Home


© 2004-2007 Chilla's Web Space
Webdesign: Karlien

Chinchilla castratie

Castratie van de mannelijke chinchilla is een mogelijkheid waar veel misverstanden over bestaan. Met de juiste informatie, dierenarts en nazorg houdt dit helemaal niet zulke enorme risico’s in als vaak wordt beweerd.

Inleiding - redenen voor castratie Castratie versus sterilisatie Een goede dierenarts?
Na de operatie Weer bij elkaar Mannen en vrouwen

Inleiding

Er zijn verschillende goede redenen om castratie te overwegen:

  • Chinchilla babies zijn lief en schattig, maar je huis is maar zo groot!
  • Ook is het niet zo eenvoudig als het op het eerste zicht lijkt om steeds opnieuw een goeie (en definitieve) thuis te vinden voor de nakomelingen, die mogen verhuizen eens ze een maand of 3 oud zijn. Bedenk dat chinchilla's 15 tot 20 jaar oud kunnen worden en dat JIJ verantwoordelijk bent voor jouw "pretnestjes" die ter wereld komen. Al deze chins verdienen een goede thuis bij mensen die verantwoordelijk, geďnformeerd en gemotiveerd zijn er 15 tot 20 jaar lang goed voor te zorgen. Dat ligt niet zo voor de hand als je ziet hoe vaak mensen chinchilla's aanschaffen om ze nog geen jaar erna reeds te beginnen verwaarlozen, weer te verkopen of dumpen omdat de dieren tegenvallen als huisdier, wegens "allergie", wegens verhuizing, wegens gewijzigde situaties.
  • Mensen op zoek naar een chinchilla zullen die trouwens om meerdere redenen vaak liever bij een verantwoordelijke en gekende fokker halen dan bij particulieren.
  • Bovendien is het helemaal niet gezond en te uitputtend voor de moeder om het ene nestje na het andere te krijgen en groot te moeten brengen.
  • Vanaf een zekere leeftijd wordt het afgeraden om nog te fokken met chinchilla's met het oog op hun gezondheid en die van de babies. Chincare spreekt van 5 jaar oud voor het vrouwtje, en 7 voor het bokje.
    Bokjes worden echter bij voorkeur reeds op jonge leeftijd gecastreerd met het oog op een succesvolle operatie en vlot herstel. Castratie van oudere bokjes is wel mogelijk indien een ervaren dierenarts de chin van te voren grondig onderzoekt en geschikt verklaart.
  • Verder wordt het afgeraden om babies te krijgen uit een koppeltje met "onbekende" achtergrond. Dit zijn onder andere chins van partikulieren die mogelijk zelf ondoordacht gefokt hebben en chins uit dierenwinkels. De reden hiervan is dat de kans hierbij groter is op chins die uit inteelt afkomstig zijn, of chins die mogelijk verborgen genetische gebreken of een zwakkere gezondheid meedragen, en dat er hierdoor chinchilla's op de wereld komen met grotere kans op een lijdensweg van ziekte of karakterstoornissen.
  • In andere gevallen is het volledig onwenselijk dat chinchilla’s zich voortplanten. Chinchilla’s die uit inteelt geboren worden, hebben grote kans op een slechte gezondheid en afwijkingen, en dit soort zwangerschap houdt ook voor de moeder risico's in. Bepaalde kleurencombinaties horen zich ook helemaal niet samen voort te planten omwille van de "lethale factor". De combinaties velvet met velvet en wit met wit resulteren in embryo's die zich niet ontwikkelen en mogelijk tot problemen voor de moeder leiden, of jongen die zonder levenskansen geboren worden.

Om al deze redenen kan castratie van het bokje aangewezen zijn, en zelfs te verkiezen boven het koppeltje te scheiden. Chins kunnen namelijk soms extreem treuren wanneer ze uit elkaar gehaald worden.

Hoewel castraties van chinchilla’s in het verleden vaak erg verkeerd afliepen, vooral door een foute dosering van de narcose of door onvoldoende of onjuiste nazorg, is er de laatste jaren erg veel verbeterd. In Nederland bijvoorbeeld hebben centra zoals Stichting Chinchilla en Vida Nueva een grote knowhow opgebouwd met betrekking tot castratie en nazorg.

Tegenwoordig vind je trouwens op de website van deze laatste, de Chinchilla Vraagbaak, meer uitgebreide info over chinchilla castratie.

Castratie versus sterilisatie

Castratie van een mannelijke chinchilla is een "uitwendige" operatie, en dus veel minder ingrijpend dan de sterilisatie van een vrouwelijke chin, wat een inwendige operatie is.

Om deze reden wordt sterilisatie niet zozeer uitgevoerd als geboortebeperking maar wel in medische noodgevallen zoals problemen met de baarmoeder.

Een goede dierenarts?

De eerste stap is het vinden van een goede dierenarts. Iemand die ervaring heeft met het castreren van chinchilla’s en andere kleine dieren. Aarzel dus niet om rond te bellen en verschillende artsen naar hun ervaring te vragen of raadpleeg de lijst van dierenartsen met ervaring van de Chinchilla Vraagbaak.

