Inleiding

Het was 1959, het jaar van de geboorte van mijn eerste zoon. In het bedrijf waar ik werkzaam was had ik een collega die al jaren aan de stamboom van zijn familie werkte. Zijn ervaring en enthousiasme resulteerde in 40 jaar zoekwerk, met ups en dows en met als één der resultaten deze publicatie van onze stamboom op internet.

De namen Relecom, Relekom en (Van) Releg(h)em komen erg weinig voor en hebben allen als origine het piepkleine dorpje Relegem bij Brussel. Gedurende vele eeuwen heeft deze familie rond Brussel gewoont. U vindt hier verder ook een overzicht van de verschillende schrijfwijzen van onze familienaam die we in de archieven konden terugvinden. U vindt er zelfs een familie met 6 kinderen, waar elk kind een verschillende achternaam heeft. 

Vandaag ben ik nog steeds op zoek naar de verbinding van de tak Relekom met die van Relecom / Van Releg(h)em. Ik hoop echt dat hier eerstdaags het ontbrekende element mag opduiken. 

Er zijn nog een aantal namen in België waarvan je zou kunnen denken dat zij ergens verwant zijn met onze familienaam. Denken we maar aan Kelecom en Van Pellekom. Doch nergens vinden we hier sporen van terug. 

Bestaande delen van de stamboom:

Al vlug stelde ik vast dat alles wat archieven en literatuur te bieden hadden in verband met de naam Relec(k)om en Van Releg(h)em, erg verspreid is en meestal opgesteld was in het Frans. De noodzaak drong zich op om dit alles te bundellen tot één geheel .

In het tijdschrift ‘’ De Middelaar ‘’ of ‘’ Intermédiaire ‘’ September 1974, nummer 131, las ik het volgende : 

"Misschien zal ooit een lezer , wiens nieuwsgierigheid, net als de onze, gericht op de afstammelingen van de familie Van Relegem, een laatste steen bijdragen aan dit bijna voltooid geheel .

Ben ik dan misschien de persoon die hier bedoeld wordt ? In elk geval wil ik een poging wagen, om in eerste instantie in het Nederlands, meer duidelijkheid te brengen in de herkomst en de stamboom van onze Familie.

Zo meen ik op de vooravond van het Millenium te mogen zeggen:"Dr Spelkens, Uw wens is uitgekomen".

Namen die in akten voorkomen moet men respecteren, ze mogen niet vertaald worden, dit integenstelling tot Dr Spelkens en Dr Van Schijndel, die dit met onze stamboom wel deden. Bij het opmaken van een stamboom wordt Joannes niet als Jean vertaald en Petrus niet als Pierre. Dit is alvast mijn visie.

Eveneens dienen namen als Giellielmus en Angelus in het Nederlands niet als Willem en Engel vertaald worden. Namen in een akte moeten authentiek blijven.

Met het zoeken naar de herkomst van onze familienaam en het opzoeken van onze stamboom, begon ik in 1959 .

Dr .Van Schijndel BW maakte een gedeeltelijke stamboom op 22 Augustus 1954, terwijl Dr. E . Spelkens zijn ( ook onvolledige stamboom ) publiceerde in ‘’DE Middellaar’’ in 1967.

Door de eerder Franse uitspraak van onze familienaam was ik er bijna van overtuigd dat de Spaanse of de Franse overheersingen aan de oorsprong lagen van onze familienaam. De verrassing zou later des te groter zijn wanneer ik moest vaststellen dat de naam van onze familie zeer verweven is met de geschiedenis van Brabant .

De opzoekingwerken lagen soms weken,  ja maanden stil. De dagen dat het Archief open was, moesten overeenstemmen met mijn vrije dagen en je diende destijds de akten die je wilde raadplegen vooraf schriftelijk aan te vragen. Die moesten dan bij het bezoek aan het Archief met een camionette uit een depot opgehaald worden !

Er stond destijds ook nog niets op film en de kerkelijke registers die ik toen raadpleegde waren 550 jaar oud. Vandaag zijn deze boeken niet meer voor het publiek beschikbaar.

Het zou nog duren tot 1997, vooraleer ik een aanwijzing kreeg die verwees naar de herkomst en de betekenis van onze naam.

