(Nevele 1834 - Nevele 1875)
HET GESCHENK
IHij trok het schuifken open,
Het knaapje stond aan zijn zij,
En zag het uurwerk liggen:
"Och, Grootvader, geef het mij?"
"Ik zal 't u wel eens geven,
Toekomende jaar misschien,
Als gij wel leert en braaf zijt,"
Zei de oude, "wij zullen zien."
"Toekomend jaar!" sprak het knaapje,
"O Grootvader, maar dan zoudt
Ge lang reeds kunnen dood zijn;
Ge zijt zo ziek en zo oud!"
En de oude man stond te peinzen,
En hij dacht: "Het is wel waar,"
En zijn lange vingren streelden
Des knaapjes krullend haar.
Hij nam het zilvren uurwerk,
En de zware keten er bij,
En lei ze in de gretige handjes,
"'t Komt nog van uw vader," sprak hij.
II
Daar was een grafje gedolven;
De scholieren stonden er rond,
En een oude man boog met moeite
Nog ene knie naar de grond.
Het koele morgenwindje
Speelde om zijn haren zacht;
Het gele kistje zonk neder:
Arm knaapje, wie had dat gedacht!
Hij keerde terug naar zijn woning,
De oude vader, en weende zo zeer,
En lei het zilvren uurwerk
In 't oude schuifken weer.
DE TWEEDE VROUW
Ik was der kinderen tweede moeder, En als ik in de woning kwam, Daar stonden ze allen rond hun vader, Gelijk de scheutjes rond de stam. Hij zette 't kleinste op mijne knieën, En lei zijn handjes in de mijn, En zei, dat het mij lief zou hebben, En dat het zou gehoorzaam zijn. Ik ging er mee aan 't open venster, En toonde 't schaapje in het gras, En vroeg hem hoe zijn broerkens heetten, En zei, dat ik zijn moeder was. Het wendde 't hoofd naar de oude vrouwe: Ik zette 't neer en liet hem gaan; Zij sprak er stil en minzaam tegen, Het bleef bij hare zetel staan. Ik ging tot haar en zeide: Moeder; Ik weet niet of zij 't heeft gehoord; Zij keek mij strak en vreemd in de ogen, En stond niet op, en zei geen woord. Hun vader zal het nimmer weten, Wat er toen omging in mijn ziel, En hoe de stilte van de kinderen, Als een verwijt op 't hert mij viel. Ik heb hen al tot mij doen komen En hen gestreeld, en hen gekust; Maar 't scheen of mij hun moeder toeriep: "Och, laat mijn kinderen toch in rust!"Uit 'Gedichten' 1870
DE VREEMDELING
't Was lang, zo lang geleden, Dat hij was heen gegaan; Hij zag nog eenmaal weder Zijne oude woning staan. Was het de flauwe scheemring Van 't zinkend avondrood, Die op dat needrig huisje Die zoete kleuren goot? Och, hier vervloog zijn kindsheid: Hij was geen vreemdeling; Hij kende 't heilig beeldje, Dat in het eikje hing, De waterput op 't voorplein, Die nauwelijks bewoog, Zo diep, zo kalm en helder, Gelijk een ernstig oog, De rooslaar aan de gevel, De wijngaard op het dak, En, och, de hand, die binnen Het koopren lampje ontstak. Hij keek door 't vensterspleetje, En keek het huisje rond, En leî de hand op 't herte: Hoe klopte 't in die stond! Zijn moeders witte leunstoel Stond daar nog in de hoek, En ginds lag op het venster Haar groot gebedenboek. Hij heeft 't verleên vergeten, Hij is weer thuis; daar is Zijn moeders zoete glimlach, Zijn plaatske aan de dis! Hij droomde, de arme vreemdeling, En als hij 't oog ontsloot, Zag hij alleen zijn schaduw, Die langs het voetpad schoot. Hij hoorde 't avondklokje, Dat wegstierf in de vert': - Gaan zo de erinneringen Nooit sterven in het hert? Hoe treurig is 't ontwaken! Daar stond hij gans alleen, Hij zuchtte, en trok weer verder, En wist toch niet waarheen. Och, weet het gele blaârken, Dat afvalt vóór de herfst, Waarom 't zo vroeg verdord is En langs het bospad zwerft?Uit 'Gedichten' 1870
DE GENEZING
Zij stond voor den grooten spiegelEn lachte haar beeltnis aan;
Zij had haar zijden kleedsel,
En haar parelsnoer aangedaan.
