Belangrijk in jongerenvieringen zijn niet enkel de woorden, maar ook alle symbolen en de hele ‘omkadering’.  Plak en knip met de elementen uit onderstaande suggesties tot je ‘gesneden brood’ hebt voor jullie groep.  Ideeën voor een decorIndien mogelijk splits je de ruimte op in twee zijden.  Aan de ene kant staat een fel versierde en goed verlichte kerstboom.  Lichtjes flikkeren, engelenhaar woekert welig.   Weggemoffeld tussen schreeuwerige pakjes staat ook een kleine kerststal verborgen.  Aan de andere kant van de ruimte, in een donkere en niet zo gezellig ogende hoek, ligt er stro, deels uitgestrooid op de grond, deels samengeperst in een strobaal.  Aan beide zijden staat een micro.  Middenin staat een scherm, waarop kan worden geprojecteerd.  Er is ook een loopmicro voor een extra lezer voorhanden. 

1. Bij het binnenkomenOp de achtergrond speelt melige kerstmuziek

(bv. Jingle Bells) en worden beelden geprojecteerd (dia’s, PowerPoint) van drukke winkelstraten, badend in het kerstlicht.

2. InleidingLezer aan de kerstboom

In deze donkere dagen
lijkt het licht het te halen:
feestelijk verlichte straten
met winkels in alle kleuren,
lichtjes in de bomen,
spots schijnen op eeuwenoude statigheid.
Zorgeloze oppervlakkigheid
trekt een muur op tegen schaduw en duister,
gewapend tegen kwetsbaarheid.
Jingle Bells sust de stem
van hen die leven in de marge.Lezer zittend op het stro
De lange nachten van deze dagen
lijken vreemd verwant met hen
die leven in de schaduw.
De reclame met zijn feestelijke drukte
schijnt een zorgeloos geluk door de straten
en laat geen plaats
voor hen die het koud hebben
en van geen tel zijn.Lezer aan de kerstboom
In brede winkelstraten,
badend in kunstig glitterlicht
is alles te koop wat je maar kan denken,
aantrekkelijk verpakt met linten en strikken.
Keurig geprijsd lig je daar:
mijn diepste verlangen.Lezer op het stro
Meer lichten in de straten,
versierde etalages,
badend in zoete kerstliederen
doen ons even vergeten
dat ook dit jaar
velen buiten de prijzen vallen.
Voor hen is de kerstkermis
het trieste bewijs dat het ieder voor zich is,
en mislukken in de studies,
in de arbeidswereld,
in de sociale relaties,
fataal is…
en langzaam dooft de hoop
dat het ooit anders kan worden.

3. Kerstmis breekt doorLezer met loopmicro gaat naar de kerstboom, haalt er het stalletje onderuit te voorschijn, mijmert onderstaande tekst terwijl de achtergrondmuziek langzamerhand wegglijdt

En weer klinkt het eeuwenoude lied
van licht in de nacht,
vrede op aarde,
gelukkig zijn,
hoop en verwachting…
als een jaarlijks weerkerend refrein
tussen strofen van uitsluiting,
kansarmoede en leven in de marge,
om het verlangen naar anders en beter
op de been te houden.

4. Het draait om gelukkig zijn
– een andere wereld –
lukken in plaats van mislukken…

Een lied om stil te worden (wordt op scherm geprojecteerd) – Gelukkig zijn – R. Van het Groenewoud

