|
Pinocchio achterna ?
Wanneer Roudinesco de leugens van Freud
vergoeielijkt schrijft ze dat het gaat om een historische werkelijkheid
waartegenover we niet het simplistische argument van de realiteit van
feiten kunnen stellen. We mogen de bouw van een mythe niet verwarren met
een opzettelijke leugen… (zie
Cioffi).
We zullen dan maar
zeggen dat het "Platform"
aardig bezig is met
de opbouw van een nieuwe mythe. Op 31 januari 2007 hielden ze een
persconferentie in aanwezigheid van minister Demotte. Het platform steunt
het wetsontwerp Demotte betreffende de wettelijke regeling van de
geestelijke gezondheidszorgberoepen.
Het is toch opvallend hoe nu reeds meer
dan vier jaar een aantal onwaarheden verspreid worden.
1. De
paramedicalisering in het wetsontwerp Aelvoet/Tavernier/Vandenberghe.
Het Platform schrijft op haar
website (en dat was ook te lezen in artikels in de Libre en te horen op de
conferentie van Demotte op 26.04.2006, nota bene vanwege iemand die sprak
in naam van de voorzitter van de Kamercommissie Volksgezondheid): "In
2001 dient zij [=Aelvoet] vier wetsontwerpen in, die vervolgens door de
Minister Tavernier worden overgenomen. Deze wetsvoorstellen betroffen de
uitoefening van de klinische psychologie, de orthopedagogie, de klinische
seksuologie, de psychotherapie en de counseling. Deze voorstellen werden
voornamelijk ondersteund door de Nederlandstalige tak van de Belgische
Federatie van Psychologen." Vooreerst dient opgemerkt dat de
wetsontwerpen ingediend werden op 13 & 14.01.2003 en dat er nooit een
wetsontwerp ingediend is betreffende de psychotherapie en de counseling,
enkel betreffende de psychotherapie. Ze schrijven verder: " Van
Franstalige kant, heeft de gehele sector van de geestelijke
gezondheidszorg, alle strekkingen samen, hevig gereageerd tegen deze
voorstellen die de niet-geneeskundige beroepen van de geestelijk
gezondheidszorg "para-medicaliseerde" (door hun werk afhankelijk
te maken van een voorschrift van een geneesheer, zonder vooruitzicht op een
terugbetaling voor de patiënt). Voor talrijke professionelen stonden deze
ontwerpen volledig haaks op de realiteit op het terrein." Binnen de
Belgische Federatie van Psychologen waren het slechts een deel van de
psychoanalytici die zich verzet hebben tegen de wetsontwerpen Aelvoet,
maar richten we ons vooral op de bewering van 'paramedicalisering'. In het
wetsontwerp Aelvoet betreffende de klinische
psychologie, seksuologie en orthopedagogie staat " § 4. Zonder afbreuk te
doen aan het begrip geneeskunst wordt beschouwd als uitoefening van de
klinische psychologie: het gewoonlijk verrichten van autonome handelingen
die tot doel hebben de preventie, het onderzoeken, het opsporen, het
stellen van een diagnose van psychisch of psychosomatisch lijden bij
mensen, en hun behandeling of begeleiding. Om de mogelijkheid van
somatische problematiek te laten vaststellen of uitsluiten draagt de
beroepsbeoefenaar op elk moment de verantwoordelijkheid te beslissen of de
patiënt uitgenodigd moet worden om een arts te consulteren. " en:
" § 4. Zonder afbreuk te doen aan het begrip geneeskunst wordt
beschouwd als uitoefening van de klinische seksuologie: het gewoonlijk
verrichten van autonome handelingen die tot doel hebben de preventie, het
onderzoeken, het opsporen, het stellen van een diagnose van moeilijkheden
en lijden bij personen betreffende de seksualiteit, met inbegrip van de
relationele dimensie, en hun behandeling of begeleiding. Om de mogelijkheid
van somatische problematiek te laten vaststellen of uitsluiten draagt de
beroepsbeoefenaar op elk moment de verantwoordelijkheid te beslissen of de
patiënt uitgenodigd moet worden om een arts te consulteren." en :
" § 4. Zonder afbreuk te doen aan het begrip geneeskunst, wordt
beschouwd als uitoefening van de klinische orthopedagogiek: het gewoonlijk
verrichten van autonome handelingen die tot doel hebben de preventie, het onderzoeken,
het opsporen, het stellen van een diagnose van psychische of
opvoedingsproblemen bij personen en het opstellen en/of uitvoeren van een
handelingsplan. Om de mogelijkheid van somatische problematiek te laten
vaststellen of uitsluiten draagt de beroepsbeoefenaar op elk moment de
verantwoordelijkheid te beslissen of de patiënt uitgenodigd moet worden om
een arts te consulteren."
