Home

Cursus GIMP : Werken met (laag)maskers

Met een laagmasker kan je instellen welke pixels van een laag zichtbaar zijn en welke niet. Het voordeel van maskers is dat pixels niet permanent moeten worden verwijderd, maar alleen "afgedekt". Ze blijven bewerkbaar en ze kunnen ook terug zichtbaar worden gemaakt.

Een masker wordt voorgesteld door een zwart-wit vlak.  Zwart op de plaatsen die tegenhouden, wit op de doorlatende plaatsen, grijstinten voor de vloeiende overgangen. 

Door rechtsklikken op de laag komt men in het lagenmenu en daar kan men laagmaskers instellen

Samenvloeien van meerdere lagen

We gaan nu twee foto's in mekaar laten overvloeien.  Kies twee foto's waarmee je dat wenst te doen.

In het voorbeeld zijn meisjetelefoon.jpg en schachtbok.jpg gebruikt.

Open een van de afbeeldingen, namelijk de foto met het gewenste formaat (hier de foto met het meisje).
Indien je een ander formaat wenst dan open je gewoon een nieuwe lege tekening.

Haal dan de foto's binnen die je nog nodig hebt, met  Bestand/Openen als Laag.

Laagmasker toevoegen

Klik met de rechter muiswijzer op de bovenste laag en kies Laagmasker toevoegen.
In het vervolgens verschijnende dialoogvenster kies Wit volledig ondoorzichtig.

Laagmasker gebruiken om een deel onzichtbaar te maken
Kies het verloopgereedschap  met wit als voorgrond - en zwart als achtergrondkleur.

Om zeker te zien dat het masker actief is, klik een keer in het maskericoontje op de laag  ( 1 ).

Klik daarna linksboven in het documentvenster en teken een diagonaal verloop van rechtsonder naar linksboven. Experimenteer tot het onderwerp van de onderste foto mooi zichtbaar is.

Nadat de verdeling van het beeld in orde is, kan je de afbeeldingen zelf nog wat verschuiven. In het voorbeeld werd de schachtbok naar links verschoven.  Dit doe je met het verplaatsingsgereedschap.  
Let er wel op dat je niet met het masker aan het bewegen bent; klik dus altijd op het fotootje in de lagendialoog (datgene wat actief is, heeft een witte rand)

Andere soorten verlopen om lagen te laten overvloeien

In het voorbeeld hierboven is de overgang goed geslaagd.  Niet alle onderwerpen 
Met Verlopen in een masker zijn heel mooie effecten te bereiken.
Experimenteer met andere typen van verlopen. Bijvoorbeeld een radiaal verloop etc.


 

Delen van een laag onzichtbaar maken, zonder ze te wissen

In plaats van een ongewenst deel van een laag te selecteren en te wissen, kan je die selectie ook onzichtbaar maken met een laagmasker.  Dat levert hetzelfde resultaat maar je kan achteraf wel nog correcties uitvoeren (door het laagmasker met zwart of wit te beschilderen).


Toepassing : ringen in mekaar haken

Maak een groene ring door een ovale selectie te vullen met groen; kies dan Selectie/Selectie krimpen (bijv 20px) en kies dan Bewerken/Wissen.
Maak een nieuwe transparante laag en maak een purperen ring op dezelfde manier
Stel nu op die laag een wit laagmasker in
Ga naar de onderste laag en maak een selectie met "Selectie van gebieden op kleur" 
Selecteer het laagmasker en vul de selectie met zwart.  Hierdoor wordt de bovenste laag onzichtbaar boven de onderste ring
Blijf op het laagmasker en wis nu met het gommetje over een van de overgangen.  De bovenste ring wordt daar weer zichtbaar, en de rest van de selectie transparant dus daar is het groen toch zichtbaar .
Het  laagmasker  hieronder  heeft alleen invloed op de plaats waar het snijdt met de  magenta cirkel.  Daar houdt het de magenta kleur tegen en ziet men dus het groen.
De rest ligt op een transparant deel dat toch geen invloed heeft.


