Infrarood fotografie
.
   
   
   
.
 

 

Wat ?

 

 

Bij infrarood fotografie, fotografeert men met een toestel dat hoofdzakelijk gevoelig is voor infrarood licht.
Infrarood licht is niet zichtbaar met onze ogen, het leunt heel dicht aan bij warmtestralen.
Voor de digitale infrarood fotografie gebruikt men IR filters, die het grootste deel van het zichtbare licht tegenhouden.
Voorwaarde is wel dat de camera gevoelig is voor IR licht (700-900nm), niet alle camera's zijn hiervoor geschikt.
Foto's zijn meestal in zwartwit.
Soms wordt ook het onzichtbare UV licht gedeeltelijk doorgelaten, waardoor een droombeeldachtige kleurfoto ontstaat.
In feite kan een IR foto alle kleuren hebben aangezien geen "echte kleuren" worden gefotografeerd, het hangt af van de camera welke (rood, groen of blauw) sensorfilter het meeste IR (en UV) doorlaten.
De oppervlakten die het meeste IR reflecteren, zoals bladeren, gras,sneeuw,water... zullen de grootste helderheid op de foto weergeven.
Meer info: Wikipedia

Welke camera's zijn geschikt?

De digitale sensor's zijn in principe allemaal gevoelig voor infrarood licht, maar omdat bij normale fotografie het contrast van het beeld vermindert door de IR gevoeligheid, plaatst men een IR blokkeringsfilter voor de sensor.
Niet alle filters zijn even effectief,waardoor de ene camera gevoeliger is voor IR dan de andere.
Nikon D70 camera zou uitstekend geschikt zijn voor IR fotografie.

Voor camera's die specifiek gebruikt worden voor IR fotografie gaat men soms het IR blokkering's filter verwijderen.
Hier is een tutorial hoe het IR blocking filter van uw camera verwijderen en vervangen door een IR filter :www.lifepixel.com,
dit is de tutorial voor Canon:www.astro.ai-software.com, als je dit zelf doet is het voor eigen risico!!!


IR filters

Er zijn verschillende IR filters in de handel beschikbaar, enkele van de meest gekende zijn:

    • Wratten 89B filter van Kodak is één van de beste IR filters voor digitale camera's
    • Hoya RM1000 is ook een goed IR filter
    • Hoya R72 ...
    • Cokin P007 IR filter.....

Waarschuwing: kijk nooit met een IR filter naar de zon, de pupillen van uw ogen staan volledig open, terwijl de IR stralen ongehinderd in uw ogen kunnen schijnen met risico op verbranden.

DIY filters

(DIY= Do It Yourself) filters
2 materialen lijken geschikt voor het zelf maken van een IR filter:
* Een on belichte, ontwikkelde kleurenfilm (donkere film)
* Een oude floppy disk

Eigen ontwerp

Met een on belichte ontwikkelde kleurenfilm

Een stukje printplaat met daarrond kabelisolatie om te vermijden dat het filter tegen het glas aankomt.
Als filter wordt een stukje on belichte ontwikkelde kleurenfilm gebruikt.
Het filter past op mijn 18-105 VR lens (67mm ring)

Met een "oude" floppy disk

Met de schijf van een floppy disk heb je de mogelijkheid om een groter filter te maken.
Dit filter past ook op een 67mm 18-105VR lens

 

Testen opstelling

Om er zeker van te zijn dat uw opstelling: camera +filter wel degelijk IR kan fotograferen kan je de opstelling testen, door de voorkant van een afstandbediening te fotograferen, terwijl je één van de knopjes indrukt.
De afstandsbediening zend namelijk een infrarood signaal uit, wat niet door het blote oog te zien is maar de camera kan het fotograferen.


Voorbeelden hoe een IR filter zelf te maken

 

Welke lenzen?