Gelukkig zijn, gelukkig zijn,
Daarvoor wil ik alles geven.
Weg wat te veel is, geen stress aan mijn lijf.
Gelukkig zijn.Alleen in de stad, iedereen ongeïnteresseerd.
Dat kan, dat kan niet
blijven duren.
Ik word gek.Gelukkig zijn, gelukkig zijn,
Daarvoor wil ik alles geven.
Liefde en warmte, geen stress aan mijn lijf.
Gelukkig zijn.Zonder werk, zonder geloof.
’t Leven heeft geen enkele zin.
Red me, red me uit die nachtmerrie
Geef me al je warmte,
geef me al je warmte.Gelukkig zijn, gelukkig zijn,
Daarvoor wil ik alles geven.
Weg wat te veel is, geen stress aan mijn lijf.
Gelukkig zijn, gelukkig zijn, gelukkig zijn.Lezer met de loopmicro
(gaat tussen het publiek zitten)
Gelukkig zijn…
Maar velen zijn het niet.
Een grote groep mensen uit onze samenleving
wordt netjes aan de kant gedrukt.
Lezer op het stro:
Ik heb geen…
Lezer aan de kerstboom:
auto, geld, diploma, huis, werk…
Lezer op het stro:
Ik ben geen…
Lezer aan de kerstboom:
gediplomeerde, geschoolde, gevormde…
Lezer op het stro
Ik kan niets…
Ik weet niets…Elke dag zit ik lesuren lang op de schoolbanken
om te horen wat ik nog niet weet,
te leren wat ik niet ken.
Wat ik wel al geleerd heb,
is dat er twee soorten mensen zijn:
mensen die het weten
en mensen die het niet weten.
Ik heb ook al geleerd dat ik bij de tweede soort hoor.
Ik ken niets, ik kan niets en ik ben niets.
Om te blijven hopen, mag ik ‘nog’ gebruiken:
Ik ken ‘nog’ niets, ik kan ‘nog’ niets, ik ben ‘nog’ niets.
Lezer aan de kerstboom:
Er is dus hoop
Lezer op het stro:
Als ik vorming volg en me meer inzet…
Zeggen ze…

5. Twee wereldenOp de PowerPoint (of diavoorstelling) worden hierna twee dia’s geprojecteerd: één waarop je duidelijk iemand ziet die ‘slaagt’ in het leven, en één waarop je merkt dat men niet ‘lukt’.  Voor de wereld van wie niet lukt, kan ook met beelden van een kerststal worden gewerkt.Lezer met loopmicro
Er zijn twee werelden:  
Lezer aan de kerstboom
er is de wereld van de warme herberg:
maar hier moet ieder knokken voor zijn plaatsje.
Als je je aandacht even laat verslappen,
of je verliest een deeltje van je aanzien,
dan word je netjes aan de kant gezet.
In dit soort wereld worden wij opgezwiept
en uitgeput om toch maar stand te houden
op de erelijst van welstand.
Lezer op het stro
Er is ook de wereld van de stal.
Hier koesteren herders wie zwak is,
hier bieden we een plekje aan
aan wie geknakt, uitgesloten en gebroken is. 
Lezer met loopmicro (met affiche van Welzijnszorg geprojecteerd op achtergrond)
Staan wij stil bij mensen, over het hoofd gezien
voor minderheden, nauwelijks van tel,
voor armen hier en in de derde wereld:
dat zij recht krijgen van spreken,
dat zij gelijke kansen krijgen,
en menselijke waardigheid.

Laten we ons ...
toch maar ergeren
aan politiek die kleine mensen klein houdt.
Laten we ons toch maar opwinden
over structuren die armoede niet uitsluiten.
Laten we ons toch niet inpakken
door consumptie die kapot maakt, verstikt.
Laten we ons toch maar ergeren
aan een schoolsysteem waar watervallen werken,
voor wie niet meekan, of geen geld heeft ‘betere’ scholen te betalen.
Laten we toch maar niet zwijgen
over eenzaamheid, honger, onrecht.Kerstmis is het feest van de moed
om in de andere te geloven
om je eigen veiligheid op 't spel te zetten
om solidair te zijn.