Zij waande zich genezen;
Haar wang was weder rood;
Zoo helder glansden hare oogen,
Zij vreesde niet meer den dood.
Och, jong verkwijnend harte,
Dat zich zoo gaarne bedroog:
't Was koorts, die gloeide op haar' wangen,
't Was de dood, die blonk in haar oog! Uit 'Gedichten' 1870
DE VERZOENING
Grootmoeder zat in den wagen, En al de kinders erbij; 'Ik moet er zelv' naar toe gaan, 'Ik ben de jongste,' sprak zij. Haar oudste broer kwam haar tegen, Aan d'ingang van zijne woon, Het haar om den kalen schedel, Gelijk ene zilveren kroon. 't Was de speelgenoot harer kindsheid, Zij zuchtte, en zij zei: 'Och Heer!' En hij hielp ze van den wagen, En hij zette de kinderen neer. Zij spraken van geen verzoening, Noch lang verleden geschil; 'Hij hoort niet meer," sprak zijne dochter, 'Maar hij ziet nog zonder bril.' Zij zaten weder tesamen Aan tafel, de oude liên; Grootmoeder zei dat ze elkander in geen dertig jaar hadden gezien. Toen beefde er een traan in hare ogen; Maar zij was zoo in haar schik, En zij sprak tot zijne dochter 'Hij is zeven jaar ouder dan ik.' Hij toonde haar 't vee op de stallen, En hij toonde den oogst op het land. Ginds waren het vroeger al bossen,' Dit wees hij haar met de hand. 't Is vader die ze uit heeft doen rotten, - Ge waart nog te klein,' zei hij. 'Ge kunt daar niet van weten:' En toen knikte en toen glimlachte zij. Zoo zagen zij elkanderen In diepen ouderdom, De scheemring van het leven, In 't vaderlijk huis weerom. De oude man zei niet veel, toen zij heen was, Hij zat peinzend in den hoek; Grootmoeder reed zwijgend huiswaarts; Dat was haar laatste bezoek.1862
DE GROOTVADER
Hij spreekt wel soms van al zijn lijden, Die oude man met sneeuwwit haar; Maar meest zit hij in zich verzonken En stil en zwijgend nevens haar. Zij wordt wel groot, maar is zoo tenger; Hij legt de hand soms op haar hoofd: -- Zoo ze eenmaal in mijne oude dagen Door vroegen dood mij werd ontroofd! Dan lacht ze op hem met stillen weemoed, Terwijl ze zwijgend hem aanschouwt En denkt: hij zal niet lang meer leven: Hij wordt zoo stram, hij is zoo oud! Wie zal het eerst van beiden sterven, Zoo diep beducht thans voor elkaar -- Het meisjen in den bloei van 't leven, Of de oude man van tachtig jaar?Uit 'Gedichten' 1870
DE SATERDAG AVOND
De koelte van den avond Verspreidt zich over 't dal; De koeien keeren loeiend Terug weêr naar den stal. De krekel ronkt in 't lover, De rietmusch zingt niet meer; De leeuwrik daalt in 't koren Weêr op zijn nestjen neêr. De velde in het ronde Zijn duister reeds omhuld; En lichte wolkjes zweven In 't Westen nog verguld. De spade op breeden schouder, Vermoeid en uitgeput, Keert thans de landman weder Naar zijn geliefde hut. 't Is Saterdag. Verkwikkend Is 't scheemrig avonduur; De vloer is rood, en 't koper Blinkt in den gloed van 't vuur. 't Zal morgen Zondag wezen: De dag der rust is zacht Voor hem, die heel de weke In 't werk heeft doorgebracht. 't Is rustig in de velden, En vrede is in 't gemoed, Dat, sterk door 't rein geweten, De rust niet vreezen moet.
