De prijs van kosteloos onderwijs

WEDERKERIGHEID (DIVERSITEIT - VICE VERSA)  - STARTPAGINA - AGENDA  - OVERZICHT - NIEUW -

jaartal - nieuw - A - B - C - D - E - F - G - H - I - J - K - L - M - N - O - P - Q - R - S - T - U - V - W - Z
allochtonen, armoede,bijbeluitleg, bijbel en koran, boeddhisme, christendom, extreemrechts, fundamentalisme, globalisering en anti-globalisering, interlevensbeschouwelijke dialoog, islam, levensbeschouwing, levensbeschouwing / godsdienst en onderwijsmigratie, racisme, samenleving, sikhisme, tewerkstelling van allochtone leerkrachten, vluchtelingen en asielzoekers,  witte scholen, multiculturele scholen en concentratiescholen
,

De Standaard, 29/08/2001, Annemie Drieskens, De prijs van kosteloos onderwijs. Inspraak van de leerlingen en hun ouders is cruciaal bij het toelaten van sponsoring, stelt Annemie Drieskens .

OP het einde van het voorbije schooljaar weigerde een Franstalige school een leerling zijn rapport te geven zolang de vader de schoolrekening van zijn telg niet had betaald. Die vader vond dat het middagonthaal gratis moet zijn. Ofschoon dergelijke weigering in Vlaanderen niet zou kunnen -- de school kan een getuigschrift of een diploma alleen weigeren als de leerling dikwijls spijbelde of als de klassenraad vindt dat de leerling de doelstellingen van het leerplan niet heeft bereikt -- brengt het voorval ons bij de vraag over de (al dan niet) kosteloosheid van het onderwijs.

Dat (leerplicht)onderwijs helemaal niet gratis is, staat buiten kijf. Overigens zijn veel ouders al aan het tellen en sparen tegen dat de nieuwe schoolrekeningen toestromen. Dit kan als gezinsbeweging niet aan onze aandacht ontsnappen.

Volgens het recente mozaïekdecreet van minister Vanderpoorten mogen er geen bijdragen worden gevraagd voor onderwijsgebonden kosten die noodzakelijk zijn om een eindterm te realiseren of een ontwikkelingsdoel na te streven. Na overleg binnen de participatie- of schoolraad bepalen de schoolbesturen voortaan de lijst van bijdragen die aan de ouders kunnen worden gevraagd, evenals de afwijkingen op deze bijdrageregeling.

Ouders zullen op de hoogte moeten gebracht worden over de bijdragen die zullen worden gevraagd gedurende het schooljaar. Dit is een goede zaak. Ouders wensen terecht op voorhand zicht te krijgen op bijkomende kosten. Ook positief is het feit dat hierover vooraf overleg moet zijn met de participatieraad of schoolraad.

Het mozaïekdecreet bepaalt ook dat bijdragen kunnen worden gevraagd voor materialen en activiteiten die het bereiken, respectievelijk nastreven, van eindtermen of ontwikkelingsdoelen verlevendigen of aanschouwelijk maken. Hier gaan we de gevaarlijke toer op. Dergelijke -- bovendien breed interpreteerbare -- uitzonderingen zetten het principe van de kosteloosheid op de helling. En mogen we er niet van uitgaan dat leerkrachten hun lessen sowieso levendig en aanschouwelijk maken?

 Kinderen verdienen een onderwijs(beleid) dat hun stimuleert om hun capaciteiten zo goed mogelijk te ontwikkelen. Internationaal staat het recht op onderwijs in de Universele Verklaring voor de Rechten van de Mens (1948). Het Verdrag voor de  Rechten van het Kind (art. 28) herbevestigt dit recht en stelt de kosteloosheid van het onderwijs als principe voorop.

Maar onderzoek wijst uit dat het onderwijs voor een kleuter ouders gemiddeld 198,31 euro (8.000 frank) kost, voor een kind in de lagere school gemiddeld een goede 347,05 euro (14.000 frank). Zelfs al is deze kostprijs voor gezinnen met een  modaal inkomen niet zo moeilijk te dragen als hij over het jaar voldoende gespreid  is, toch is deze kostprijs daarom nog niet verantwoord.

Voor gezinnen met een laag inkomen vormen deze kosten extra drempels, des te  meer als ze verschillende schoolgaande kinderen hebben. De schoolkosten kunnen dus ongetwijfeld de onderwijskansen van kinderen bemoeilijken. De overheid moet er bijgevolg voor zorgen dat de draagkracht van het gezin niet belast wordt door kosten voor onderwijs dat uiteindelijk toch verplicht is!

Natuurlijk zal de kosteloosheid van het onderwijs alleen de democratisering niet verwezenlijken, omdat ook nog andere factoren dan het financiële een rol spelen. Maar ze is wel een noodzakelijke voorwaarde voor een herverdeling van kansen in en door onderwijs. De hele gemeenschap is dan ook verantwoordelijk voor de realisatie van democratisch en kwaliteitsonderwijs. Iedereen moet hiervoor de middelen leveren. Investeren in onderwijs is investeren in de toekomst, in de samenleving.

 De overheid moet de scholen voldoende middelen ter beschikking stellen om hun opdracht op een behoorlijke manier te verwezenlijken. Commerciële activiteiten toelaten op school kan geen aanvaardbare oplossing zijn voor een gebrek aan middelen. Gelukkig heeft het Vlaams parlement, ook door onze druk, anders beslist.

In het basisonderwijs worden reclame en sponsoring niet toegelaten tenzij voor facultatieve diensten of activiteiten en dan nog onder strikte voorwaarden. Schoolsport op woensdagnamiddag bijvoorbeeld, kan gesponsord worden. Reclame en sponsoring blijven ook mogelijk bij activiteiten die buiten de schooluren door derden worden georganiseerd. Dat is aanvaardbaar, als er geen misbruik wordt gemaakt van het vertrouwen dat kinderen in hun leerkrachten en in de school stellen.

Voor het secundair onderwijs wordt sponsoring van activiteiten volgens de decreetgever helaas wel toegelaten. Alleen door de inrichtende macht verstrekte leermiddelen moeten vrij blijven van commerciële mededelingen. Voor verplichte en facultatieve activiteiten mag worden meegedeeld dat de activiteit tot stand werd gebracht met medewerking van X of Y.

Inspraak van de leerlingen zelf en van hun ouders is bij het toelaten van dergelijke sponsoring cruciaal. Het is aangewezen dat een soort code wordt ontwikkeld om schooldirecties, leerlingenraden, ouderverengingen, participatieraden en schoolraden een houvast te bieden. De gezinsbeweging is bereid hiervoor het nodige initiatief te nemen en samen met de scholen dit houvast uit te werken. Maar we blijven erbij dat het niet tot de taken van de schooldirectie behoort om naar sponsors te zoeken. De school mag niet nog meer onder druk komen te staan van de markt en de reclame.

(De auteur is nationaal secretaris van de Bond van Grote en van Jonge Gezinnen.)



Religie.opzijnbest.nl - De beste links over religie voor u verzameld.