Home

Cursus GIMP : Selecties maken

Selecties

Een selectie is een gebied (deel van de afbeelding) waarop we wijzigingen/bewerkingen kunnen toepassen.  Het deel buiten de selectie is daarvooor immuun.

Dikwijls wenst men dat de bewerkingen slechts op een gedeelte van de afbeelding een invloed hebben.  
Dat is mogelijk wanneer er eerst een selectie wordt gemaakt.

Voorbeeld
Hier werd het gebied rond de meeuw geselecteerd en daarna werd een transparante blauwe kleur over de afbeelding geschilderd. Die kleur kwam alleen terecht in het geselecteerde gebied.

Wanneer er een actieve selectie is, dan worden dergelijke bewerkingen alleen in die actieve selectie toegepast , hoe klein die ook is.  
Dat betekent dat er buiten de selectie niets kan worden veranderd;  je mag dus niet vergeten de selectie te verwijderen wanneer je erbuiten bepaalde bewerkingen wenst uit te voeren. Dat is namelijk een veel voorkomende fout: "Er gebeurt niets ... waarom doet GIMP dat niet???".

Marcherende mieren: de omtrek van de selectie is herkenbaar op het beeld door de beweging van zwart en wit op de rand, hetgeen vergeleken wordt met een rij bewegende mieren.

De voorstelling van selecties (en maskers en kanalen)

Het gaat hier om 3 toepassingen die op een of andere manier een doorlatendheid/bewerkbaarheid van een plaats in de afbeelding beļnvloeden.

Maskers en kanalen zijn geen selecties maar ze hebben dus wel vergelijkbare kenmerken want ook zij beļnvloeden op een of andere manier een doorlatendheid van de punten van de afbeelding

Alle drie kunnen ze worden voorgesteld door  in zwart-wit weergave van hetzelfde formaat als de afbeelding.  De doorlatende/bewerkbare gedeelten worden wit voorgesteld en de niet-doorlatende/niet bewerkbare gedeelten zwart. De tussenwaarden kunnen door grijs worden weergegeven.


In het vorige voorbeeld was de lucht bewerkbaar en de meeuw niet.  De voorstelling zie je hiernaast.   In dit geval is een een harde zwart-wit tegenstelling maar dat hoeft niet altijd zo te zijn.

Alles of niets selecteren, inverteren

Alles selecteren

Dit doe je met Hoofdmenu/Selecteren/Alles,  ofwel met Ctrl+A

Niets selecteren

Niets selecteren heeft alleen zin om tabula rasa te maken met de oude selectie,  net voor men een nieuwe selectie gaat maken.
Ga in het hoofdmenu naar  Selecteren -> Niets  (ofwel gebruik je de sneltoets Shift + Ctrl + A.);

Wanneer er niets is geselecteerd zullen de meeste gereedschappen de afbeelding behandelen alsof alles is geselecteerd.  Anders zou er niets gebeuren en dat kan toch niet de bedoeling zijn wanneer een
gereedschap wordt gebruikt.

Inverteren
Dikwijls is het gemakkelijker om net datgene te selecteren wat je NIET moet hebben.
Om de selectie om te keren kies je hoofdmenu/selecteren/inverteren  ( of CTRL + I )

Kenmerken van de selectiegereedschappen

Selecties kunnen gebeuren m.b.v. volgende gereedschappen:

  1. het rechthoekige selectiekader,

  2. het ellipsvormige selectiekader,

  3. lasso, om handmatig een vrij selectiekader te tekenen,

  4. toverstaf om aaneengesloten kleurgebieden te selecteren,

  5. gelijkaardige kleurgebieden kiezen,

  6. het "intelligent" schaargereedschap,.

  7. Bezier-krommen.

Alle selectiegereedschappen hebben een submenu met gereedschapsopties. 
Wanneer je op hun icoontje klikt, dan worden deze opties zichtbaar in de gereedschappendialoog

8. Als Straalselectie (Feather Edges) is aangevinkt, kan je met "Straal" een zachte overgang aan de randen instellen.


9. Auto schrink selection (als aangevinkt)  zorgt ervoor dat dat een grote selectie automatisch krimpt tot het reeds gebruikte deel van de laag.

