Reflecties op de actualiteit, mijmeringen, impressies  

- Denken aan hen die zijn gestorven en ons in de dood zijn voorgegaan
- IMPRESSIES BIJ DE INTERRELIGIEUZE AVOND 22 AUGUSTUS 2003


ZOEKEN OP DE WEBSITES WEDERKERIGHEID EN INTERLEVENSBESCHOUWELIJK (meer dan 650 webpagina's)
PicoSearch
  Hulp
Verzorgd door PicoSearch
ZOEKEN OP HET INTERNET

WEDERKERIGHEID (DIVERSITEIT - VICE VERSA)
websitenaam : http://users.telenet.be/arseen.de.kesel/ . http://levensbeschouwing.info/ . http://www.levensbeschouwing.info/ .
http://www.bijbelleerhuis.be (zie bijbel)
Nieuwe website : http://www.interlevensbeschouwelijk.be/index.htm
- STARTPAGINA - AGENDA - BIJ DE HAND - NIEUW - OVERZICHT -  TIJDSCHRIFTEN -
ALFABETISCH OVERZICHT VAN THEMA'S EN WEBSITES :
JAARTAL - A - B - C - D - E - F - G - H - I - J - K - L - M - N - O - P - Q - R - S - T - U - V - W - X -Y - Z
HOOFDTHEMA'S : allochtonen , armoede , bahá'íbijbel , bijbel en koran , boeddhisme , christendom , extreemrechts ( Vlaams Blok ) , fundamentalisme , globalisering en antiglobalisering ,  hindoeïsme , interlevensbeschouwelijke dialoog , interreligieuze meditatie , islam , jodendom , levensbeschouwing , levensbeschouwing / godsdienst en onderwijs , migratie , racisme , samenleving , sikhisme , NIEUWE RUBRIEK : SPIRITUALITEIT , tewerkstelling van allochtonen , vluchtelingen en asielzoekers , vrijzinnigheid , witte scholen , multiculturele scholen en concentratiescholen ,
- Eigen-zinnige beschouwingen - Het kleine of grote ongenoegen -

Denken aan hen die zijn gestorven en ons in de dood zijn voorgegaan

Kerkhofmijmeringen

Ze zijn er met velen. Toch is het er rustig en stil. De doden zwijgen. Ik bevind me op het kerkhof van Kiewit. Het is herfst. Ik zie het aan de gekleurde bladeren die neerdwarrelen. De zon geeft lekkere warmte en de lucht is blauw zonder schapenwolkjes. ’s Avonds koelt het flink af en ’s nachts gaat het vriezen. De eerste nachtvorst heeft zich aangemeld.

Ik wandel langs de graven. Bijna zonder uitzondering zijn ze van steen, in grijze of zwarte kleur. Meestal liggen de stenen languit en op sommige staat een kruis – het ene kruis al wat groter dan het ander. Bijna op iedere grafsteen vind je het jaartal, de maand en de dag van geboorte en sterven gegrift. Hier spelen leeftijden geen rol meer. Iedereen heeft hetzelfde lot ondergaan. Elk van hen heeft zijn laatste adem uitgeblazen en wist niet wat het is niet te ademen, je hart niet te voelen kloppen, alleen maar lichaam te zijn. Ik ga voorbij en ik kijk en ik lees en ik denk : “oh, lig jij hier”, of “je bent ouder geworden dan ik dacht”, of “is het reeds zolang geleden dat je gestorven bent”. Reacties krijg ik niet. Hier mag ik de leeftijden lezen zonder enige terughoudendheid.

De namen op deze stenen graven roepen herinneringen op. Ik blijf het beeld aan hen behouden zoals ik hen heb gekend al is het nu twee, vijf, tien of twintig jaar geleden dat ze zijn gestorven. Bij dit mijmeren vergeet ik wel eens dat de tijd van toen niet is blijven stilstaan en dat ik zelf ouder ben geworden en lichamelijk ook wat veranderd ben. Soms vind ik ook een foto op een graf. Dan bevestig ik : “ja, zo was je, zo heb ik je gekend” of “je komt me op deze foto wat vreemd over. Ik bewaar een ander beeld van jou.”

Op mijn wandeling tussen de graven zoek ik een logica in de ordening van de graven, maar ik vind er geen. Bepaalde jaren van overlijden liggen in elkaars buurt en naaste familie delen vaak één graf. Het is wat zoeken om iemands graf te vinden. Dat zoeken doet denken aan het kinderspel van verstoppertje spelen. Dan moet je vele hoekjes omgaan en kijken of je vindt wie je zoekt. Ook hier ga je van de ene kant naar de andere. Dat zoeken maakt ook iets diepers wakker. Ik koester de onmogelijke hoop dat de overledene slechts verstoppertje heeft gespeeld en dat hij plots tevoorschijn zal komen en me zal laten schrikken en dat hij me dan zal zeggen : hier ben ik, en dat hij dan zal lachen om mijn schrikken en dat ik zelf blij zal zijn hem gevonden te hebben en te zien. Ik weet echter dat ik de overledene tijdens dit leven nooit meer zal terugzien, tenzij in mijn dromen. Mijn ervaringen lijken op die in het verhaal van de twee Emmaüsgangers die tot het besef kwamen dat de overleden Jezus nog altijd bij hen aanwezig is ofschoon ze hem lichamelijk niet kunnen zien.

