- C. C. K.M.O.'s - De Geschiedenis Van Duffel

Ga naar de inhoud

Hoofdmenu:

Duffel Nu 1900 - 1985
1. Orgelbouw.2. Firma Hermans.3. Aluminium L. Boeynaems.
4. Reynaers N.V.5. Van Petronetha tot Purma.6. Andere K.M.O.'s.
C. K.M.O.'s.
(Kleine en Middelgrote Ondernemingen)

1. De orgelbouw.

Wat vele Duffelaars waarschijnlijk niet weten is, dat Duffel internationaal bekend staat, om haar orgelbouwers.

1.1. De firma STEVENS.

De firma STEVENS aan de Leopoldstraat wordt als één van de oudste en tegelijkertijd vermaardste orgelbouwers van ons land beschouwd. Toch werd deze firma niet gesticht door iemand, die deze naam droeg.
Orgelbouwer Theodoor SMET VAN THIENEN vestigde zich in 1822 te Duffel in het huis, dat later de pastorie van de parochie van O.-L.Vrouw van Goede Wil zou worden. In 1853 daagde een vennoot op in de persoon van Hendrik VERMEERSCH, afkomstig uit Bassevelde, maar verwant met en opgeleid door het gekende orgelbouwersgeslacht "Loret" uit Dendermonde. Henri VERMEERSCH zette in 1853, bij het overlijden van Theodoor SMET het bedrijf voort. Hij huisde in "'t-Lieve-Vrouwke", een Duffels historisch huis in de Gemeentestraat, dat verdween bij het aanleggen van de G. Van der Lindenlaan.
In 1861 verplaatste VERMEERSCH het wereldberoemde VAN-PETEGHEM-orgel in St.Romboutskathedraal te Mechelen vanuit de zijbeuk naar het nieuwe oksaal. Ook het orgel van de St.-Gummaruskerk te Lier, dat nog gedeeltelijk als koororgel is bewaard gebleven, en de orgels van Diest en Steenokkerzeel waren naast veel andere van zijn hand. Henri VERMEERSCH had twee dochters. De oudste, Emma, huwde met Petrus STEVENS, de bedrijfsleider in vaders bedrijf. Deze verplaatste op het einde van de negentiende eeuw de activiteiten van de orgelmakerij even naar Lier, maar zijn zoon, Jos STEVENS, bracht het bedrijf weer naar Duffel in de Leopoldstraat. Petrus STEVENS overleed in 1892, waarna zijn oudste zoon Jozef zijn studies aan het Klein Seminarie te Hoogstraten afbrak en zijn vader in de zaak opvolgde. Onder de naam van Wed. F STEVENS en zoon werd o.m. het orgel gebouwd voor de paters Minderbroeders te Leuven. In 1895 werd een eerste orgel onder de firmanaam Jos STEVENS afgeleverd en wel in de St.-Fredeganduskerk te Deurne.
Jos STEVENS overleed in 1936 te Duffel en van toen af nam zijn enige dochter Cecile de leiding over. Hierin wordt ze eveneens als haar voorvaderen vakkundig bijgestaan door ervaren meester-orgelbouwers. Pol FIERENS, Flor FIERENS (vader. en zoon) en Pol LOMBAERTS hebben een enorme bijdrage geleverd in het maken van de naam en de faam van de orgels STEVENS. Citeren we enkel de bekendste verwezenlijkingen in de laatste decennia:
- in 1958 het orgel van Civitas Dei op de wereldtentoonstelling te Brussel,
- het nieuwe orgel van de Lierse Gummaruskerk op artistiek advies van meester Flor PEETERS en naar ontwerp van architect Paul VERWILT,
- de orgels in het Paleis van Schone Kunsten te Brussel, van de St.-Martinuskerk en de COVABE-kapel te Duffel.
In 1984 overleed Cecile STEVENS. Gebouwen en firmanaam "Jos STEVENS" werden overgenomen door Ing. Ronnie CASTEELS uit Mechelen, die het werkhuis behield, maar het woonhuis voortverkocht aan de zusters van COVABE.