Je hebt een dierenarts nodig die met gasnarcose (isofluraan) werkt. Een van de redenen waarom zoveel chins tijdens of na de operatie overleden, was omdat het met de standaardmethode (injectie) erg moeilijk was om de juiste dosering te vinden.

Bij voorkeur zal de dierenarts de wonde zodanig hechten dat de chinchilla niet aan de hechtingen kan prutsen. Infecties of zelfs het openhalen van de wonde zijn niet denkbeeldig. Indien dit toch niet mogelijk zou zijn, vraag dan vooraf al om een "kapje" dat je de chin kan opzetten wanneer je merkt dat hij er toch te veel zou gaan aanzitten. Let er in dat geval wel op dat de chinchilla nog genoeg eet (dat kan moeilijk zijn met zo’n kapje op).
Vraag je dierenarts eventueel meteen om een afspraak na 1 ŕ 2 weken om na te gaan of alles goed geneest.

Tip: Vermits je chinchilla toch onder narcose gaat, vraag van te voren aan de dierenarts of hij tijdens de verdoving ook meteen de tanden nakijkt op verkeerde groei en haken op de kiezen.

Na de operatie

Een goede nazorg is erg belangrijk!

Schrik niet wanneer je chin eerst nog wat wiebelig op zijn pootjes is. Dit komt door de narcose.

De chin heeft nu veel rust nodig en moet na de narcose warm gehouden worden, met behulp van een warmtelamp of warme kruik. Indien je een rubberen kruik gebruikt, zorg dan dat de chin deze niet kapot kan knagen. Je kan ook een ijzeren kruik gebruiken. Beide omwikkel je met een handdoek zodat de hitte niet te groot is. Op die manier verkrijg je een warm kussentje waartegen de chinchilla zich kan aanvlijen.

De eerste dagen zijn best wel wat zielig om te zien omdat de chinchilla veel zal slapen en zich aanvankelijk ook wel wat moeizaam zal bewegen en op zulke manieren zal zitten en liggen om de geopereerde zone te ontzien (foto).

De dierenarts kan je mogelijk antibiotica en in elk geval een pijnstiller (Metacam) meegeven, die je de komende dagen oraal zal moeten toedienen met behulp van een pipetje of spuitje (zonder naald). Het is belangrijk dat je pijnstiller meekrijgt voor de eerste paar dagen na de operatie zodat je die kan toedienen indien nodig. Een chin met pijn kan verstopt raken en zal zowiezo al minder eten. Het kan even duren eer dit vlot wil lukken, maar met geduld en kalmte lukt het wel.

Tot de wonde grotendeels genezen is, mag het bokje niet in het zandbad, en er mag ook geen bodembedekking aan de wonde gaan kleven.

Hij mag ook geen hoge sprongen maken en dat gaat ook moeilijk.
Om deze redenen is het aangewezen om hem tijdelijk in een lagere kooi te zetten (of de gewone kooi in twee te delen), met op de bodem een handdoek en met een rustig maatje of eventueel een pluche knuffel. Zorg dat die kooi al gereed staat en ingericht is wanneer je de chin enkele uren later mag ophalen als hij wakker is. Plaats het drinkflesje niet te hoog en zorg dat hij bij het etensbakje en het hooi kan.
Na een paar dagen zal de patient zich al een stuk beter voelen.

Weer bij elkaar

Hou er rekening mee dat het bokje de eerste twee weken na de operatie mogelijk nog vruchtbaar kan zijn wegens achtergebleven zaad.

Doordat de gecastreerde chinchilla mogelijk te lang gescheiden is geweest van zijn vrouwtje of andere kooigenoten, gebeurt het soms dat ze mekaar niet meer herkennen! Zet ze dus niet plompverloren weer bij mekaar om daarna de kamer te verlaten, want dat kan vechten worden. Mogelijk dien je het koppelproces geheel of gedeeltelijk opnieuw te doorlopen.

Om deze reden wordt aangeraden de kooigenootjes van "het slachtoffer" mee te nemen naar de dierenarts voor de castratie.
Je kan ook tijdens het herstel van het mannetje zijn kooi tegen die van zijn vrouwtje aanzetten. Wanneer het mannetje genoeg hersteld is om eens uit de kooi te mogen loslopen, kan je hem onder toezicht samen met het vrouwtje loslaten en vervolgens inschatten hoe ze op mekaar reageren.

Mannen en vrouwen


Het is niet omdat een bokje gecastreerd is, zijn "lusten" zullen verdwijnen! Hij weet namelijk niet dat hij geen vader meer kan worden.
Hoewel geen gegarandeerde instant oplossing voor die gevallen waar mannetjes met mekaar in de clinch gaan voor 1 of meerdere vrouwen, zou castratie wel effect kunnen hebben.
Zie hierover ook Chincare en de mening van Stichting Vida Nueva.

terug naar boven

chinchilla allergielethale factor bij chinchilla's