Ook dit kerkhof ontsnapt niet aan de tijdssfeer waarin vluchtigheid troef is. Het is natuurlijk een illusie te denken dat je na je dood op een plekje op aarde eeuwig zult rusten. Maar ik hoop toch dat een grafsteen met mijn naam erop langer zal meegaan dan de mensen die ik heb gekend en ik hoop in stilte dat ze nog even aan mij zullen denken, wanneer ze mijn grafsteen voorbijgaan. Het valt me op dat de meeste graven van de jaren vijftig en zestig zijn verdwenen en plaats hebben moeten maken voor opvolgers. Dit kerkhof uit 1951 is blijkbaar aan een generatiewissel toe. Dat laat me niet koud, want wat is veertig of vijftig jaar toch, als je er zelf boven bent.

Ik kom voorbij het columbarium, die op achthoekige zuilen lijken. Het is misschien wat oneerbiedig van me, maar de verschillende vakjes met de naam erop, roepen in me het beeld op van een verzameling postvakjes in een appartementsgebouw. Op zo’n kleine ruimte verblijven de resten van vele mensen. Dan denk je aan aswoensdag, het askruisje en de woorden waarmee de priester de handeling van het askruisje begeleidt: “Gedenk o mens, dat je van stof zijt, en tot stof zult wederkeren.” Ik herken bepaalde namen en ik ben geneigd om een gesprekje te beginnen: “oh, ben je nu hier. We missen je. In de kerk zat je altijd op die plaats, naast je kinderen en kleinkinderen. Na de mis hadden we soms een kort gesprekje. Maar je was altijd zo optimistisch. Ik wist niet dat je reeds zo oud was en ik had hoegenaamd niet verwacht dat je zou vertrekken.”

Ik ga naar de uitgang van het kerkhof, draai me nog eens om en laat nog een laatste indruk op me inwerken: de zonnige hemel, de kleurende bomen en struiken, vallende bladeren, rijen graven, ruimte, stilte, eindeloze stilte … en een zeldzame bezoeker.

Allerheiligen – Allerzielen

In elke eucharistieviering denken we aan hen die ons in geloof zijn voorgegaan. Op Allerheiligen en Allerzielen gebeurt dat intens en op een bijzondere wijze. Dan voelen we gemis en stappen we in de tijd terug toen de gestorvene nog bij ons was. Woorden ontbreken vaak om onze gevoelens uit te drukken en we kiezen voor symbolen, bloemen. Het kerkhof staat er dan vol van. Zoveel mensen zeggen met bloemen: “we houden nog steeds van jou”.

We hopen en bidden dat ze bij God mogen zijn, eeuwige rust mogen vinden, van de hemelse vrede mogen genieten. Gelovigen vertrouwen op God dat Hij ze opneemt in de hemelse gelukzaligheid.

In de namiddag van Allerheiligen wordt in de parochiekerk van Kiewit een gebedsdienst gehouden tot nagedachtenis van de overledenen, in het bijzonder van hen die in het voorbije jaar zijn gestorven. Dan worden de kruisjes die op de begrafenisdag achteraan de kerk werden opgehangen, aan de familie toevertrouwd. Na de dienst gaan de aanwezigen naar het kerkhof waar de priester de graven zegent: “requiescant in pace – dat zij mogen rusten in vrede.”
Tekst : Arseen De Kesel
Terug


IMPRESSIES BIJ DE INTERRELIGIEUZE AVOND 22 AUGUSTUS 2003

Met de Virga Jessefeesten van 10-24 augustus 2003 was Hasselt uitgedost als een bruid, die zich voor haar bruidegom had getooid. Vlaggen, bloemen, lichten, taferelen, sierden de stad. Meer dan tweeduizend ouderen, jongeren en kinderen, gezinnen en alleenstaanden stapten op in de ommegang. Ze zongen liederen, proclameerden teksten, maakten muziek en dansten. Ze werden één met hun rol, stegen uit boven zichzelf en werden groter, krachtiger en stralender dan zichzelf. Ze gaven hun hart, ziel, hun handen en voeten aan de Virga Jesse. Tot haar eer werden deze feesten opgezet.
Geen vrouw in Hasselt wordt zo geëerd als de Virga Jesse. Dank zij haar moederschap werd zij bij haar zoon Jezus tot de hemel verheven. Op aarde blijft de discriminatie van de vrouw voortleven. Zelfs de meeste godsdiensten weten niet hoe ze aan de vrouw een gelijkwaardige rol als de man kunnen geven. Hun stichters waren kinderen van hun tijd. Ze konden niet voorzien dat hun gedrag zoveel eeuwen later voor problemen zou zorgen onder hen die zich op hen beroepen.