1.2. De firma AERTS-CASTREL.

Louis AERTS en schoonbroer ALBERT CASTREL leerden het vak van orgelbouwer bij de firma Jos STEVENS. In 1961 stichtten ze samen met Henri AERTS, die zich in 1977 vrijwillig terugtrok, de P.V.B.A. AERTS-CASTREL. Deze firma, die zijn werkhuis had in de Oude Liersebaan 115 te Duffel, specialiseerde zich in het onderhoud en herstel van orgels, maar vervaardigde ook verscheidene nieuwe kerkorgels.
In april 1984 werd de P.V.B.A. AERTS-CASTREL overgenomen door de Duffelaar Jef CLEIRBOUT die het werkhuis op bovenvermelde plaats herbouwde. Louis AERTS ging toen met pensioen, terwijl Albert CASTREL in CLEIRBOUTS dienst verder werkt.

Hun voornaamste verwezenlijkingen:

1964: Westmalle Abdij Trappisten (verbouwing)
1966: Kalmthout-heide (herstelling)
1970: Liessies Frankrijk (verbouwing)
1973: Antwerpen-Linkeroever St.-Anna (nieuw)
1982: Aubange (nieuw)

2. Firma HERMANS.

In de Hermansstraat, genoemd naar de stamvader van deze familie, staat nog steeds de van voor de Eerste Wereldoorlog daterende villa met firmagebouw. Louis HERMANS, die ook een grote inbreng had in de steenbakkerij "Ter Elst", stichtte in 1868 een firma, die zich bezig hield met de productie van metalen weefsels nl. de mouteest voor brouwerijen en stokerijen. De officiële naam luidde: Manufacture de tissu métalliques - Louis HERMANS & J. GOVAERTS á Duffel (werkplaats voor metalen weefsels).
Het bedrijf maakt nog steeds metaalweefsels onder de benaming Ets. Hermans.

3. Aluminiumwerken L. BOEYNAEMS en zonen.

In 1946 startten Louis BOEYNAEMS en zijn oudste zoon Hendrik op de Ganzenkoor een constructiebedrijf voor metalen deuren en ramen.
In 1949 schakelden ze, als eerste in Duffel en ver daarbuiten, over op aluminium. Men klopte daarvoor aan bij het pas opgerichte Sidal. Maar dit bedrijf bezat nog geen deur- en raamprofielen. Men tekende dan maar de metalen profielen af. Langzamerhand bracht de ervaring met het nieuwe materiaal 70 aangepaste, gebrevetteerde deur-, raam- en verandaprofielen.
In 1961 verhuisde de firma naar de nieuwe gebouwen aan de Hermansstraat. Tot de zeventiger jaren kenden aluminiumwerken L. BOEYNAEMS en zonen een gestadige groei en stelden 23 personen te werk. Ondertussen werden de zonen Prosper en Willy ingeschakeld in productie en administratie. Hun eigen anodisatiesysteem bleek een gelukkige vondst en werkte op volle toeren.
De crisis in de bouw deed ook hier het aantal werknemers teruglopen, zodat er nu nog 13 arbeiders hun brood verdienen. Jules GEERTS die hier nog steeds werkt, was hun eerste gast.

