BOEKBEELD vzw








Home

Tentoonstelling in het S.M.A.K. 'Boeken van Dieter Roth', van 23 april tot 28 mei 2006

Exposition au S.M.A.K. 'Livres de Dieter Roth', du 23 avril à 28 mai 2006

Kinderbuch 1957

“Wer war Mozart?”

Dit is de titel van één van de meer dan 200 boeken die Di(e)ter Rot(h) publi-ceerde in zijn artistieke loopbaan. In het midden van het dunne boekje staat het antwoord : “Ich weiss es nicht”. Enkele maanden later (1971) publiceerde hij een nieuw boekje : “Wer ist der der nicht weiss wer Mozart war”. Opnieuw antwoordt D.R. : “Ich weiss es nicht”.

Wie was Di(e)ter Rot(h) ? In ieder geval een kunstenaar met zeer brede activi-teiten : plastisch werk, grafiek, design, juwelen, films, video's, muziek en boeken. Zijn impact op de kunst van de jaren '60 en '70 in de 20 e eeuw was enorm en hij beïnvloedde tal van tijd-genoten. Maar wij houden het bij de boeken. De “Rot(h)e” draad is dat hij papier op een zeer persoonlijke, speelse manier behandelde :soms onstuimig en wild, soms rustig en evenwichtig. Eén van de mooiste voorbeelden is “Kinderbuch” (1957): het ritme en de klank van de kleuren in grote en kleine vlakken is fascinerend.

Kunst is een taal en D.R. nam dat zeer letterlijk. Hij zocht zich een weg in het labyrint van teksten. Grammatica vond hij een aanslag op de vrijheid van de mens. Een vrijheid die hem in ieder geval zeer veel mogelijkheden gaf. Roth creëerde zijn eigen alfabet : de woorden splitsen in l-e-t-t-e-r-s en de letters onafhankelijk gebruiken. De letters laten klinken, er acrobatische toeren mee uithalen, ze op hun kop zetten. Zij vliegen soms in het rond over de bladzijden. Hij spuwt ze uit.

Mijn ogen zijn een mond,verklaarde hij. En in enkele gevallen valt hij het papier aan als een groep termieten : vernietigen tijdens de constructie. Het papier insnijden of uitsnijden. D.R. ging daarin tot het uiterste toen hij boeken gebruikte van auteurs die hij niet kon uitstaan. Hij vermaalde de boeken en maakte er lite-raire worsten van. Of nog : hij gebruikte teksten van schrijvers en doorstreepte de woorden die hem niet bevielen. Rot(h) reageerde op zijn impulsen. De reflex van een armbeweging was voldoende om lijnen en punten, letters en woorden een eigen weg te laten bewandelen. Hij ge-bruikte dikwijls zijn twee handen omdat één hand te beperkt was : two-handed speedy drawings, Bats, Dogs,…

De boeken van Rot(h) werden bijna allemaal uitgegeven met zijn kompaan, Hansjörg Mayer, in Reykjavik (IJsland), Stuttgart en Londen. Tijdens die periode vormde D.R. zijn naam om tot “Rot”. In het duits betekende het “rood”. In het ijslands had het verschillende betekenissen: ròt (met accent): bedorven, en rot (zonder accent): bewusteloos !

“A book of Rot(h) is a joy for ever”

Wim Drijvers

"Wer war Mozart?"

Ceci est le titre d'un des plus de 200 livres publiés par Di(e)ter Rot(h) au long de sa carrière artistique. La réponse se trouve au milieu du mince opuscule: "Ich weiss es nicht". Quelques mois plus tard (1971), il publie un nouvel ouvrage "Wer ist der der nicht weiss wer Mozart war". La réponse de D.R. est à nouveau :"Ich weiss es nicht".

Qui était Di(e)ter Rot(h)? En tous cas, un artiste avec une large palette d'activités: arts plastiques, graphisme, design, bijoux, films, vidéos, musique et littérature. Son emprise sur l'art des années 60 et 70 du XXième siècle a été énorme et il a influencé de nombreux contemporains. Mais nous nous cantonnerons aux livres. Le fil "Rot(h)e" est la manière très particulière et ludique dont il traite le papier: parfois impétueuse et sauvage, parfois calme et équilibrée. Un des plus beaux exemples est "Kinderbuch" (1957): le rythme et la sonorité des couleurs en grandes et petites touches sont fascinants.

L'art est langage et D.R. l'a interprété très littéralement. Il s'est frayé un chemin dans le labyrinthe des textes. Il trouvait la grammaire une atteinte à la liberté. Une liberté qui lui a offert plusieurs possibilités. Roth créa son propre alphabet: scission des mots en l-e-t-t-r-e-s et utilisation indépendante de ces lettres en les faisant résonner, faire des acrobaties, les mettre sur la tête . Elles volent parfois en rond sur les pages. Il les crache. Il déclare "mes yeux sont une bouche" et dans certains cas il attaque le papier comme des termites afin de le détruire pendant la construction.

Inciser ou découper le papier, D.R. ira jusqu'à l'extrême avec les livres des auteurs qu'il ne supportait pas: il les passera à la moulinette et en fera des boudins litté-raire. Ou encore, il utilise le texte d'au-teurs dont il rature les mots qui ne lui plaisent pas. Rot(h) réagissait à ses impul-sions. Le réflexe d'un mouvement de bras était suffisant pour donner libre cours aux lignes, points, lettres et mots. Il utilise souvent les deux mains parce qu'une main est trop réductrice: "two-handed speedy drawings, Bats, Dogs...".

Presque tous les livres de Rot(h) sont publiés avec son camarade, Hansjörg Mayer, à Reykjavik (Islande), Stuttgart et Londres. Pendant cette période, D.R. change son nom en "Rot". En allemand, il signifie "rouge", alors qu'en islandais il a different significations: ròt (avec accent) : dérangé ou rot (sans accent) : evanoui.

"A book of Rot(h) is a joy for ever "

Traduction : Martine De Cock

Catalogus op 500 exemplaren
waarvan honderd genummerd met een originele kleurenfoto
Catalogue: 500 exemplaires
Il y a cent exemplaires numérotés avec une photo originale en couleur

- prijs/prix: 15 euro
- genummerd exemplaar: 20 euro: exemplaire numéroté

Home