6. Zomaar een alternatief
kerstverhaalEen luisterlied om de boodschap van kerstmis te laten weerklinken: Arme Jezus – W. Vermandere

(intussen kan de tekst geprojecteerd worden met als achtergrond een kerstbeeld

Arme Jezus lang geleden, als Augustus keizer was        
zij j’ geboren, ’t staat geschreven, in een bakske gedroogd gras.
Was je moeder een arme slore, en je vader ne simple vent ie was timmerman in Nazareth, veel meer is nie bekend.
d’Onnozele kinders zijn gestorven deur Herodes dien bandiet zogezeid van de jaloezigheid maar die historie geloof ik niet.
Je was een stil dromerig ventje, wat te teer voor ’t ruwe spel maar int schole ging het beter, letters lezen dat ging wel.
En uit Indië en Egypte kwam er veel vreemd volk voorbie ook kamelen moeten slapen, ’s avonds was j’er altijd bie.
En der ging ne wereld open die zo wijd was als de nacht met zijn honderdduizend sterren, der groeid’in u ne grote kracht.
Je ging verre weg gaan zwerven en zo wierd je wijs en sterk om uw eten te betalen maakte je schoon timmerwerk.
Je beste vrienden waren vissers en je ging geiren mee aan boord lange nachten op ’t eindloos water, met dat volk was je akkoord.
’t is onmeuglijk t’achterhalen wat er met hem al is gebeurd want zijn daden zijn vertroebeld en zijn woorden dikwijls herkleurd.
Je was op macht of roem of rijkdom of op tempels niet gesteld maar je liet de wind u strelen als je blootsvoets liep deur ’t veld.
Maar je zwiepte met je zwepe naar het krapuleus gespuis je verjoeg de commerçanten uit de poort van ’t heilig huis.
Maar je prees de kinderziele en de sukkelare groot
je gaf zegen an hemel en eerde en an water an wijn en brood.
En dan hèn z’u vastgenomen en geslegen lijk nen dief en je zei nog iets van vrede en van hèt uwe vijand lief.
Van de vissers langs de meren hèn de kinders ’t nieuws gehoord en z’hèn zachtjes geschreid omdat Jezus was vermoord.7. Een toast op een betere toekomstLezer met loopmicro, terwijl kaarsen worden doorgegeven en er achtergrondmuziek speelt (suggestie:  ’La vita e bella).  De kaarsen kunnen opgeborgen zijn in de pakjes die onder de kerstboom liggen en kunnen een opschrift dragen, een wens voor iedere aanwezige.  Er kan ook een ander aandenken worden meegegeven.

Willen we als teken van solidariteit met alle zwakkeren, als teken van geloof in een andere wereld waarin iedereen een plaats kan krijgen
licht aan elkaar doorgeven en toasten op hen
die deze nieuwe wereld mogelijk maken.

Afwisselend: lezer op stro en lezer aan kerstboom (met op de PowerPoint een afbeelding van de wens die op de kaarsjes staat).  Intussen speelt vrolijke kerstmuziek (suggestie: H. Van Veen, kerstliederen)

Ik drink op de mensen die bergen verzetten
die door blijven gaan met hun kop in de wind.Ik drink op de mensen die risico’s nemen,
die vol blijven houden met het geloof van een kind.Ik drink op de mensen die dingen beginnen
waar niemand van weet wat de afloop zal zijn.Ik drink op de mensen die met vallen en opstaan
niet willen weten van water in de wijn.Ik drink op de mensen die blijven vertrouwen,
die van tevoren niet vragen waarvoor,
voor hoeveel en waarom.Ik drink op de mensen die door blijven bijten,
zo van: doe maar wel en zie maar niet om.Ik drink op het beste van vandaag en van morgen.
Ik drink op het mooiste waar ik van hou.Ik drink op het maximum wat er nog in zit,
in vandaag en in morgen, in mij in jou.Lezer met loopmicro
Laat ons nu samen drinken
op deze droom,
op onszelf aan wie die droom is toevertrouwd,
op kerstmis,
een prettige receptie toegewenst.