10.  Als je de grootte van de selectie op voorhand wilt vastleggen, kies dan Vaste grootte en vul vervolgens waarden voor de Breedte en de Hoogte in.
Andere mogelijkheden van deze keuzebalk zijn:

Klik bijvoorbeeld op het rechthoekige selectiegereedschap, en teken met de sleeptechniek een selectiekader in de afbeelding (begin linksboven en sleep een diagonale lijn). Het gebied tussen de bewegende gestippelde lijn (marcherende mieren) is vanaf dan het bewerkbare gebied.




Volgende opties komen voor bij veel selectiegereedschappen

Modus

Bij opeenvolgende selecties kan de laatste selectie  selectiemodus

  1. de vorige selectie vervangen
  2. erbij worden geteld
  3. ervan worden afgetrokken
  4. ermee snijden en het gemeenschappelijk gedeelte houden
Anti-Aliasing :  hierbij lijken de randen van afrondingen minder blokkig door het gebruik van aanverwante kleuren in de overgang (zie figuur)

Feather edges :  de randen kunnen een zachte overgang vertonen volgens een instelbare schaal (zie hoger, bij kenmerken)

Autoschrink selection : selectie wordt automatisch gekrompen op de randen/hoeken van een figuur die erin ligt.  (werkt alleen goed bij een lege achtergrond)

Samengevoegd monsteren :  de bepaling gebeurt alsof alle lagen zijn samengevoegd.

Selectie met rechthoek (r) en ellips (e)

Je sleept, met de muisknop ingedrukt, diagonaal over het te selecteren gebied.
Je kan die selecties niet vergroten of verkleinen, daarom.kan het nuttig zijn om het gebied op voorhand met hulplijnen af te bakenen  (uitleg zie hier)

Opgelet! Wanneer men meellips voorbeeldt de muis in de selectie klikt en sleept, wordt de selectie een drijvende selectie.
Die drijvende selectie moet worden verankerd.  Dit wordt besproken in het hoofdstuk Lagen, ...

Wanneer het niet de bedoeling was, dan kan dit ongedaan worden gemaakt met Ctrl+z (of Hoofdmenu/Bewerken/Ongedaan Maken)

Instellingen

Keuzebalk
  1. vrije selectie
  2. vaste grootte   (instelbaar)
  3. vaste verhouding  (instelbaar)

Toetsen

        De toetsen hoeven pas op het begin/einde te zijn ingedrukt voor het effect

Het selectiekader verplaatsen

Druk de Alt-toets in en sleep met de muis.

let op!  Wanneer men zonder de Alt-toets sleept dan wordt de selectie een drijvende laag (zie hoger). 

Lasso  (F)

lasso   Met dit gereedschap kan men een willekeurige gesloten lijn tekenen (de lijn sluit zichzelf wanneer men de muis loslaat).
Dit is snel en eenvoudig maar voor de meeste toepassingen niet nauwkeurig genoeg, daarom wordt zo'n selectie meestal bijgewerkt m.b.v het snelmasker. (zie verder)   

Snelmasker gebruiken

Deze methode wordt gebruikt om handmatig (ruwe) selecties te verfijnen.
Het is een prachtig hulpmiddel voor wie bepaalde delen van een afbeelding exact wenst uit te selecteren, zeker wanneer de andere methoden tekort schieten.

We gaan nu de meeuw zelf proberen te selecteren.

snelmaskerknop   Door in de linkerbenedenhoek van het hoofdscherm op het knopje met de stippellijn te klikken wordt het snelmasker ingeschakeld.
Hierdoor wordt het gehele scherm in een transparante rode (instelbaar) kleur gezet.  
Rood dekt af en kleurloos komt overeen met de selectie.
In het voorbeeld is dus de lucht geselecteerd, zoals hierboven.

Nu kan men schilderen over dit snelmasker met zwart en wit. 
Wit veegt stukken van de kleur weg, zwart maakt er terug bij.  (Grijswaarden zouden overgangsgebieden kunnen leveren, maar het is niet gebruikelijk om met grijs te schilderen op het snelmasker)
Wanneer het snelmasker alleen nog die delen vrijlaat die moeten geselecteerd worden dan is het werk klaar.