Wegens de omvang die de stamboom ondertussen had aangenomen, was ik eind 1998 verplicht alle gegevens in de PC op te slaan. Het programma dat ik hiervoor koos was < Brothers Keeper>. Een vrij eenvoudig maar volledige en gebruiksvriendelijke software. De SW kan gemakkelijk via het internet gedownload worden in tekst. De uiteindelijke kost voor de geregistreerde versie was +/- 1500 BEF.

Ik verstuurde een aantal brieven naar personen met de naam Relecom, het waren adressen die ik via Internet had bekomen.

Op 26 Februari 1997 ontvang ik een brief van Relecom Emile Gustave Xavier (293), zoon van Relecom Xavier Gustave Emile ( nr 291 ).

Xavier Gustave Emile was ooit volksvertegenwoordiger van de Communistische partij, verkozen voor de stad Brussel. In de kamer hield hij grote pleidooien voor de eenheid van de democratische krachten. Onder zijn impuls werden in Wallonië de Socialistische en de Communistische jeugdgroeperingen gefusioneerd. Relecom belichaamde die nieuwe openheid wonderwel, hij had immers uitstekende kontakten met allerlei linkse bewegingen (Knack).

Deze boekhouder van beroep was in zijn jeugd lid van de socialistische<< Jonge Wacht >> zie artikel ( Knack 30.10.1985 )

Zijn zoon schreef me hier niets over, maar toch kreeg ik van hem een zeer interessante brief. Hij schreef me o.a. het volgende : "Ceci n’est pas pour vous étonner Monsieur. Tous les ‘’Relecom’’ seraient les décendants du Seigneurs de Relegem.

Eindelijk !  Was het dan toch gelukt ?  Een eerste aanwijzing in de richting van « Herkomst van onze familienaam » 26/02/1997

In het verklarend woordenboek voor familienamen geschreven door Prof Frans De Brabander ( Brussel 1993 ) vond ik het volgende :

Releg(h)em – Van Releg(h)em – Relecom – Relekom , ( PIN ) Relegem (B) maar ook in Zemst (B) aangezien vanaf de 15e eeuw het kasteel van de Heren Van Relegem in Zemst stond

1278 Daniel van Redelgem – 1369 Geeraert van Redelgem – J.Van Redelghem , Brussel (Midd ) – 1406 die Jan Redelgems Sammans Cnape waren = dat Jan van Redelgem Ammans Cnape waren , Brussel ( peene 324 ) – 1407 Daneel van Redelgheem – 1414 Daneel Van Relegeem Antw ( ANP 208 – 235 ) – 1781 JB.

Relicom , vilvoorde – Antw ( AP )

Lit : Généalogie de la famille Relegem Midd XXII ( 1967 blz 257 – 295 )

Afkortingen volgens Frans de Brabander :

PIN                  = plaatsnaam – streek – stad – gemeente – gehucht – veld .

B                     = provincie Brabant.

Midd                 = Middelaars tussen généalogische navorsers .

Peene 324       = L . Peene : Middelnederlandsche persoonsnamen uit het archief 

                        van het St - Jans Hospitaal te Brussel ( doct. diss . Leuven1954 )

ANP                = F. de Nave : Oudste Antwerpse lijsten van nieuwe poorters.

                        1390 – 1414 .Hand Kon Comm gesch 139 ( 1973 ) 67 – 309.

AP                  = F.Melis Taymans-Antwerpse Poortersboeken 1533–1608, deel 1en2 Antwerpen 1978.

Volgens Spectrum Encyclopedie is Amman :

Een door de landsheer benoemde ambtenaar , die in een bepaald gebied , de rechtsbedeling en andere bestuurszaken verzorgde. Hij is min of meer te vergelijken met Schout of Baljuw, zij het soms hoger of lager in rang.

De naam kwam voor in gebieden als Vlaanderen, Brabant en Gelre. Gelre is een middeleeuws Graafschap dat delen omvatte van de huidige Rijn provincie. Het dankt zijn naam aan het stadje Geldern.

In een artikel van Andre Van Steenbergen uit < De Kempische Genealoog Jaargang 12 nummer 3 – 4 > lees ik het volgende: den Drossaard van Brabant, hij was de eerste officier van justitie, onder hem stonden zes principaele officiers van Justitie, namelijk: De Meyer van Leuven, de Amman van Brussel , De Schout van Antwerpen, de Schout van s’ Hertogenbosch, de Meyer van Tienen en de Baljuw van Brabant.

