Planten die bloeien in de nazomer en herfst

Eén van de hoogste idealen die je als fanatieke tuinier kunt bereiken is dat er het hele jaar door altijd wel iets bloeit in de tuin.

Maar hoe kun je dat bereiken? Welke planten kun je daarvoor gebruiken?

Het kan immers niet tegelijk, planten die bloeien in maart zullen niet ook nog bloeien in juni, dus dat wordt automatisch een niet-bloeiende groep planten. Natuurlijk is daar een mouw aan te passen door planten te kiezen met bladeren die ook buiten het bloeiseizoen interessant zijn om naar te kijken door een mooie bladkleur of –vorm, maar dat is dus niet hetzelfde als bloei.

Pulmonaria 'Blue Ensign' (voorjaarsbloeier)

 Pulmonaria’s zijn hier een goed voorbeeld van, ze fleuren onze lente op in april met honderden bloemetjes in prachtig blauw zoals P. ‘Majesté’ of P. ‘Blue Ensign’ of helder wit zoals P.’Sissinghurst White’, daarna verdwijnt de bloei maar het blad van de Pulmonaria is ook prachtig, met witte vlekken of zilver met een donkergroene rand, of donkere vlekken, keuze genoeg.

Pulmonaria 'Majesté'(voorjaarsbloeier)

Als u er dus voor kiest om alleen schitterende bloeiende combinaties te hebben in juni dan kan u dit artikel rustig overslaan. Het is immers bedoeld voor mensen die ook de rest van het jaar aantrekkelijke borders willen, maar dan op een iets bescheidener wijze.

En dat hoeft daarom helemaal niet treurig te zijn met hier en daar een verloren bloemetje.  Als ik zo in mijn eigen tuin rondkijk in september en tot ver in oktober dan bloeit er hier nog heel veel. Eind oktober is er nog steeds van alles te zien, hoewel in mindere mate.

Welke planten gebruiken we om borders langer interessant te houden?

1.Planten met een lange bloeitijd

Natuurlijk gebruiken we sowieso planten met een extra lange bloeitijd, dus planten die al in de zomer bloeien maar dan nog flink doorgaan in plaats van er in augustus mee op te houden. Een paar van die planten zijn bijvoorbeeld:

Phuopsis stylosa, een werkelijk eindeloze bloeier, begint al eind april en stopt er pas mee eind oktober. Het is een randplant, hij blijft laag, zo’n 15 cm maar de bloemhoofdjes zijn werkelijk schitterend lilapaars, en hebben ook een grote aantrekkingskracht op bijen en vlinders, absoluut de langst en rijkst bloeiende plant van mijn tuin. Hij heeft wel de neiging zich uit te breiden door grote matten te vormen, maar het teveel steek je gewoon af en op die manier kun je hem keurig binnen de perken houden.

Lavatera : nog zo’n eindeloze bloeier, eind oktober staat hij nog steeds volop in bloei en hij begon al in juni, bloeit zo veel dat hij zich op termijn doodbloeit, stek hem dus altijd even.

Persicaria : er zijn ondertussen een heleboel cultivars van deze plant. De P. amplexicaule ‘Speciosum’, de rode soort, bloeit het langst, werkelijk tot de eerste vorst, de zachtroze P.a. ‘Rosea’ houdt er iets vroeger mee op, eind september, maar de helderroze P.a.‘High Society’ doet het dan weer beter, die bloeit eind oktober nog.  En dan te bedenken dat ze in juni ook al volop stonden te bloeien en zonder stoppen zijn doorgegaan met eindeloze hoeveelheden bloeiaren

Phlox: niet alle Phloxen bloeien zolang, het zijn tenslotte bekende zomerbloeiers. Maar in mijn border heeft P. ‘Miss Katherine’, een lila witte vorm,  dit jaar gebloeid van juni tot en met september. Deze vormde een langbloeiende combinatie met de roze P.’High Society’ en de zeer rijkbloeiende Echinacea maxima. De witte Phlox ‘Mount Fuyiama’ is een soort die pas laat begint te bloeien, in augustus en dan doorgaat tot ruim in september, een sterke soort en zeker een aanrader.

Heleniums zijn planten die bij uitstek geschikt zijn voor augustus als de meeste zomerbloeiende planten het een beetje opgeven. Dan komen de Heleniums goed tot hun recht en ze blijven mooi tot in september.

Tradescantia’s: de eendagsbloem, maar jongens, er komen veel bloemen aan om vele dagen te vullen. Eind oktober staat de T. ‘Red Grapes’ nog steeds goed in bloei (sinds juni, met een licht verminderde bloei in augustus) en de beelschone T. ‘Zwanenburg Blue’ (zie ook blz 37) doet ook nog regelmatig een grote bloem open.

Liatris, Catananche, vele Origanum soorten, Verbena bonariensis, sommige Viola soorten zijn ook allemaal soorten die lang bloeien en daarom een plaats verdienen in de border.

