|
Onze voorouders leefden als leenman op Diepensteyn |
|
|
Ons dagelijks brood, de graankorrel met meerdere toepassingen
De bakker ... Van de Egyptenaren is bekend, dat ze de graven van hun heersers voorzagen van allerlei voorwerpen, wapens, drank en voedsel. Daar zijn ook resten van brood gevonden. Alle graansoorten behoren tot de grasachtigen. Voor de broodbakker is heden tarwe de belangrijkste graansoort. We onderscheiden 3 soorten tarwe, volgens het aantal chromosomen: de eenkoorngroep met 14, de tweekoorngroep met 28 en de speltgroep met 42 chromosomen. Gewone tarwe is een vertegenwoordiger van deze laatste en bestaat in tientallen variëteiten, veelal met goede bakeigenschappen. Een wilde vorm van spelt is nog niet gevonden. Een oervorm van bakken is het te drogen leggen van ronde plakken van gemalen vruchten gemengd met water en gekneed. Bakken op een verhitte steen is een zeer oude methode. Later plakte men stukken deeg tegen een tonvormige oven en men bekwam een soort pannenkoeken. Graan is meer praktisch om voorraden aan te leggen. Deze kennis gaf ook macht en de wil om vrij te zijn en/of te veroveren. Bij de Grieken kende men: - een broodje samengesteld uit tarwemeel, melk, olie, zout en honing, gedoopt in wijn en warm uit het vuistje. - een broodje van roggemeel vermengd met het malse vlees van kip en stukjes gezouten lamsvlees. In Pompeď,nabij de Vesivius, is na de opgraving brood in het rek gevonden. Met brood en spelen trachtten de politici het volk te winnen. Brood was een recht van de minder bedeelden. In Rome kent men voor 500 reeds de broodkneedmachine aangedreven door paardenkracht en een soort Gilden(bakkers), zoals 10 eeuwen later bij ons. Heel wat Romeinse kennis omtrent landbouw is verloren gegaan. Aan het einde van de 10e eeuw werden in Zuid-Frankrijk nog duizenden mensen vergiftigd door het eten van moederkoren, rogge waarin een zwamziekte zich tot een dodelijk gif ontwikkelde. Na 500 kent men bij ons de scheiding, maalderij en bakkerij en een zekere bloei van deze laatste met de opkomst van de steden. Tarwe was voor de gegoeden en koren(rogge?) voor het volk. De boeren vervielen tot een ondergewaardeerde klasse, uitgebuit door de adel en geminacht door de stedelingen. In de steden was een broodweger aangesteld. Tot de 17e eeuw, bij de invoer van de aardappel, was brood een eerste levensbehoefte. De houtoven gestookt met mutsaarden(bussels hout) spreekt het meest tot de verbeelding. Zuurdesem(wilde gist) is weer in, niet enkel in de bakkerij maar ook in een paar brouwerijen. Tijd is geld, maar toch ... ...en de brouwer Koren en graan zijn verzamelnamen voor: rogge(streektaal koren), tarwe, haver en gerst. Ook hij werkt net zoals de bakker met graan, meestal gerst, alhoewel er nu ook tarwebieren en kruidenbieren op de markt zijn. Aan het eind van de Middeleeuwen(ca 1300) kwam hop in gebruik. Voordien gebruikte men een mengsel van kruiden of grute, waarin: duizendblad,salie, bloemen van de gagel(gagelbier) en dennehars(terpentijn typisch in bepaalde Griekse wijn). Azijn behoorde eveneens tot het brouwerijgebeuren(Opdorp). Bier kennen we als beschermende(gegiste) drank ten tijde van de pest in de 17e eeuw. Fruit- en andere wijnen zijn eveneeens gegiste dranken. De productie is wel eenvoudiger dan die van bier(le champagne noir). Het stoken van (graan)jenever is dan weer een ander verhaal omtrent het verbruik(distillatie) van graan en vruchten. De opkomst van de steden, met een zeer sterke concentratie aan mensen, zorgde voor een overvloed aan mest. Men kon nu de opbrengst/Ha verhogen. Vlees, groenten en vruchten werden verkocht aan de stedelingen. Dus meer geld en meststoffen voor de economie op het platte land. Op de akkers kon men extra(meer dan de basisbehoefte) graan produceren. Het afvalprodukt van stokerij en brouwerij was waardevol stalvoer voor de dieren. Pas dan, na vele eeuwen, is de cirkel van de voedselschaarste in onze steken doorbroken. De chemische meststoffen hebben pas later en langzaam hun intrede gedaan sinds de 19e eeuw.
|
|
Plaats voor auteursgegevens. Genealogie en de wet op de persoonlijke levenssfeer, synthese- en informatienota van de commissie Indien u meent, dat op grond van de wet op de privacy gegevens dienen te worden verwijderd, gelieve dit te melden via E-mail verdoodt.dekinder@pandora.be |