De Amman van Brussel rapporteerde dus rechtstreeks aan de Drossaard van Brabant, die zelf verslag uitbracht aan de Hertog van Brabant. ( middelnederlandsch handwoordenboek van J. Verdam ).

Op het ogenblik van dit schrijven ( September 1998 ) is de stamboom Relecom en Van Releg(h)em, wat verwantschappen betreft, praktisch voltooid, datums ontbreken nog op vele plaatsen, die kunnen echter later nog verder aangevuld worden.

De families Relecom zijn gevestigd rond de steden Brussel en Antwerpen.

Uitwijkingen zijn zeer sporadisch, de naam komt echter nog voor bij emmigranten in Canada, Frankrijk en Zwitserland. Ook deze families zijn in het familieregister opgenomen.

Op 18 Maart 1997 stuurde ik een brief naar de gemeente Zemst, teneinde informatie in te winnen over een zekere Antonetta Van Relegem. Stel je mijn verwondering voor wanneer ik vaststelde dat het antwoord dat ik op deze brief ontving, ondertekend was door Dhr Van Releghem, Secretaris v.d. gemeente Zemst en tevens een ver familielid.

Meerdere contacten volgden en de Heer Van Releghem heeft me flink geholpen tijdens mijn verdere opzoekingen in verband met onze stamboom.

Opzoekingen in verband met de naam Van Releg(h)em verlopen naar wens en we stellen vast dat de namen Relecom en Van Releg(h)em rond de 16 de eeuw, veelvuldig en vervormd naast elkaar voorkomen . Let op de veranderende familienaam bij de volgende voorbeelden :

Van Relegem Jan huwt met Hinnebeen Barbara ( nr 458 en 459 ) kinderen worden geboren onder de namen Relecoms ( nr 462 ) Van Rellecom ( nr 463) Relegoms (nr 469 ) Relecom (465 ) Van Rele ( nr 467 ) Ao 1596 –1607.

Geboren als Vanrelecom Dominicus ( nr 2044 ) huwt deze man als Van Reyseghem Dominicus te Vilvoorde op 02.07.1613.

Geboren als Reregoms Petrus op 09.05.1654 te Vilvoorde, huwt hij als Relegem Petrus te Weerde met Pepermans Maria op 15.09.1697.

Pepermans Maria vrouw van Van Relecom Petrus overlijdt te Weerde op 29.01.1710 ( nr 755 en 756 ) Hier krijgt een en dezelfde persoon dus drie verschillende namen, eerst bij zijn geboorte, dan bij zijn huwelijk en ten slotte bij het overlijden van zijn echtgenote.

Uit dit huwelijk :Van Relegem Joanna ( nr 757 ) geboren te Weerde op 07.07.1698 .

                         Van Relegem Elisabeth (nr 758 ) geboren te Weerde op 06.08.1700 .

In verband met het echtpaar Reregoms Petrus en Pepermans Maria meen ik een verband te hebben gevonden tussen :

1.       De families die naar Vilvoorde zijn uitgeweken.

2.       Diegenen die zich te Zemst en omliggende hebben gevestigd.

Pepermans Maria (756 ) is samen met Vinckx Petrus ( susceptores ) bij de geboorte van Relegoms Anna Maria ( nr 67 ) te Vilvoorde op 07.03.1706.

Relegoms Anna Maria is de dochter van Relecom Joannes ( 63 ) en Vinckx Catharina (64)

Pepermans Maria ( nr 756 ) is dus de vrouw van vaders broer (tante) en Petrus Vinckx (oom) is de broer van de moeder.

Relegem Petrus ( nr 755 ) huwt te Eppegem met Lauwers Barbara ( nr 745 ) op 21.08.1710 zeven maanden na het overlijden van zijn eerste echtgenote , een nieuw huwelijk tijdens hetzelfde jaar, was gebruikelijk in die tijd. Opmerkelijk is ook dat beide echtgenotes in hetzelfde dorp wonen (Eppegem)

Belangrijk is tevens het feit dat de moeder van zijn eerste echtgenote een Lauwers was, met andere woorden hij was vertrouwd met deze familie, waardoor een huwelijk met een Lauwers voor de hand lag .

Van Relecom Henricus ( nr 1011 ) wordt te Weerde geboren op 13.05.1712, als eerste kind van Van Relegem Petrus ( nr 755 ) en Lauwers Barbara .( nr 745 ).