Helenium 'Indianer Sommer'

Persicaria 'High Society'

Phlox 'Miss Katherine'

Tradescantia 'Red Grapes'

2. Planten met een tweede bloei

Andere planten die je kunt gebruiken zijn planten die een goede tweede bloei hebben. Bekend om hun tweede bloei in september zijn natuurlijk de Delphiniums. Als je de uitgebloeide bloemstelen afknipt na de bloei (en wat bijmest) geven ze meestal een goede herbloei in september, wel bescheidener dan de eerste maar we mogen toch niet klagen. Hetzelfde geldt voor heel veel soorten rozen, als je de bloemen rigoureus afknipt na de bloei bloeien ze in september nog een tweede keer.

Hemerocallis 'Bitsy'

Geranium 'Patricia'

Trouwens, R. ‘Schneewitchen’, R. Bonica en Royal Bonica zijn helemaal niet gestopt met bloeien, en R. ‘Lavender Friendship’ bloeit nu nog beter dan in de zomer.  En zelfs Hemerocallis ‘Bitsy’ geeft bij al het tweede jaar op rij een tweede bloei van augustus tot oktober.

Veronica’s, Alchemilla’s, Geraniums zoals ‘Patricia’ en ‘Joy’ (bloeien in oktober nog uitgebreid), verschillende soorten Iris (kijk uit naar de herbloeiers) allemaal bloeien ze in augustus-september nog eens als je ze na de eerste bloei eens flink hebt gekortwiekt.

Veronica spicata

Rosa bonica, nog volop bloeiend

3. Herfstbloeiers

Dan zijn er natuurlijk de planten die sowieso pas in de nazomer/het najaar gaan bloeien, denk maar aan de herfstasters, onmisbaar voor de najaarsborder, verkrijgbaar in alle kleuren, van wit en geel over rood tot dieppaars, en ook in alle maten, van 30 cm tot 1.80, dus echt voor elk wat wils.Maar ook Helianthus ‘Lemon Queen’, die prachtige hoge vaste plant met zijn eindeloze hoeveelheid citroengele bloemen, Leucanthemums (de vroegere chrysanthen, opgepast bij de aankoop, er zijn ook veel soorten die enkel in de zomer bloeien),

Helianthus 'Lemon Queen'

de Sedums uiteraard, Physostegia’s, Dahlia’s, Trycirtis allemaal zijn het nazomer en herfstbloeiers bij uitstek. En vergeet vooral de Eupatoriums niet, de grote paarse bollen van E. ‘Riesenschirm’ zijn prachtig, en de witte bloemschermpjes van E.’Chocolate’ beginnen pas in oktober te bloeien, van een herfstbloeier gesproken!

Physostegia

4. Siergrassen

En dan is er natuurlijk nog de categorie van de siergrassen, de ruggegraat van onze najaarsborder. Als de rest van de beplanting aan de winter begint te denken en begint af te sterven dan komen de siergrassen pas goed tot uiting, zowel met bloei als met herfstverkleuring. Er zijn verschillende soorten die al in de zomer bloeien, denk maar aan de Deschampsia’s of de Carexen. Maar vooral de Miscanthussen en Pennisetums met hun mooie pluimen zorgen voor een aantrekkelijke najaarsborder. De pluimen, meestal eerst donkerrood bloeien in augustus, verkleuren vervolgens naar creme of zilver, en in september-oktober kleurt het blad heldergeel, bv. bij de M. malepartus,

Miscanthus gracillimus

 de M. gracillimus doet het kalmer aan, die begint pas in oktober te bloeien en staat er dan nog fris groen bij. De honderden bloeiaren van de Molinia staan nog steeds fier overeind maar kleuren heel mooi naar geel, net als de Deschampsia’s, beiden blijven zo de hele winter staan tot ze in januari-februari letterlijk ineen storten, je knipt ze af en het nieuwe frisse groen komt eronder alweer tevoorschijn, ideaal.

Miscanthus malepartus

5. Herfstverkleuring

En wat herfstverkleuring betreft, dat is natuurlijk ook een interessant punt voor de najaarsborder. Er zijn natuurlijk talloze bomen en heesters die hier een belangrijke rol in kunnen spelen. Denk maar aan de bloedrode blaadjes van de Amelanchier, de schitterende bloemen en bladeren van de Euonymus europeus,of de Parthenicissus die rond deze tijd de muren zo mooi rood kleurt, of de Physocarpus ‘Diabolo’ die onovertroffen struik waarvan de blaadjes donker-donkerrood blijven vanaf het moment dat ze uitkomen tot het moment dat ze afvallen in november.

Euonymus europaeus

 Maar ook verschillende vaste planten hebben een mooie herfstverkleuring, denk maar aan sommige Euphorbia’s zoals de rood en gele E.griff. ‘Fireglow’, of de naar geel verkleurende E. ‘Wahlenburgs Glory’.  Gillenia trifoliata, zo’n enorm dankbare bloeiende vaste plant in juni geeft in september-oktober nog een schitterende geel-oranje verkleuring.

Gillenia trifoliata in herfsttooi

Euphorbia griff Fireglow in herfsttooi

Nee, we hoeven niet in Amerika te wonen om een ‘Indian Summer’ mee te maken, met wat overleg bij het aanplanten hebben wij ook heel wat kleur in de tuin, ook buiten het typische tuinseizoen van mei tot juli-augustus.

Combinaties van planten

Planten die bloeien in de herfst

Vindt u deze tuin/site mooi? Stem dan aub HIER voor een plaats in de beste tuinsites top 50