Vignettering toepassen

In bepaalde gevallen willen we de aandacht van de kijker trekken naar een hoofdonderwerp.  Bij een donkere foto kan dat door het hoofdonderwerp helderder te maken (en de omgeving niet), alsof het hoofdonderwerp in het zonnetje staat.

Dit doen we door de afbeeldingslaag te dupliceren.  We stellen de laagmodus van de nieuiwe laag in op "scherm"; hierdoor wordt de hele afbeelding opgehelderd.
Op diezelfde laag stellen we een laagmasker in; vul dat met zwart zodat de hele laag transparant wordt (alles lijkt nu terug normaal).
We maken nu een selectie in die het hoofdonderwerp overlapt.  In dit geval werd een ellips geselecteerd met verzachte randen (ingesteld op 100).  
Die selectie wordt vervolgens gevuld met wit.  
Nu is alleen het hoofd helderder geworden.

Je kan ook omgekeerd tewerkgaan, namelijk de randen donkerder maken.  In dat geval stel je de laagmodus in op Vermenigvuldigen, maak je een wit laagmasker en vul je de selectie met zwart.

origineel met laagmasker dialoog Lagen


Laagmasker als grijswaardenkopie

Met een laagmasker maak je bepaalde delen van een afbeelding transparant.
Wanneer je twee identieke lagen boven elkaar hebt en de bovenste heeft een laagmasker, dan blijven alleen die delen van de bovenste laag zichtbaar waar het laagmasker wit is.  Wanneer de lagen identiek zijn dan merk jer daar niets van.
Wanneer je daarna de bovenste laag wijzigt dan zal je die wijziging alleen zien op de delen waar het laagmasker wit is (of grijs).

Wij vinden de volgende foto wat overbelicht.  Wij gaan nu de laag dupliceren.  Op de gedupliceerde laag stellen we een laagmasker als grijswaardenkopie van de laag.  Dat laagmasker gaan we in dit geval inverteren; daardoor wordt het zwart waar de lucht is en heeft het onderaan lichtere waarden (zie dialoog).
Nu maken we terug de afbeelding van de bovenste laag actief en we gebruiken het gereedschap Kleuren/Helderheid-contrast.  Daar schuiven we de schuiver van de helderheid helemaal naar links.  De bovenste laag wordt dus donkerder.
Nu zal de foto donkerder worden op de plaatsen waar het laagmasker wit of grijs is, dus niet in het gedeelte van de lucht.

Opmerking
Wanneer je dezelfde methode wenst toe te passen om het contrast te verhogen dan hoeft het laagmasker niet te worden geïnverteerd want dan willen we net de herdere gedeelten aanpakken.

Origineel met laagmasker
zonder laagmasker dialoog Lagen


Structuureffecten d.m.v. laagmaskers gevuld met een patroon

Maak een nieuw bestand. en vul de achtergrond met een kleur.

 

Open het Lagenvenster  (eventueel eerst het venster aanmaken met Bestand - > Dialogen - > Lagen, kanalen).

Maak een nieuwe laag. (Klik Ctrl + N of  klik op het pictogram "Nieuwe Laag" , of kies Hoofdmenu/Laag/Nieuwe Laag.)
In het nu verschijnende venster Nieuwe laagopties vink je als vultype Wit aan.  

Klik met de rechter muiswijzer op de nieuwe laag en kies uit het rollmenu "Laagmasker toevoegen".

In het venster voor de maskeropties vink Zwart aan (doet er eigenlijk niet toe). Klik op OK.

Op de nieuwe laag verschijnt naast het pictogram van de laaginhoud een zwart rechthoekje: het laagmasker. De witte rand eromheen betekent dat het masker actief is en bewerkt kan worden.

Nu ga je dit laagmasker met een patroon vullen. Dubbelklik op het emmertje en vink bij Vultype "Met patroon vullen" aan.
Kies dan een patroon, in het voorbeeld is dat Maple Leaves.

Klik dan één keer met de muis in de afbeelding. Wanneer het masker actief is - een witte rand heeft-  wordt dat nu gevuld met de grijswaarden van het patroon en krijg je volgend effect:

Giet eventueel in de witte laag een andere kleur met het emmertje.