Eigenlijk is iedere lens geschikt voor IR fotografie
Vaste brandpuntslenzen hebben meeststal een kleinere frontlens diameter en hebben dus een kleiner (goedkoper) filter nodig


Focuseren

Focuseren is een uitdaging bij IR fotografie, niet alleen heb je onvoldoende licht om te focuseren met het IR filter op de lens, maar ook het focuspunt bij IR, komt niet overeen met dit van zichtbaar licht, (focuspunt hangt af van de golflengte van het licht), meestal ligt het IR focuspunt een eind vóór het zichtbaar-licht focuspunt.
Op sommige (oudere) lenzen vind je een IR indicatie die moet helpen bij IR focuseren.
Meer info vind je hier

Lichtbronnen

Zonlicht en flitsen zijn de beste lichtbronnen voor IR fotografie, ook halogeen (bouwlampen) zijn geschikt.
Zonlicht is het best bij opkomende en ondergaande zon, fotografeer met de zon in de rug.

Bij flitsen moet een IR filter voor de flits geplaatst worden.

 

IR foto's maken

  • Fotografeer enkel in RAW, zodat nadien , kleurtemp, belichting gemakkelijk kan aangepast worden.
  • Bij de meeste camera's wordt voor het histogram het "groen" kleurkanaalgebruikt , je kunt voor IR fotografie niet op het histogram vertrouwen
  • Door de lange belichtingstijden is ruis te verwachten, schakel het antiruisfilter van de camera in.
  • Houd de lens en filter proper, want IR geeft meer kans op lensflare dan gewoon licht
  • Hotspots: afhankelijk van het cameratype en het lenstype kan je bij IR een "hot spot" in het midden van het beeld krijgen.
    Dit wordt veroorzaakt door reflectie tussen lens en sensor. Het komt er dus op aan om uit te zoeken welke lenzen het minst gevoelig zijn voor hotspots
  • Focuseren :De IR filters laten geen zichtbaar licht door je zult dus een manueel moeten focuseren zonder filter en erna het filter monteren
  • Fotografeer met kleine (f5.6-f/8.0 ) diafragma opening voor grotere scherptediepte (DOF)
  • Vergeet het eventueel UV beschermingsfilter niet te verwijderen als je ook het onzichtbare UV wilt mee fotograferen.
  • Vergeet niet de zoeker opening af te dekken, als je niet continue in de zoeker kijkt gedurende de tijd dat de foto belicht wordt, kan er licht via de zoeker in de camera dringen met lichtvlekken en flare tot gevolg.

 

Software- fotobewerking

De RAW foto uit de camera moet gezien worden als een negatief van een film, met de fotobewerkingssoftware wordt het finale plaatje gemaakt.
De voornaamste bewerking is de kleurbalans op een aangename kleur te zetten, aangezien de camera geen "juiste" kleur weergeeft
Verder eventueel niveau's en curven juist zetten, en eventueel omzetten in Z/W .(het rood kanaal zal het meeste belicht zijn, het groene kanaal de meeste contrast bevatten, het blauwe kanaal de meeste ruis)

 

Pseudo IR foto

Met een fotobewerkingsprogramma als bv Photoshop kan men een op Infrarood-lijkende foto maken.

    • Een (RAW of PSD ) foto openen
    • Laag-nieuwe aanpassingslaag-zwart/wit
    • dialoogbox: Voorinstelling - Infrarood
    • Instellen volgens voorkeur
    • Lagen - één laag maken
    • Afbeelding - modus 8bits
    • Opslaan (als jpg)

Links:

Hier vind je een aantal links ivm IR fotografie

http://www.beyondvisible.com/ zeer interessante link ivm UV en IR fotografie
http://www.naturfotograf.com/UV_IR_rev00.html
http://www.4photos.de/camera-diy/exchangeable-filter-dslr.html ( homepage )
http://people.rit.edu/andpph/text-infrared-filter.html
http://www.wrotniak.net/photo/infrared/
http://www.lifepixel.com/IR.htm tutorials ivm zelf ombouwen van uw digitaal toesten naar IR
http://www.maxmax.com/ IR producten en ombouw
http://www.optik-makario.de/


Voorbeelden IR fotografie

http://images.google.be/images