De randen
Schilder met het potlood wanneer je scherpe randen wenst, ofwel met een zacht penseel (fuzzy) wanneer je zachte randen wenst.

Selectie activeren
Wanneer de rode laag is afgewerkt dan moet men gewoon opnieuw op het snelmaskerknopje (heeft nu een rode rand)  drukken en de selectie is klaar voor gebruik.
Om werk te besparen wordt meestal eerst een ruwe selectie gemaakt.
Dat doet men met een ander selectiegereedschap, bijv. Lasso.
Die ruwe selectie wordt dan bijgewerkt


Toverstafje  / Magic Wand tool (Z)

Met dit selectiegereedschap kan men een aaneengesloten gebied selecteren waarvan de kleur identiek is aan die van het punt waar men klikt.  
Dit werkt heel goed wanneer er een kleurverschil is tussen het gewenste gebied en de omgeving ervan.

In het voorbeeld werd de lucht boven de dolmen in een klik geselecteerd.

Instellingen:
Anti-aliasing,  Feather edges, Samengevoegd monsteren : zie hoger
Drempel :  om meer kleuren op te nemen in de selectie, dus ook die kleuren die lichtjes afwijken van de kleur in het aanraakpunt. (zoals de kleurvariaties in de lucht).

Werkwijze

In principe : gewoon klikken in het gewenste kleurgebied

Wanneer de kleurverschillen met de omgeving zeer klein zijn:

Selectie van gebieden op kleur / Fuzzy select (shift-O)

Bijna het zelfde als het vorige maar hiermee worden in de gehele afbeelding alle gebieden met eenzelfde kleur geselecteerd.  

Ook hier worden door de drempel in te stellen de aanverwante kleuren meegenomen.
Deze methode heeft vooral nut wanneer het te selecteren kleurgebied verdeeld is.

Het gebruik komt sterk overeen met het toverstafje.

In de volgende figuur werd de lucht in één keer uitgeselecteerd met dit gereedschap (de drempel werd op 40 gezet).
Eens geselecteerd werd met het verfemmertje er gele verf over gegoten.

selectie selectie gevuld met gele verf

Intelligent selecteren met het scharengereedschap (i)

Men zegt dat het scharengereedschap op een "intelligente" manier de kleurovergangen in de afbeelding volgt.
Dit is een heel handig hulpmiddel wanneer het te selecteren deel aan de rand van kleur verschilt met zijn omgeving).

Zolang de men niet in de gesloten kring heeft geklikt (omzetting naar selectie), kan men nog wijzigingen aanbrengen door punten te verslepen en zelfs door punten bij te maken op de bestaande baan.

Dit is een gereedschap dat een minimum aan oefening vergt, maar in heel veel gevallen doet het wonderen. 

Stoppen kan door:


Verplaatsingen

Om inhoud van de selectie te verplaatsen (drijvende selectie) moet men:
- een van de eerste vier selectiegereedschappen kiezen; dan verschijnt het kruis wanneer de muis over de selectie komt, en vervolgens kan met het geselecteerde deel verslepen

om het selectiekader zelf te verschuiven:
- doet men hetzelfde met de Alt-toets ingedrukt,
- ofwel gebruikt men het verplaatsingsgereedschap (maar ook met de Alt-toets, of in modus Selectie).

Show interactive boundary : wanneer men al slepend van het ene punt naar het volgende gaat dan is het toekomstige pad al zichtbaar, nog voor het klikken.

.--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Deze stevige jongen uit Bretagne heeft een duidelijke rand en laat zich daarom gemakkelijk uitknippen.

Zo wordt hij een nog indrukwekkender attractie, en dit in eigen streek. (randen  vervaagd, onderkant in het gebladerte gezet met het kloongereedschap, lichteffect en het onderste gedeelte wat donkerder gemaakt)

Perfect is het nog niet. Ons oog is namelijk heel erg getraind in die dingen. We zouden het gebladerte van de lage boom nog moeten ophelderen omdat het licht op de mehir uit een andere richting komt.