4. REYNAERS N.V.

In 1965 startte Jan REYNAERS in de Oude Liersebaan 185 een aluminiumconstructiebedrijf, dat zich zou toeleggen op het vervaardigen van aluminiumdeuren en ramen volgens een zelf ontwikkeld ontwerp. Het REYNAERS-systeem moest goed, gemakkelijk en goedkoop zijn, wat bereikt werd door het "Classic System", waarin een hoekverbinding werd gebruikt, die een verregaande automatisering toeliet en waar de samensmelting van de profielen zo eenvoudig werd, dat ze geen gespecialiseerde werkkrachten meer vereiste. Een ander specifiek onderdeel vormden de scharnieren, die klikkend of schuivend werden uitgevoerd.
Gezien de eenvoud en de degelijkheid van de bouwmethode kwamen andere constructeurs bij de "Duffelse Aluminium Constructie" aankloppen om haar producten te kopen. Einde jaren zestig werd de vennootschap omgedoopt tot de P.V.B.A. DALCO, dat zou fungeren als pilootbedrijf voor nieuwe realisaties en als opleidingscentrum voor klanten nl. constructeurs met één tot vijf (maximum 10) werknemers.
Voor de ondertussen sterk gestegen verkoop van gebrevetteerde deur- en raamprofielen aan constructeurs werden enkele huizen verder in de Oude Liersebaan 266 de N.V. REYNAERS ALUMINIUM gesticht. Verder kwam in Schijnsel (Nederland) BV SIRAL (voor de verkoop van deuren en ramen) en BV CONSTRUCTIEBEDRIJF ALUMINIUM (voor het vervaardigen van aluminium constructies). Deze laatste firma stopte haar activiteiten in 1982.
Op 20 september 1973 verongelukte Jan REYNAERS en nam zijn echtgenote de leiding van het bedrijf in handen. Samen met een staf vindingrijke medewerkers slaagde ze erin vanaf 1977 de Reynaersprodukten naar de top te voeren. Een eigen ontwikkelde technologie, die de naam kreeg van "Thermo System" (= geïsoleerde profielen) leidde in 1980 tot de oprichting van een eigen productiebedrijf, de N.V. ERAP, gevestigd in de Oude Liersebaan 264.
Ondertussen werd Dietmar LEEMEN directeur.
Begin 1982 kreeg men vaste voet in lerland (80 km van Dublin). Een bestaand, Amerikaans bedrijf werd omgevormd tot WEXAL Ltd. Hier kon men, indien nodig en mits een kleine aanpassing, zelf profielen trekken. Het hele management werd volledig bezet door leren. Wel werd de eigen Duffelse "knowhow" op gebied van kwaliteit, marketing, commercialisering en service overgebracht. Omdat de Wexal-omzet naar het Europese vasteland vertrekt, geschiedt de verkoopscoördinatie in België.
In hetzelfde jaar bezette Martine REYNAERS, Jans dochter, de directeurszetel. Ze kon in september 1983 de verdubbeling in oppervlakte van de bedrijfsgebouwen meevieren. Dit bleek nodig om de stijging van de omzet te kunnen verwerken.
In april 1983 werd in Gladbeck (West-Duitsland) een nieuw bedrijf, GmbH DYNAL gestart.
Het succes van de Reynaersgroep ligt in het feit, dat ze een systeem verkoopt en daarna haar klanten met raad en daad bijstaat (o.a. met computers voor prijsberekeningen, zaag- en constructiemachines).
De Reynaersgroep bestaat nu uit zes K.M.O.'s, waar de familie REYNAERS de meerderheidsparticipatie van in handen heeft.
Tewerkstelling in 1985:   DALCO                   11
ERAP                  10
REYNAERS N.V.   56

5. Van Petronetha tot Purna.

In 1931 startte Jules DEWILDE in de Rietlei de firma Petronetha, die vasiline en oliën (o.a. Nilocolie verdeeld door Jef COLIN) op de markt bracht. Onze voormalige kolonie Kongo (nu Zaïre) was een belangrijk afzetgebied voor hem.
Zijn beide schoonzoons Arthur THIRION, die huwde met Agnes DEWILDE en Ferdinand DE CUYPER, die trouwde met Hilda DEWILDE, bouwden het bedrijf verder uit tot een firma, waar farmaceutische producten vervaardigd werden.
Van een éénmansbedrijf was de firma (ondertussen PURNA geworden) uitgegroeid tot een K. M.O., waar nu 10 tot 20 personen werken.

6. Andere K.M.O.'s.

BedrijvenPlaatsProdukt
DOZENFABRIEK*
"Den Blekken" genoemd
Hermansstraatblikken sierdozen
KURKFABRIEK*
Kwakkelenbergstopsels
WOLFABRIEK*
Kwakkelenberg
laken
TEGELFABRIEK*
Hondiuslaanplaveien
BETONWERKEN*
Ambachtsstraatbetonnen palen en platen
VAN REUSEL G.
Mechelsebaanaannemer vloeren enz.
ANDRIES FRANS*
Hoogstraattimmerwerk, schrijnwerkerij
ANDRIES ROBERT
Eustertimmerwerk, schrijnwerkerij
GEBR. SPEELMAN*
Kwakkelenberg
houten speelgoed
DE HAES CAESAR
Kwakkelenberg
aanbouwkeukens
SAVITA
Hermansstraatveevoeders
DE KROON
(Flor en Stefaan ANDRIES)
Mijlstraatkippenkwekerij
VAN DESSELJ.B.*
Wouwendonkstraathoutzagerij
SERULUS
Mechelsebaan
boomzagerij
GEBR. VERVOORT
Binnenwegcentrale verwarming
VAN DEN BROEK E.
Kruisstraatroomijs
Van bovenstaande firma's vonden we weinig gegevens.

* Deze bedrijven zijn gestopt of overgenomen.

 
Terug naar de inhoud | Terug naar het hoofdmenu