden nagenoeg geheel overstroomd.  In totaal kwam er circa 141.000 ha onder water te staan en werden er 49.000 huizen en boerderijen getroffen, waarvan er 8250 geheel werden vernield of zwaar beschadigd. Het totaal aantal slachtoffers in Nederland bedroeg 1835. Er moesten 72.000 mensen worden geëvacueerd naar hoger gelegen gebieden.  Tijdens het ergste van de storm bereikte de zee in Vlissingen een hoogte van 4,55 meter boven NAP (Nieuw Amsterdams Peil). 

Na de stormvloed was er bij onze noorderburen nog slechts één gedachte in de hoofden van de mensen: dit mocht nooit meer gebeuren. Er werd een Deltacommissie ingesteld om een plan uit te denken: het Deltaplan. De veiligheid van het land achter de dijken zou in de toekomst gegarandeerd worden. Dit plan hield onder andere in dat alle zeegaten in de Delta werden afgesloten met uitzondering van de Nieuwe Waterweg en de Westerschelde. De waterkeringen werden ontworpen op het keren van het water tijdens een waterstand met een kans op voorkomen van 1 % per eeuw, of anders uitgedrukt 1 op 10.000 jaar. De werken waren rond 1990 grotendeels voltooid. Bij de Belgisch-Nederlandse grens hebben de Nederlandse dijken momenteel een hoogte van +11,00 m TAW (Technische Adviescommissie voor de Waterkeringen). 

Maar, 50 jaar na de watersnoodramp van 1953 zijn de Zeeuwse bestuurders nog steeds onvoldoende voorbereid op een nieuwe overstromingsramp. Bij een oefening afgelopen voorjaar is gebleken dat ze besluiten baseren op zeer beperkte en vaak niet geverifieerde informatie. Een provinciaal evacuatieplan biedt mogelijk een uitkomst. De Zeeuwse bestuurders wanen zich ten onrechte veilig achter de stormvloedkering in de Oosterschelde en de op Deltahoogte gebrachte dijken, constateert adviesbureau Twynstra Gudde, dat informatie en communicatie tijdens dreigend hoogwater in opdracht van de provincie Zeeland heeft onderzocht. De calamiteitenplannen van gemeenten, waterschappen en provincie zijn vooral gericht op behoud van deze veiligheid. Voor de gevolgen van waterstanden ver boven NAP + 4,10 meter is in deze rampendraaiboeken weinig geregeld.

MEER SLACHTOFFERS DAN OFFICIEEL BEKEND GEMAAKT

De watersnood van 1953 heeft beduidend meer slachtoffers geëist dan altijd officieel is gemeld. Volgens bij het Informatiebureau van het Rode Kruis bekend geworden gegevens is gebleken dat op evacuatieadressen een aanzienlijk aantal personen overleed. Eind april 1953 liep dat al tegen de tweehonderd.  ,,Van hen kan een niet te bepalen aantal geacht worden als rechtstreeks gevolg van de ramp te zijn overleden``, heeft het informatiebureau gerapporteerd. ,,Deze overledenen zijn niet in de tellingen van de slachtoffers opgenomen.``  Ook zijn personen indirect slachtoffer geworden van de Ramp. Zij werden emotioneel zo geraakt door wat ze zagen en beleefden dat ze een hartstilstand kregen. Bij het Rode Kruis is onlangs voorts een verzoek om erkenning als rampslachtoffer binnen gekomen. Het betreft een familielid van een Limburgse militair die naar het rampgebied was gedirigeerd om daar te helpen. De soldaat liep daarbij een longontsteking op, waardoor hij kwam te overlijden. 

Het totaalcijfer van 1835 doden dat vijftig jaar lang de droeve balans heeft gevormd, is gebaseerd op de publicatie `Bevolking der gemeenten in Nederland` van 1 januari 1954. Daarbij ging het om 1795 directe slachtoffers en om veertig mensen die zijn overleden aan de ontberingen. Tot de 1835 slachtoffers behoorden ook 133 personen van wie de stoffelijke overschotten nog niet waren gevonden toen het officiële cijfer werd bekendgemaakt. De later gevonden lichamen veranderden niets aan het eindcijfer. Alleen was in die gevallen de aanduiding `vermist` niet langer van toepassing. 
      