1 2
origineel
 4

Selectie via Beziėr-paden  (b)

OPGELET : Het Beziėr-gereedschap is in principe geen selectiegereedschap maar  je kan met de gemaakte Beziėr-paden wel selecties opbouwen.

Paden zijn vooral interessant om willekeurige vormen (en selecties) op te bouwen, andere vormen dus dan de rechthoekige en de ovale selectie.

Paden zijn lijnvormen, opgebouwd uit rechten en krommen tussen opeenvolgende punten.  
Paden kunnen blijvend worden gewijzigd.  Ze worden.automatisch onzichtbaar opgeslagen. Achteraf kan je ze terug actief en zichtbaar maken via dialoog Paden.

Voorbeeld :
Er werd met het Beziėr-gereedschap een mannetje getekend (eerst een hoekige figuur en daarna werden de "krommen" aangepast).  Daarna werd dit pad omgezet in een selectie, en die selectie werd gevuld met oranje.

Meer hierover in het hoofdstuk over paden.



Bijkomende mogelijkheden via hoofdmenu/selecteren


Verzachten

Hiermee zet men op een harde selectie om in een zachte.  Dit geeft een vergelijkbaar resultaat als Feather Edges.  
Er ontstaan zachtere, geleidelijk transparantere overgangen.

Krimpen en uitdijen

Hiermee kan men de rand van de selectie een aantal pixels meer naar binnen, dan wel naar buiten verleggen.

Nuttig om de rand van een selectie een beetje te verleggen
Ook bruikbaar om kleine verloren gedeelten binnen een selectie op te slorpen (eerst uitdijen en dan terug inkrimpen)

Moeilijke selectie, gemaakt door meermaals het toverstafje te gebruiken
Zelfde selectie na uitdijen 2px en dan krimpen 2px.

Rand

Hierdoor wordt niet de gehele inhoud geselecteerd maar alleen een rand van instelbare breedte die gemiddeld over de buitenlijn van de selectie loopt.
Deze methode kent geen anti-aliasing; het resultaat is dus hoekig op de ronde delen.

Een methode om wel een glad resultaat te krijgen is de volgende:

Afgeronde rechthoek 

Het is ook mogelijk om een selectie te maken in de vorm van een afgeronde rechthoek.

Daarvoor maakt men in recente versies eerst een rechthoekige selectie en vervolgens kiest men in het hoofdmenu voor Selecteren / Afgeronde rechthoek..
De afronding is instelbaar (kies +/- 90% voor een afronding zoals in het voorbeeld) en de buitenmaten komen overeen met de bestaande rechthoekselectie.
Handig om knoppen te maken voor webtoepassingen e.d.



Selectie verscherpen

Hiermee worden de randen van een selectie met verzachte randen hard gemaakt (geen tranparantie).

Hiervan wordt o.a. nuttig gebruik gemaakt wanneer men figuren wenst te maken met afgeronde hoeken :
Nota: om een afgeronde rechthoek te selecteren kan men ook de functie Selectie/Afgeronde Rechthoek gebruiken (zie hierboven)

In het voorbeeld werd een pad gemaakt (nog zichtbaar).  Dit pad werd omgezet in een selectie die daarna zwaar werd verzacht en daarna terug werd verscherpt. De figuur heeft dus scherpe randen maar de vorm is afgerond.

Opslaan van selecties

Selecties kunnen op twee manieren worden bewaard.

Selectie-editor

Deze functie van het hoofdmenu opent een dialoog waarin de selectie,verkleind, in zwart-wit zichtbaar is.
Leerzaam om selecties, maskers en dergelijke te begrijpen maar het biedt nauwelijks extra mogelijkheden.

Selectie op basis van (niet-)transparantie

Transparante delen zijn plaatsen waarop geen kleur is geplaatst.  Dit komt normaal alleen voor op de gewone lagen; op de achtergrondlaag is dat alleen wanneer het expliciet is gevraagd bij de aanmaak.

Je kan selecties doen op basis van de transparantie van een laag. met alfa naar selectie (door rechtklikken in ,de lagendialoog ofwel via hoofdmenu/laag/transparantie.  Het niet-transparante deel (= alfa = ingekleurd deel) wordt dan geselecteerd.