In het
wetsontwerp betreffende de psychotherapie
staat: " § 5.
Onder uitoefening van de psychotherapie wordt verstaan het gewoonlijk
verrichten van autonome handelingen binnen een psychotherapeutisch
wetenschappelijk referentiekader teneinde het psychische lijden bij de
patiënt of het (patiënt)systeem te verwerken, op te heffen of te
verminderen door het toepassen van technieken die specifiek zijn aan het
referentiekader."
Waar staat dat verhaal van het voorschrift van de geneesheer ?
2. Het wetsontwerp Aelvoet voegt
de geestelijke gezondheidszorgberoepen in KB78 toe aan de paramedische
beroepen.
Wie de moeite
neemt om ook maar één minuut in
KB78
te scrollen zal zien
dat de paramedici in Hoofdstuk II staan. In hoofdstuk I, waar Aelvoet de
nieuwe beroepen wilde onderbrengen staan de artsen, de tandartsen, de
apothekers en de beroepen die minstens gedeeltelijk een autonoom beroep
hebben zoals vroedvrouwen en kinesitherapeuten. Tenslotte is het vooral
belangrijk wat er in de wettekst staat betreffende het beroep.
3. De 'andere' wetsontwerpen
blijven hangen bij de regeling van de basisberoepen.
Waar het
platform zich op haar website blijkbaar nog vaag herinnert dat er ooit een
wetsontwerp van Aelvoet bestond betreffende de psychotherapie, was ze dat
op haar persconferentie blijkbaar totaal vergeten. Daarbij komt dat ook
andere denkpistes dan deze van het platform de bedoeling hebben de
psychotherapie te regelen, maar wanneer psychotherapie, in
overeenstemming trouwens met de Hoge
Gezondheidsraad, gezien wordt als een bijzondere beroepstitel van een
gezondheidszorgberoep op master niveau moet men eerst die basisberoepen
regelen. Dat is puur de logische gang van wetgevend werk.
4. Bijkomende opleidingen aan de
universiteiten.
In de
uitnodiging voor de persconferentie was te lezen: "Voor kandidaten die
geen voldoende basisopleiding genoten hebben (diploma’s binnen de
menswetenschappen of andere opleidingen al dan niet universitair) wordt
gevraagd om bijkomende opleidingen te volgen aan de universiteiten
(psychopathologie, stages in psychiatrische klinieken...)." Eigenaardig. Het wetsvoorstel Aelvoet
betreffende de psychotherapie voorzag dat men om een psychotherapieopleiding
te kunnen starten minstens een diploma van drie jaar hoger onderwijs moest
hebben en vervolgens één jaar universitair onderwijs moest volgen met
dertien vakken op vlak van ziekteleer, diagnostiek en psychotherapeutische
methoden en zes maanden klinische stage. Het wetsontwerp Aelvoet
betreffende de psychotherapie is door de niet-artsen en niet-psychologen
afgeschoten precies omdat de lat te hoog lag. In het recente overleg had
Demotte oorspronkelijk ook voorzien in bijkomende vakken en een half jaar
stage. Onder druk van steeds dezelfde lobby waarvan er mensen aanwezig
waren op de persconferentie, heeft Demotte die bijkomende vakken en de
stage laten vallen ter gelegenheid van de bewuste conferentie van
26.04.2006. En nu gaan ze een beetje beweren dat het voorliggend ontwerp
voorziet in bijkomende vakken en stage….
