Stop, een veiligheidssignaal!

 

                              

Eerste LEZING: Lector :  Jezus Sirach 15, 15-20

Als je wilt, kun je de geboden onderhouden

En het is ook verstandig om te doen wat God behaagt.

Hij heeft vuur en water voor je neergezet:

Je kunt je hand uitstrekken naar wat je verkiest.

Vóór de mensen liggen het leven en de dood,

En wat een mens behaagt wordt Hem gegeven.

Want groot is de wijsheid  van de Heer

Zijn macht is geweldig en Hij ziet alles.

Zijn ogen zijn gericht op wie Hem vrezen

En iedere daad van de mens is Hem bekend.

Hij heeft niemand bevolen te zondigen

En aan niemand toestemming gegeven om kwaad te doen.

 

Evangelie Matheus 5: 17 tot  37.

 

 In die tijd sprak Jezus: ‘Denk niet dat ik gekomen ben om de Wet of de Profeten af te schaffen. Ik ben niet gekomen om ze af te schaffen, maar om ze hun volle betekenis te geven. Ik verzeker jullie: zolang hemel en aarde bestaan, zal niet één lettertje of streepje uit de wet geschrapt worden totdat alles gebeurd is.

 Wie dus een van deze geboden afschaft, al is het nog zo klein, en anderen leert hetzelfde te doen, zal de kleinste genoemd worden in het hemelse koninkrijk. Maar wie zich aan de geboden houdt en anderen leert hetzelfde te doen, die zal een grote naam hebben in het hemelse koninkrijk.

Ik zeg u: als uw gerechtigheid niet boven die van de schriftgeleerden en Farizeeën uitgaat, zult u het hemelse koninkrijk zeker niet binnenkomen.

‘U hebt gehoord dat tegen uw voorouders gezegd is: U mag niet doden. Wie iemand doodt, moet zich verantwoorden voor de rechtbank.

Maar ik zeg u: ieder die kwaad is op een ander, moet zich voor de rechtbank verantwoorden. Als iemand een ander uitmaakt voor idioot, moet hij zich verantwoorden voor de Hoge Raad, en als iemand een ander uitmaakt voor gek, moet hij ervoor boeten in het hellevuur.

Als u uw offergave naar het altaar brengt en u herinnert zich daar dat een ander iets tegen u heeft, laat dan uw offergave voor het altaar staan; ga het eerst met die ander goedmaken en kom dan terug om uw offergave te brengen.

Probeer het tijdig met uw tegenpartij eens te worden, als u nog met hem op weg bent naar de rechter. Anders zou hij u aan de rechter kunnen overdragen, en de rechter aan de cipier, en de cipier zou u gevangenzetten.

En ik verzeker u: u komt er niet uit voor u de laatste cent hebt betaald.’

‘U hebt gehoord dat er gezegd is: Pleeg geen echtbreuk.

Maar ik zeg u: wie met begeerte naar de vrouw van een ander kijkt, heeft in zijn hart al echtbreuk met haar gepleegd.

Als uw rechteroog u van de rechte weg doet afdwalen, ruk het dan uit en gooi het weg. Het is beter dat een van uw lichaamsdelen verloren gaat, dan dat heel uw lichaam in de hel gegooid wordt.

En als uw rechterhand u van de rechte weg doet afdwalen, hak hem dan af en gooi hem weg. Het is beter dat een van uw lichaamsdelen verloren gaat, dan dat heel uw lichaam in de hel terechtkomt.

Er is ook gezegd: Wie van zijn vrouw gaat scheiden, moet haar een scheidingsakte meegeven.

Maar ik zeg u: wie van zijn vrouw scheidt, maakt haar tot een echtbreekster als ze opnieuw trouwt, behalve in het geval van ontucht. En de man die met haar trouwt, pleegt ook echtbreuk.’

‘U hebt ook gehoord dat tegen uw voorouders gezegd is: Breek uw eed niet, maar houd uw eed aan de Heer.

Maar ik zeg u, helemaal niet te zweren; bij de hemel niet, want de hemel is de troon van God; bij de aarde niet, want de aarde is zijn voetbank; bij Jeruzalem niet, want Jeruzalem is de stad van de grote Koning. Ook bij uw hoofd moet u niet zweren, want u kunt niet één haar wit of zwart maken.

Laat uw ja ja zijn en uw nee nee. Wat u meer zegt, is uit den boze.’

 

 

HOMILIE

 

Een rood signaal langs het spoor verwittigt dat de treinbestuurder dat hij moet stoppen omdat er anders iets ergs zou kunnen gebeuren.  Een aanduiding van een scherpe bocht verwittigt de autobestuurder om tijdig de snelheid te verminderen zodat de auto niet uit de bocht vliegt. Onze veiligheidsgordels en airbags beveiligen ons tegen erge kwetsuren bij een aanrijding.

De verkeersregels helpens ons, ze zorgen ervoor dat het rijden veilig en aangenaam wordt.  Ze helpen ons om niemand te kwetsen of te doden. 

 

In het evangelie van vandaag heeft Mattheus het  ook over enkele veiligheidssignalen

die Jezus toevoegt aan de wet van Mozes.  Wees voorzichtig.  Rij voorzichtig, rem tijdig, het kan je helpen erger te voorkomen.

Hoezo?

De wet van Mozes zegt: “Gij zult niet doden”.

 

Ik zal toch nooit iemand doden, denk je, geen probleem voor mij.  Maar als we eens nagaan, “Wat brengt nu iemand tot doodslag? “ We lezen het in de krant: moord uit passie, een vergelding in het milieu. 

