De manen van Saturnus

Tot 1995 had Saturnus het grootste aantal manen van alle planeten, namelijk 18. Sindsdien heeft men echter rond Jupiter een aantal nieuwe maantjes ontdekt, waardoor die planeet op een totaal van 60 komt. Ondertussen zit Saturnus ook al terug aan 47, dankzij de Cassini.

De herdermaantjes

De meeste binnenste maantjes van Saturnus staan in nauw verband met de befaamde ringen. Door hun zwaartekracht helpen ze de stofdeeltjes in de ring op hun baan te houden. Ze zorgen ook voor scheidingen in de ring, dunne banden die leeggeveegd zijn.
De binnenste, Pan is amper 20 km groot, en werd het laatst ontdekt op foto's van de Voyager-sondes. Atlas, iets kleiner dan Pan, en de volgende maan, heeft waarschijnlijk te weinig massa om veel invloed uit te oefenen op de ringen.
De twee volgende, Prometheus en Pandora, houden samen de F-ring in stand. Dit is een dunne ring die tussen de twee maantjes in ligt. Omdat de maantjes zo dicht bij mekaar staan, ontstaat er een vlechtpatroon in delen van deze ring.
Janus en Epimetheus volgen bijna dezelfde baan, en wisselen met elkaar soms zelfs van positie.
Mimas is met 390 km de grootste herdermaan. Ze veroorzaakt de scheiding van Cassini, het breedste gat in de ringen. Het maantje vertoont een enorme inslagkrater. De inslag die deze krater heeft achtergelaten, moet het maantje bijna uit elkaar geslagen hebben. De krater heet Herschel, naar de man die Mimas in 1789 ontdekte, William Herschel. De maan bestaat voornamelijk uit waterijs met wat gesteente. Ze heeft net genoeg massa om bolvormig te zijn.

De buitenste manen

Deze manen bestaan voornamelijk uit steen en ijs, en vertonen een hele waaier van geologische kenmerken.
Enceladus vertoont sporen van een soort watervulkanisme, waarbij water i.p.v. lava wordt uitgestoten. De maan is ongeveer 500 km groot. Thetys ligt iets verder, en is bijna twee keer zo groot. Ook deze maan heeft een vrij jong uiterlijk, wat kan duiden op watervulkanisme. Op dezelfde baan als Thetys, maar 60░ voor en achter de planeet, bevinden zich Telesto en Calypso.
Dione lijkt wat op Thetys, maar vertoont geen tekenen van watervulkanisme. Op 60░ voor de planeet bevindt zich de kleinere Helene. Rhea, 1520 km groot, heeft oude, bekraterde gebieden, en jongere ijsgebieden, waarschijnlijk veroorzaakt door vulkanisme.
Hyperion is zwaar bekraterd, evenals de 1450 km grote maan Japetus. Deze maan heeft een vreemde eigenschap. EÚn kant is bedekt met helder ijs, de andere kant ziet zo zwart als roet. De twee gebieden hebben een vrij duidelijke grens, niemand weet hoe dit mogelijk is.
De buitenste maan is de 220 km grote Phoebe. Het ontbreken van ijs doet vermoeden dat dit een ingevangen planeto´de is.
Mimas

Mimas, met de enorme krater Herschel.

Tethys

Tethys
(foto NASA/JPL-Caltech)

Japetus

Japetus; bemerk het lichte en donkere halfrond.
(foto NASA/JPL-Caltech)

» home       » site kaart       » info       » contact
Laatst aangepast: 15.2.2006
Copyright © 2000-2006, Maarten Driesen