De WIDL, de Werkgroep Interreligieuze Dialoog Limburg werd door het Virga Jessecomité gevraagd een bijdrage te leveren. Hierdoor zou het thema van de Virga Jessefeesten een nieuwe, interreligieuze dimensie krijgen. Deze verruiming was voor de WIDL een uitdaging.
De aandacht voor de Virga Jesse was een gelegenheid voor andersgelovigen om zich te bezinnen over de vrouw in de verschillende geloofstradities, thema van de interreligieuze ontmoeting op vrijdagavond 22 augustus 2003.

Het werd een sprankelende en boeiende bezinning. Ik zag op de achtergrond voortdurend beelden die op een wit scherm werden geprojecteerd – gezichten van zwarte, bruine, witte vrouwen die waardigheid, kracht en liefde uitstraalden.
Ik hoorde de sikhs muziek spelen, hoorde hen zingen en liet me in gedachten meevoeren met het ritme en vergat dat mooie teksten op het scherm de muziek verrijkten. Ze zongen over de gelijkheid van man en vrouw en de schoonheid van hun muziek en zang liet me aanvoelen hoe mooi het zou zijn als zang en werkelijkheid mochten samenvallen.

Ik werd getroffen door de dans van de Bahá’i-jongeren; ze dansten en verbeeldden hoe man en vrouw elkaar aantrekken, hoe de vrouw vernederd en verworpen wordt. Ik voelde de pijn bij wat zich daar op het podium afspeelde, al is het slechts spel en vertolken de dansers een rol. Ik besefte dat wat hier werd gespeeld, ergens op de wereld op ditzelfde moment in realiteit gebeurde. Deze beelden werden op mijn geheugenscherm gebrand.

Ik luisterde naar het verhaal van Sara, de vrouw van Abraham, en Hagar, de slavin van Sara. Ik hoorde dat Sara omwille van haar onvruchtbaarheid aan Abraham toestond met Hagar gemeenschap te hebben, dat Hagar aan Ismaël het leven schonk en aartsmoeder van de moslims werd. Het verhaal vervolgde dat Sara op haar oude dag vruchtbaar werd en aan Isaäk het leven schonk en aartsmoeder van de joden en de christenen werd. Zo is Abraham de gemeenschappelijke vader van het geloof voor joden, christenen en moslims. Ik was wel eens verstrooid tijdens dit verhaal; het was te lang om mijn geest blijvend in te palmen, ofschoon heel vloeiend de brug werd gelegd tussen het gebeuren van vierduizend jaar geleden en nu.

Ik zag vrouwen op het podium komen en getuigen wie ze waren. Ik zag hoe ze samen een halve kring vormden, hoe ze door liefde met elkaar verbonden waren als een keten van aaneengesloten schakels, ofschoon ze uiterlijk zo verschillend voorkomen en innerlijk in geloof van elkaar verschillen. Ik ervaarde dat dit gebeuren een zaak van vrouwen was en het riep bij me de bedenking op of een bezinning rond de man in de verschillende geloofstradities ook niet op zijn plaats zou zijn. Ik zoek antwoord op de vraag waarom mannen zich beroepen op stichters van religies om vrouwen geen volwaardige plaats te geven.

Ik was één van de honderdtachtig aanwezigen. Dat zijn er heel wat, maar toch… Telkens zie ik bij deze gelegenheden de bekende gezichten, de geëngageerde mannen en vrouwen van de verschillende religies. Hoe kunnen we een ruimer publiek bereiken, vraag ik me soms af.
Na deze bezinning met woord, beeld, muziek en dans werd de ontmoeting voortgezet met een drankje en lekkernijen uit verschillende culturen. Ik was blij om na een lange vakantie bekenden terug te zien. Ik was wat laat bij de versnaperingen want de meeste zoetigheden, waarvan ik hou, waren aan mijn neus voorbijgegaan.

Ik kreeg de vraag om te helpen opruimen. Dat gebeurde. Met een handvol mensen werd de zaal opnieuw in orde gebracht. Ik moet bekennen dat ik weer onvoldoende heb beseft hoeveel energie een handvol mensen in de voorbereiding en de realisatie van deze avond hebben gestoken. Ik wil hen – en velen zullen dat wel met mij willen doen – hartelijk danken voor hun inzet en ik hoop dat inrichters van dergelijke toekomstige activiteiten op mij en jou een beroep mogen doen.

Tekst : Arseen De Kesel
Terug