Klik op de afbeelding om naar de tekst terug te keren.
Dit manifest is een van de Open brieven van Cyriel Verschaeve.
Het is in maart 1918 naamloos en zonder medeweten van de Frontbeweging aan
het front verspreid. De tekst is een uiting van de toenemende radicalisering
van een deel van de Vlaamsgezinden in en rond het Belgische leger. Hij is
bekend geraakt als de Catechismus der Vlaamsche Beweging en de eerste
pagina luidt als volgt:
"Kort begrip van de Vlaamsche Beweging in t jaar
1917.
I. Doel van de Vlaamsche Beweging.
-
Vraag. Wat is de Vlaamsche Beweging?
De Vlaamsche Beweging is een strooming die in het Vlaamsche volk bestaat
om alle hindernissen uit den weg te ruimen, die zijn Vlaamsch leven beletten,
daar waar het leeft en te leven heeft, d.i. in België waar het woont.
-
Vr. Wat wil dus de Vlaamsche Beweging bekomen?
De mogelijkheid om vrij en onbelemmerd te leven, volgens zijn aard en taal,
om zich heel te ontwikkelen in de richting van wat het is en bezit in eigendom.
-
Vr. Wat is den Vlaming eigen?
Het feit van zijn bestaan als een afzonderlijk soort mensch, Vlaming, door
de geschiedenis teweeggebracht, en daaruit volgt een heel stel karaktertrekken
en hoedanigheden moeilijk te bepalen, 2) zijn taal, eene hem heel eigene
taal, geen dialekt van een andere gelijk het Waalsch van het Fransch, maar
een volledige, rijke, schoone waarin al zijn eigenaardigheden zich hebben
uitgedrukt, waarin zijn eigen leven zijn natuurlijk en aangepast werktuig
vindt, waarin hij dus zijn eigen geestes en gemoedsleven zal volledig ontwikkelen,
ofwel gebruikt hij ze niet, halfslacht blijven of wat anders dan een Vlaming.
-
Vr. Is de Vlaamsche Beweging een strijdende Beweging?
Ja, en ze is niets anders. Haar doel is levenshinderpalen uit den weg te
ruimen, dus die aan te vallen, dus te strijden.
-
Vr. Strijdt ze tegen de Walen?
Ze denkt aan geen Walen; de Walen staan niet in haren weg, als ze zelf er
zich door vijandigheid niet in stellen; dan alleen, en nooit omdat ze Walen
zijn, strijdt ze er tegen.
-
Vr. En tegen de Franschen en het Fransch?
Tegen de Franschen strijdt ze in geener wijze; tegen het Fransch, ook niet;
maar ze strijdt tegen t gebruik van het Fransch in België, overal
en altijd waar en wanneer dit gebruik het rechtmatig en ook t gevoeglijk
gebruik van t Vlaamsch belet, of verhindert, of wil vervangen.
-
Vr. En tegen Latijnsche Beschaving?
Ze houdt zich met geen vreemde beschaving bezig, tenzij die beschaving haar
[
]"