5. Universiteiten zijn slecht
geplaatst om psychotherapieopleidingen te verschaffen.
Steeds weer wordt gesuggereerd dat
universitair onderwijs gelijk staat met het verwerven van theoretische
kennis via ex-cathedra onderwijs. Er is geen enkele chirurg die zijn beroep
leert in een auditorium. Hij leert dat in een operatiezaal her en der
verspreid over het land. Maar de opleidingsplaatsen worden gekozen door de
universiteiten, de normen worden gesteld door de universiteiten, de
evaluatie en de erkenning gebeurt via de universiteiten. Wel, zo kan en
moet dat ook voor de psychotherapie. Hierdoor worden de individuele opleiders
te velde en de hogescholen niet uitgesloten, integendeel men zal blij zijn
er beroep te kunnen op doen, maar het geheel moet gecoached en gestuurd
worden door de universiteiten. In Vlaanderen is het trouwens zo dat de
universitaire postgraduaat opleiding in de non-directieve counseling begon
in 1964 en in 1968 CCT werd. Kinderpsychotherapie begon in 1974,
psychoanalytische therapie en communicatietherapie in 1984 en gedragstherapie
(als postgraduaat aan de universiteit) in 1986. Hebben die dan al veertig
jaar psychotherapeuten verkeerd opgeleid?! Die universiteiten moeten
gewoonweg meer armslag krijgen en dan kunnen ze samen met therapeuten en
opleidingsinstituten ten lande een kwaliteitsvolle psychotherapieopleiding
uitbouwen. Als Demotte zegt dat het een sector is die erkenning moet
krijgen, dan wordt het tijd dat hij eens wat geld van de FOD Volksgezondheid
geeft voor de psychotherapieopleiding. Nu draait alles op financiering door
de studenten, binnen een structuur die gefinancierd is door het ministerie
van onderwijs. Geld voor research is er niet of te weinig. Alvast niet
gefinancierd door Volksgezondheid die wel de research en de marketing van
de medicamenten en de dure medische apparatuur betaalt via het RIZIV.
6. Een al te reducerend of niet humane
benadering.
Het platform schrijft in haar uitnodiging: "Zelfs als de tekst van het
wetsontwerp nog vragen oproept, en dus nog niet 100% door ons kan aanvaard
worden, lijkt hij voor ons toch een belangrijke vooruitgang om het
pluralisme van de strekkingen te waarborgen en zo een al te reducerend of niet
humane benadering te voorkomen." We hebben het zo al een beetje gehad:
we zijn folteraars, homofielenmisbehandelaars, 'niet-humaan' kan er nog wel bij. Eigenaardige werkwijze als
deze persconferentie de bedoeling had om de Vlamingen te overtuigen. Is het dan niet-humaan om te verwachten
dat personen die zieke mensen onderzoeken en behandelen enige kennis
hebben van ziekteleer, diagnostiek en therapeutische methoden ? Is het
inhumaan om voor gespecialiseerde interventies in de gezondheidszorg kwalificaties
te vereisen die door de overheid kunnen gecontroleerd worden en geen blanco
cheques te geven aan verenigingen ? Zijn de cliënt centered therapeuten, de
psychoanalytisch therapeuten en de gedragstherapeuten die nu reeds 40, 30
en 20 jaar opgeleid zijn aan onze Vlaamse universiteiten reductionisten ?
Wie heeft er de mond vol over 'respect' ?
We zullen het maar bij die zes punten
laten en blijven hopen. In het verhaaltje van Pinocchio lezen we dat het
toch nog een goed kereltje wordt, en vooral, dat hij uiteindelijk de overstap
maakt van de fictie naar de realiteit. Of is dat sprookje van Pinocchio ook
maar een 'verhaaltje'… ?
|
