Slakken

By W.Zengers

Dikwijls hoor ik vertellen: “Ik zit met een slakken probleem”, terwijl dit soms helemaal niet het geval is. Er zijn liefhebbers die al beginnen te panikeren als ze een tiental slakken zien en dan hebben ze meestal nog niet de helft gezien. En toch zijn slakken in het meeste geval een voordeel. Slakken eten namelijk in een aquarium “afval en afgestorven plantendelen op”. Vanuit dit oogpunt gezien doen ze zeker nuttig werk. Het enige wat men moet voorkomen is er voor te zorgen dat er geen overbevolking van hen is in het aquarium, omdat anders de kans bestaat dat ze door te weinig voedsel aan de planten beginnen te smullen.

In de natuur bestaan er voor alles een natuurlijk evenwicht. In ons aquarium moeten wij daarvoor zorgen en indien alles binnen de perken blijft zal men er zeer weinig last van ondervinden. Maar het gaat niet altijd van een leien dakje en dan kan men wel eens met de handen in het haar zitten, zoals dit wel gezegd wordt.

Voor cichlidenliefhebbers zijn slakken helemaal geen probleem, anders is het voor de plantenliefhebber. Men kan best deze dieren op een biologische manier bestrijden en niet met chemische middelen (als er een overbezetting is natuurlijk). Laat de chemische middelen zoveel mogelijk uit het aquarium !
Je verdelgd er niet alleen de slakken mee, maar ook het natuurlijk evenwicht verstoor je ermee, wat tot gevolg kan hebben dat je een stilstand veroorzaakt bij je planten. En dat is erger als men s’morgen ziet dat er één van je planten een gaatje heeft. En vooraleer de plantengroei zich weer redelijk hersteld heeft kan gemakkelijk 2 à 3 maanden voorbij gegaan zijn. Denk dus even na, als je toch besluit om met chemische middelen je slakken te verdelgen.
Daarbij heb je met een dergelijk product wel de meeste slakken om zeep geholpen, maar denk er aan, de eitjes zijn er ook nog, ook al die dode slakken hebben een zwaar belastend effect op je water!! Je kan beter de slakken die je ziet met de hand eruit halen, of je begint bij de waterverversing eens wat vroeger voor alle lampen aangaan, de meeste slakken zie je dan zeker zitten. Met een darm zuig je dan voorzichtig het water uit het aquarium en tegelijkertijd ga je over de slakken heen. Je mag er zeker van zijn dat je op dat moment meer bereikt hebt dan dat je met een verdelgingsmiddel te werk was gegaan.

Nu zijn er ook vissen die graag slakken op hun menu hebben staan. (Zie hoofdstuk i.v.m. Slakken-etende vissen). De kogelvis is er onder andere één van. Het nadeel is, als hij of zij geen slakken meer vind, dat ze dan gaan beginnen eten aan de planten. Bijvoederen met groenvoer kan een oplossing zijn. Ook kan men de vis op dat moment terug uit gaan vangen en apart onderbrengen tot we hem of haar terug nodig hebben.

Slakken zijn heel goede verklikkers van de waterkwaliteit. Als slakken beweeglijk zijn en zich te goed doen aan algen en andere afvalstoffen dan is het water meestal van goede kwaliteit, zitten ze daarentegen stil op de bodem en bewegen ze nauwelijks dan wordt het zeker tijd om de waterkwaliteit te gaan nameten.

In het aquarium kan men ongeveer 5 soorten slakken aantreffen:

De meeste van hen komen, zonder dat de aquariaan er iets heeft voor moeten doen, voor in het aquarium. Oorzaken die men hiervoor kan geven zijn:

1) slakkeneitjes zijn meegekomen bij de aankoop van nieuwe planten. Het is niet verwonderlijk dat er op de plaats van aankoop (de aquariumwinkel) reeds slakken in de plantenbak zitten. Deze leggen hun eitjes op de planten die de winkelier nog wil verkopen. Koopt u zo'n plantje met slakkeneitjes erop, dan mag u er zeker van zijn dat u na geruime tijd deze diertjes door het aquarium zal zien kruipen.
2) een tweede mogelijkheid om slakken ongewild in de bak te krijgen is door het geven van levendvoer, schepvoer, e.d.

Dient men de slakken onmiddellijk te verwijderen?

Het antwoord hierop is NEEN. Zolang het slakken aantal binnen de perken blijft dan is het ZEKER NIET de bedoeling dat men met chemische middelen de strijdt met deze dieren gaat aanbinden. Die chemische middelen doen meer kwaad dan de slakken in het aquarium. 

Welke rol speelt de slak in het aquarium?

Vooreerst is er de nuttige rol van afvalverwerker. Slakken kunnen vergeten voedselresten, dode vissen en bladeren nuttig verwijderen zodat het aquariumwater minder wordt belast. Een tweede punt is, en dit geldt vooral bij puntslakjes, dat ze de humus die op de bodem ligt , inwoelen. M.a.w. ze zorgen ervoor dat de bodem goed wordt voorzien van voedsel. Ze brengen als het ware het voedsel (humus) recht tot bij de wortels van de planten. Dit is niet alleen goed voor de planten, ook de bodem wordt van dichtslippen gevrijwaard! Als besluit kunnen we hier zeggen dat puntslakjes in GEEN ENKEL aquarium mogen ontbreken.

Wat te doen wanneer u toch een slakkenplaag heeft?

Probeer eerst de oorzaak te achterhalen. Deze kunnen zijn: aanleg van nieuw plantenbestand, de vissen meer gevoederd dan nodig, ... Probeer dan om de oorzaak uit te schakelen. Een oplossing die vis en biologisch verantwoord is, is het spaarzaam voederen van de vissen (bij een echte plaag brengt die niet op), een ondertas met een stuk komkommer op de bodem plaatsen en zo de slakken vangen, manueel de slakken uit het aquarium halen, wanneer het vissenbestand dat toelaat en alleen dan kan u met behulp van enkele vissen de slakken populatie beperken. Anomalochromis thomasi en kogelvissen smullen graag van deze slakken. Misschien kent u iemand en kan u desnoods deze vissen even lenen of de slakken vangen en deze naar de persoon brengen die ze dan aan zijn vissen kan voederen.