De 5 wijze maagden Vrees, Hoop, Liefde, Geloof en Nederigheid komen op,
betuigen hun verlangen naar de bruidegom en trekken zich gezamenlijk terug
in gebed en contemplatie. Daarna verschijnen de 5 dwaze maagden:
Tijdverlies nodigt haar zusters Roekeloze, Hovaardij, IJdele Glorie
en Zotteklap uit voor een smulpartij. Allen gaan prat op hun uiterlijke opschik
en maken ruzie over de voorrang. Tijdens het eten wordt er zinloos gepraat
en een liedje gezongen. Daarna gaan ze eensgezind op zoek naar amusement.
De wijze maagden ontsteken hun lampen en gaan slapen in afwachting
van hun bruidegom. De dwaze maagden ontdekken dat ze geen olie meer
in hun lampen hebben, maar gaan toch onbezorgd slapen. Als de komst
van de bruidegom wordt aangekondigd, staan de wijze maagden gereed.
De dwaze maagden vragen hen om olie, maar worden naar de verkopers
verwezen. Intussen gaat de hemelpoort open, en de bruidegom Christus
nodigt de wijze maagden een voor een uit om binnen te treden.
De hemelpoort wordt gesloten en de hellepoort gaat open: Lucifer zendt
zijn boden uit om mensen te vangen. De dwaze maagden komen terug
met brandende lampen, kloppen op de dichte hemelpoort en worden
door de bruidegom verjaagd. Lucifer en zijn trawanten vangen de maagden
en voeren ze mee om hen in het hellevuur te martelen.
Genre: moraliteit of zinnespel, d.w.z. een geestelijk toneelstuk
dat op allegorische wijze een religieuze of moralistische les uitbeeldt.
Vorm: toneelstuk: - 804 verzen van uiteenlopende lengte (4 à 16 lettergrepen)
met overwegend gepaard rijm. Rederijkerswerk blijkens de vele Franse
leenwoorden en (spaarzame) overlooprijmen.
Figuren: In een moraliteit treden allegorische figuren op.
In het onderhavige spel zijn dat:
§ de 5 wijze maagden, onpersoonlijk en onderling niet verschillend;
§ de 5 dwaze maagden, realistisch uitgebeeld als domme, ijdele vrouwen,
ieder met haar eigen karakter;
§ de duivelfiguren, angstaanjagend maar toch komisch en moralistisch.
§ de chooren (koren), de Bruijd'gom (bruidegom) en de engel.
*Bron: de bijbelse gelijkenis van de 5 wijze en de 5 dwaze maagden
(Mattheüs 25 : 1-13).
Opvoering: Uit de talrijke toneelaanwijzingen is de wijze van opvoeren goed
te reconstrueren.
In het midden van het toneel vertoonde zich de hemelpoort, met aan weerszijden
5 huisjes. De ingang van de hel bevond zich opzij.
Ontstaan en tekst: Het spel is afkomstig van de rederijkerskamer ‘De kersouwe
van Pamele’ te Oudenaarde en dateert van ca.1500. Het handschrift is
in de vorige eeuw toevallig teruggevonden en sindsdien weer spoorloos verdwenen.
Update 28-12-2008: De meest opmerkelijke vondst van het afgelopen jaar
is zonder twijfel het originele handschrift van de “V vroede en V dwaze maagden”
(Oud archief Oudenaarde, nr. 1006 Rederijkers, nr. 47).
Dit handschrift, de oudst bekende Nederlandstalige variant van een bekend
middeleeuws rederijkers-toneelstuk, was sinds 1846 spoorloos! Meteen werd het
voorgedragen als topstuk van de stad Oudenaarde ter gelegenheid van de Erfgoeddag
op 22 april 2007.
©Bron => Info Magazine Stad Oudenaarde. |
|