PLANNEN BIJ ONS 

In Vlaanderen was de schade veroorzaakt door de stormvloed in 1953 minder groot en werd hersteld. Er werd geen plan voorzien zoals het Deltaplan. Anders was het in 1976. Toen was het de beurt aan Vlaanderen. Door (andermaal) een noordwesterstorm werden enorme hoeveelheden water vanuit de zee de Schelde binnengestuwd. De dijken bleken op verschillende plaatsen niet hoog en sterk genoeg voor deze onstuimige krachten. Grote gebieden in het Zeescheldebekken werden overspoeld. Iedereen was het erover eens, dit mocht en kon in de toekomst niet meer gebeuren!  Naar analogie met het Nederlandse Deltaplan werd dan ook het zogenaamde Sigmaplan (met de S van Schelde) opgesteld. Dit plan zou van dan af het Zeescheldebekken moeten beveiligen tegen stormvloeden vanuit de Noordzee. De afdeling Zeeschelde van de Administratie Waterwegen en Zeewezen werd belast met de opstelling en uitvoering van de werken.  Maar op dit ogenblik zijn veel dijken van de Schelde en bijrivieren in ons land nog steeds ver van veilig.  Jos Stassen ondervroeg onlangs Dirk Van Mechelen, Vlaams minister van Economie, Ruimtelijke Ordening en Media, over de vergunning voor de bouw van de ringdijk van het gecontroleerd overstromingsgebied Kruibeke-Bazel- Rupelmonde.  Volgens Stassen wordt er eindeloos gepalaverd over dijken en veiligheid maar gebeurt er niks, en zijn we nog steeds niet opgewassen tegen een storm zoals die van 1953, die gemiddeld ééns in de 70 jaar zou voorkomen. 
 

IS DE KUST VEILIG ? 

Het gemeentebestuur van Oostende stelt dat de stad ook nu nog onvoldoende is beschermd tegen een storm zoals die van 1953.  Immers nog steeds wordt de zeedijk bij storm overspoeld.  De AWZ (Administratie Waterwegen en Zeewezen) is de dienst van het ministerie van de Vlaamse Gemeenschap die verantwoordelijk is voor de kustverdediging in Vlaanderen. De AWZ wil ook in Oostende bescherming bieden tegen stormen die éénmaal in de 1.000 jaar voorkomen.  Om het nodige veiligheidsniveau te bereiken wordt een nieuw strand aangelegd vanaf de Kapucijnenstraat in de richting van het Casino-Kursaal. Het sluit geleidelijk aan op het Groot Strand en zal ervoor zorgen dat ook het Groot Strand een meer natuurlijke breedte krijgt.  Maar niet iedereen is het eens met die oplossing. Oostende is niet de eerste Vlaamse kustplaats waar een nieuwe strand wordt aangelegd. Eind jaren 1970 gebeurde dat al in Knokke-Zoute en ook het strand tussen Bredene en Wenduine en de zone op de grens van Blankenberge en Zeebrugge werden door het Vlaamse Gewest heraangelegd.
 

VOORAL IN NEDERLAND WORDT DE RAMP VAN 53 WEER IN HERINNERING GEBRACHT

* KONINGIN.  De Zeeuwse Gedeputeerde Coppoolse heeft woensdagmiddag 08.01.2003 in Den Haag het nationale herdenkingsprogramma gepresenteerd van de watersnoodramp.  De plannen voor de herdenking op 1 februari zijn voorbereid door de stichting Delta 2003, namens de drie provincies die vijftig jaar geleden door de ramp werden getroffen, Zeeland, Brabant en Zuid-Holland. Koningin Beatrix komt op 1 februari naar Ouwerkerk en Oude Tonge. De nationale herdenking in Oude Tonge, met een bijeenkomst met slachtoffers en nabestaanden in cultureel centrum Grutterswei en een kranslegging op de begraafplaats, komt zaterdagmiddag 1 februari rechtstreeks op televisie. Later in Ouwerkerk bezoekt koningin Beatrix het Museum Watersnood 1953, dat is gevestigd in de caissons waarmee het gat in de Oosterscheldedijk is gedicht. 
Andere activiteiten in het kader van de herdenking zijn onder meer het symposium 'Nederland leeft met water' op Neeltje Jans (19 februari), een internationaal congres over watercrises in de Grote Kerk in Middelburg (8, 9 en 10 mei), de theatervoorstelling Stormkracht voor scholen (overboekt, volgens Coppoolse) en een bijeenkomst over de internationale hulpverlening (18 september in Tholen en Bergen op Zoom).