Van deze Henricus Van Relecom ( nr 1011 ) zullen alle Van Releg(h)ems uit de streek van Zemst afstammen. Hieruit kunnen we dus afleiden dat vele Van Releg(h)ems uit Zemst en omstreken afstammelingen zijn van de families die zich in Vilvoorde vestigden rond 1450.

Dr Spelkens schrijft trouwens in < intermédiaire blz 268 > Et il semble qu ‘ il eut la, comme nous le verrons encore plus loin entre les communes un continuel va et vient .

De naam Relekom:

In verband met de naam Relekom zijn de opzoekingen nog in een pril stadium. De naam komt betrekkelijk veel voor rond de stad Namen , o.a . te Vedrin – La Bruyère – Eminne - Egezée Longchamps – Gembloux - Méhaigne – Naninne enz .

Eigenaardig is wel dat de naam op deze manier geschreven een eerder Vlaams karakter vertoond.

We spreken nu eind 1999 en de opzoekingen vorderen onverwacht goed, hopelijk zal hier kortelings ook een verband kunnen worden gelegd met een familie in Vlaams Brabant .

Met betrekking tot de de uitspraak van onze familienaam, is er tussen de Vlaams en de Frans sprekende gemeenschap een duidelijk verschil waar te nemen.

Wij zeggen Rélecom, net alsof er een accent op de eerste (e) zou staan, wat dus niet waar is, terwijl we de laatste letter (m) duidelijk vernoemen.

De Franstaligen spreken de eerste (e ) uit als (eu) , de laatste lettergreep spreken zij uit als (con)

Ik heb tot op heden nog geen enkele aanwijzing, maar ik vermoed dat een Vilvoords familielid rond 1600 naar de omgeving van Namen is uitgeweken, net op dezelfde mannier als het gebeurde met: Joannes Baptist nr 49, die van Vilvoorde uitweek naar Antwerpen. De toekomst zal dit verder moeten uitwijzen.

Verschillende familieleden uit de streek van Namen zeggen mij dat, telkens ze hun familienaam bij een of andere instantie moeten vernoemen, ze er ook telkens moeten op wijzen dat Relekom niet met een (c) wordt geschreven. Toch wel een merkwaardig aspect van onze familienaam.

Ten einde van de nieuwste technologieën gebruik te maken, neem ik de beslissing om alle gegevens van de Familienaam op Internet te plaatsen.

Op deze manier is alle informatie beschikbaar voor iedereen die belangstelling heeft voor stamboom-kunde en voor généalogie in de brede zin van het woord. Collega généalogen kunnen ook hier tal van verwanten terugvinden die in het verleden met iemand van onze familie gehuwd was. Aanvullingen of correcties worden ten zeerste gewaardeerd.

Het zijn de resultaten van vele jaren opzoeking, enerzijds aangevuld met de stamboom van Dr E. Spelkens 1967, ondersteund door het werk van Dr B.W. Van Schijndel uit 1954 en verder de eigen opzoekingen sedert 1959.

Met betrekking tot de familietak < Relekom > uit de omgeving van Namen, is Joannes Baptista Relekomme, geboren rond 1680, de oudste gekende voorvader.

Het aansluiten van deze grote tak van de familie, geconcentreerd rond de stad Namen, zal in het komende jaar onze voornaamste betrachting zijn.  

Tot de meest betrouwbare bronnen die we hiertoe (2004) hebben geraadpleegd vermelden we:

- Les environs de Bruxelles door A. Wouters

- Het Fonds Houwaert Bibliotheek Albert 1 Brussel

- Genealogie van de familie "Van Releghem" door Dr. Emile Spelkens

- In 2004, tijdens een routine onderzoek ontdekte mijn zoon Patrick het boek "Twee eeuwen Relegem" door Marcel De Backer, voor iedereen die interesse heeft voor de naam RELEGEM is dit boek een absolute aanrader! Belangrijk is o.a. hoofdstuk 1, nummer 1-2-3-4-5-6-7.

In het nummer 5 over de wereldlijke Heren lees ik bv. op blz. 9 "Adriaan van Bevere" Meyer te Relegem in 1607.

Van deze laatste vond ik vele jaren geleden in het stadsarchief zijn huwelijksakte met Mayken Van Releghem op 25.03.1598 registers van de St Jacobs kerk tussen (1538 en 1601)

Film nr MFM 296288. zie blz. 78

Homepage