Vaak zijn laster, eerroof, woede, koppigheid, jaloersheid de aanleiding tot erger. En wie is er nu nooit koppig, woedend,  jaloers of in zijn eer gekrenkt?  Dat komt ook bij mij wel eens voor.  Dus kan het best veilig zijn als ik dan al een pauze inlas, dan al eens nadenk. 

 

Jezus bouwt een veiligheidsmarge in en stelt: “Ieder die zijn broeder een kwaad hart toedraagt zal aan de rechtbank uitgeleverd worden.”  Als je je broeder kan vergeven, of je ergernis kan ervaren en verwerken is de kans veel kleiner dat je tot uitzinnigheid komt en misschien doodslag zou plegen.

Het is ook een veel aangenamer wereld als je je broeder geen kwaad hart toedraagt, als dit lukt is dit een stukje van het Rijk Gods dat je meemaakt en ervaart!

 

Als iemand je kwaad doet, dan heb je allicht de reflex om een tegenzet te doen en zonder dat je het beseft of zo gewild hebt zit je vast in de cirkel van het kwaad. Jezus biedt ons een middel aan om niet in de cirkel van geweld terecht te komen.  Je hebt de mogelijkheid om die  te doorbreken door geen tegenzet te doen. Mag je dan niet kwaad zijn, of woedend zelf! Jazeker, verdringen is slechts uitstel.  Maar hoe ga je om met je gekwetstheid, met je woede? Je mag die gevoelens toelaten en dan… even een pauze houden.  Je afvragen: wat moet ik nu hiermee? De ander mag duidelijk weten dat ik gekwetst ben en boos, maar moet ik hem daarom terug kwetsen?

 

Bemint uw vijanden zegt Jezus.  Je hebt er geen verdienste aan als je alleen bemint wie van je houdt.  Krasse taal hé. 

Zouden we het kunnen om onze vijand eens met andere ogen te bekijken.  Hoe is het zover kunnen komen?   Hoe is zijn standpunt, hoe zijn die zijn gevoelens? Een beetje begrip opbrengen voor de ander, zelfs voor de mindere kanten van de ander. Is dat niet de basis van de liefde?

 

Mozes zegt: “Je zal geen echtbreuk plegen”.  Jezus stopt al een heel stuk vroeger met “Maar ik zeg u: wie met begeerte naar de vrouw van een ander kijkt, heeft in zijn hart al echtbreuk met haar gepleegd.” Maar, als je goed nagaat wat echtbreuk kan veroorzaken, dan hoort “de verleiding”  er zeker bij.  Soms wordt je hals over kop verliefd, en wat dan? Daar wil ik toch even op doorgaan. Het is wellicht wat delicaat, het is vaak nog een taboe!

 

Je trouwt en owee, je wordt verliefd op iemand anders.  Hoe moet dat nu?   Je mag toch niet verliefd zijn op iemand anders als je getrouwd bent.  Je partner schiet tekort? Je bent met de verkeerde getrouwd?  Ja maar, hoe zit het dan als je nadien nog op iemand anders verliefd wordt?  Was die vorige dan weer de verkeerde?

Neen, zo zit het niet in mekaar.  Je komt met je wagen plots een dikke mistlaag terecht! Verliefdheid overvalt je, ook al heb je het niet gezocht.  Wat nu?

De broer van Godfried Bomans, Jan Bomans is een slotpater.  Een interviewer vroeg hem: “Ben je dan nooit op een vrouw verliefd geweest? Was er dan geen een waarmee je wilde trouwen”.  En rustig antwoordt de pater.  “Jawel, ik heb wel enkele vrouwen ontmoet waar ik mee door het leven had kunnen gaan.  Maar ik heb een keuze gemaakt en die blijf ik trouw en ik heb er nog geen spijt van gehad.”

Je komt in je leven dus meerdere mensen tegen met wie je door het leven zou kunnen gaan. Word je verliefd op iemand anders, weet dan dat dit ook over gaat.  Het is een ellendig intense periode die heel wat brokken kan veroorzaken.

Alfons van Steenwegen, een ervaren relatietherapeut,  leert ons: “Je bent niet verliefd op wie die ander is, maar op wie je dénkt dat die ander is” Pas bij het wegvallen van de verliefdheid ontdek je stilaan de “echte” ander mét de “mindere” kantjes.  De liefde start als de verliefdheid over is, als je van de ander houdt met zijn goede en minder goede eigenschappen! 

 

Jezus zegt verder “Ik zeg jullie: ieder die zijn vrouw verstoot, behalve in geval  van ontucht, en wie trouwt met een vrouw die verstoten is, pleegt echtbreuk”.

Het lijkt erop dat je ingeval van ontucht je vrouw of man zou mogen verstoten. Mensen dat staat er niet. Jezus bouwt een rem in.  Stap je in bed met de ander, dan kan  je huwelijk in gevaar komen!  Maar als het nu toch gebeurd is, dan nog kan je hiervoor vergiffenis vragen en kan je partner en God je die geven.  Hoe ging Jezus om met de tot inkeer gekomen Maria Magdalena?

 

Krasse taal van Jezus, krasse taal die ons helpt.  Het zijn veiligheidssignalen die Jezus toevoegt aan de wet van Mozes.  Wees voorzichtig.  Rij voorzichtig, vooral in de mist! Rem tijdig, het kan je helpen erger te voorkomen.