* BOEKEN:  De ramp staat centraal in de Week van het Zeeuwse Boek. Diverse auteurs hebben zich door de herdenking laten inspireren en schreven er een boek over. Velen herinneren zich de ramp nog als de dag van gisteren. Ook al is er ontzettend veel over dit onderwerp gepubliceerd, nieuwe boeken worden gretig gekocht. Blijkbaar willen de mensen er altijd over blijven lezen. Historisch gezien heeft deze ramp een grote impact gehad.  De in Zeeland geboren en getogen dichter-schrijver Adriaan Broos (adriaan.broos@lycos.nl) heeft een jeugdroman over de ramp van 1953 geschreven. Dat boekje is niet in de winkels te koop maar via het internet te downloaden. Hij wil namelijk niet verdienen aan een gebeurtenis die zoveel leed veroorzaakte. Het is een jeugdroman gebaseerd op de herinneringen van Broos zelf aan de watersnoodramp in 1953.

* NOODNET WEER IN DE LUCHT  Zendamateurs gaan op 1 en 2 februari de watersnoodramp herdenken door het noodnet dat in 1953 dienst deed opnieuw op te zetten. Met hun vaak zelfgebouwde apparatuur wisten de zendamateurs als eerste de buitenwereld te alarmeren over de gevolgen van de stormvloed. De rampherdenking van de zendamateurs,is op dezelfde frequentie als 50 jaar terug te beluisteren namelijk: 3700 kiloherz.

* LESPAKKET. Op dinsdag 07.01.2003 is op de basisschool De Schalm in Stavenisse officieel het eerste lespakket in Zeeland overhandigd over de watersnoodramp van 1953. Het pakket, dat bestaat uit een lesmap en een video, is bedoeld voor leerlingen uit basis- en voortgezet onderwijs. Het lespakket is onderdeel van een onderwijsproject. Het wordt op zoveel mogelijk scholen in Zeeland verspreid. Dat gebeurt ook op scholen in Zuid-Holland en West-Brabant.

* TERNEUZEN: Het boek `Water zonder klokgelui` vormt onderdeel van de herdenking in Terneuzen. Op 31 januari wordt bij de Willibrordustoren in de binnenstad om 14.00 uur een gedenkteken onthuld, gevolg door een herdenkingsbijeenkomst (15.00 uur) in de Grote Kerk aan de Noordstraat. Onder anderen L. Becu, oud-ingenieur bij Rijkswaterstaat en na de ramp betrokken bij het herstel van de Nieuw-Neuzenpolder houdt een inleiding.  Ook het boek wordt op deze bijeenkomst ten doop gehouden. Verder is er de opening van een speciale tentoonstelling die gedurende de eerste drie weken van februari te bezichtigen is. In de Grote Kerk is een collectie bijeengebracht, bestaande uit foto-, archief- en beeldmateriaal van de ramp en de periode daarna.  De herdenking van de ramp wordt in Terneuzen afgesloten op 20 februari met een lezing door A. Provoost, hoofd afdeling waterkeringen van het waterschap Zeeuws-Vlaanderen. De aanvang van deze lezing is 20.00 uur. Bij de organisatie van de herdenking zijn naast de Heemkundige Vereniging ook de gemeente, het waterschap en de vereniging van zendamateurs Veron betrokken.

* TONEELSTUK  Theatergroep Kwark uit Middelburg heeft in Goes voor het eerst een nieuw toneelstuk uitgeprobeerd over de ramp van 1953. Het stuk met de titel 'Stormkracht' is bedoeld voor kinderen van 10 tot 14 jaar, en werd opgevoerd voor leerlingen van een basisschool uit Wilhelminadorp en Goes. Het verhaal gaat over twee mensen die elkaar in de storm leren kennen, en samen de ramp overleven. Op 17 januari gaat de productie in première in de Kloveniersdoelen in Middelburg.

* KERKEN. De Zeeuwse kerken houden op 31 januari een bijeenkomst om de watersnoodramp van 1953 te herdenken. Tijdens een avondvullend programma worden verhalen verteld van mensen die de ramp vijftig jaar geleden hebben meegemaakt, maar ook komen vluchtelingen aan bod die onlangs zijn gevlucht. Thema van de avond, die wordt gehouden in de Grote Kerk in Goes, is 'Een ramp raakt ons allemaal’. 
 

Klik hier voor Haven- en Scheepvaartnieuws
Klik hier voor het Kustweerbericht van Meteo Zeebrugge
ORO NIEUWS KNOKKE-HEIST:  NUTTIGE  L I N K S
ORO NIEUWS
Maandag
Dinsdag
Woensdag
Donderdag
Weekend
Oro ARCHIEF
ScheepsNieuws
Intern.Shipping
UK & London
Pop News
Movies & LA
Asia & China
Financial
YAHOO !
ORO Yahoo
My YAHOO
Yahoo Greetings
Yah.Geocities
Yahoo Calendar
Yahoo Mail
Knokke-Heist
KnHstPortaal
Hotels Kn-H
Zeebrugge
Brugge 2002
KUSTPORTAAL
HOTMAIL
AKMV Winkelstad
Het Zwin
Cartoonale
Fotofestival
Tam Tam
Witte Gids
Gouden Gids
PeuterOpvang
TVVandaag
Bioscoop BevScr
Onze Taal
Vertalen
GOOGLE
ALTA VISTA
Baziel Moppen
Joke of the Day
KustWeer
KustWebCams
VluchtInfo
FerryBooker
NMBS
FREE SMS
SMS Proximus
Mobistar
SMS Wanadoo
SMS Skynet
MegaSMS
SMS MTN
KRANT & NIEUWS
Standaard
Het Volk
Gazet.v.Antw
Telegraaf
Die Burger
Alle Kranten
Sport be
BBC
CNN Europe
The Times
Beurs Brussel
VTM
VRT
VERWIJSBALK
NIEUWS & WEER
FILM TV VERMAAK
LIVE RADIO & TV
LIVE CAMERA'S
MEDIA
SMS GSM
REIZEN VERVOER
ONLINE FILMS
OVERHEID
TALEN
WENSKAARTEN
SPORT
PC & INTERNET
JEUGD & SCHOOL
EMAIL & FAX
WETENSCHAP
HOBBIES
FINANCIEEL
KUSTLINKS
CULINAIR
RELIGIE
ALLERHANDE
THEMAPAGINA'S
OPZOEKEN
OMTRENT ORO NIEUWS
Stuur uw PERSBERICHTEN en NIEUWSTIPS voor opname in het nieuws van
Radio Contact Knokke, Radio Paradijs Knokke-Heist, VRT Radio2, TV Journaal en ORO Internet Nieuws naar:
oro@broadcast.net
of fax naar: 02.700.52.14
U kunt deze nieuwsuitzendingen en die van de voorbije dagen en weken ook lezen door te surfen naar: http://groups.yahoo.com/group/oronieuws
U kunt daar toetreden tot de Group.
Op de site kan men ook sleutelwoorden in de Oronieuws Zoekmotor invoeren
ten einde een nieuwspunt uit het verleden terug te vinden. 
Elke weekdag verschijnt het nieuws ook op onze internetsite.  Regelmatig zijn de nieuwspunten uitgebreider dan in de emailversie en bevatten ze ook foto's.  Indien geïnteresseerd klik bij de links op de gewenste dag.
R.Paradijs
EmailParadijs
ORO Home
Email ORO
Disco Amigo
R.Contact
EmailContact
Mail Persbericht naar ORO
OROFax: 02.700.52.14
ORO Subscribe
ORO UNsubscribe