Louis' Thuispagina  - VLAAMSE SCHRIJVERS

KAREL JONCKHEERE

Karel Jonckheere werd geboren te Oostende op 9 april 1906. Aan het Oostends Koninklijk Atheneum volgde hij de wetenschappelijke humaniora. Daarna ging hij te Gent aan de Rijksmiddelbare Normaalschool studeren. Hij behaalde het diploma geaggregeerd leraar middelbaar onderwijs (Germaanse talen). Na zijn studies vervulde hij zijn legerdienst te Brugge bij de artillerie. Na zijn legerdienst was hij korte tijd stadsbediende te Oostende. In 1929 werd hij leraar aan de Rijksmiddelbare school te Gembloers, in 1930 te Nieuwpoort en tenslotte in 1944 te Gent. In 1945 was hij enige tijd secretaris van de minister van Binnenlandse Zaken. Nog datzelfde jaar werd hij directeur van de Rijksmiddelbare School te Veurne. In 1946 werd hij dan benoemd tot inspecteur van de Openbare Bibliotheken. In 1953 trad hij in dienst als ambtenaar bij de Dienst der Letteren van het Ministerie van Nationale Opvoeding en Cultuur.
Karel Jonckheere was een wereldreiziger. Hij bezocht Cuba, Mexico, de Verenigde Staten, Kongo, Zuid-Afrika, India, RoemeniŽ, de Balkan en de West-Euopese landen. In 1947 monsterde hij aan op een Oostendse vissersboot om de visvangst in de Ijslandse wateren mee te maken. Al deze reizen leverden natuurlijk stof op voor gedichten en romans. De belangrijkste thema's in zijn poŽzie zijn : de zee, het verlies van het geloof, de gehechtheid aan de geboortegrond en de verbondenheid met de voorouders. Deze worden doorweven met autobiografische elementen, soms met een cynische (1) en beschouwende ondertoon. De bundel "Spiegel der zee" (1946) werd bekroond met de driejaarlijkse staatsprijs voor poŽzie. "De overkant is hier" (1981) kan men ervaren als een soort geestelijk testament. In zijn autobiografisch proza, zoals o.m. "Waar plant ik mijn ezel" (1974) en "Verbannen in het vaderland" (1978) zoekt hij constant naar de de betekenis en de samenhang der dingen. Zijn soms scherpe formuleringen beklemtonen zijn sterk observatievermogen. Karel Jonckheere stelde ook meerdere bloemlezingen samen en schreef ettelijke essays (2). Hij vertaalde sprookjes, reisverhalen, gedichten, hoorspelen en essays uit het Engels, Duits, Spaans en Frans. Daarenboven werkte hij nog mee aan reisgidsen, bewerkte filmteksten en schreef artikels in kranten en tijdschriften. Hij was o.m. redacteur van "Standpunte" (Zuid-Afrika), "De Gids" (Nederland), "De Vlaamse Gids" en "Nieuw Vlaams tijdschrift".
Hij schreef ook onder de pseudoniemen Scharensliep en G. Reynders.
Na er lange tijd gewoond te hebben, stierf Karel Jonckheere te Rijmenam op 13 december 1993.

Bibliografie :

* Brozens "Anny" (1932, roman)
* Proefvlucht (1933, gedichten)
* Het witte zeil (1935, gedichten)
* Gewijde grond (1937, gedichten)
* Klein testament (1938, gedichten)
* Conchita (1939, gedichten)
* Cargo (1940, roman)
* Tierra caliente (1941, roman)
* Tita vlucht (1942, roman)
* De zevende haven (1942, roman)
* Gedichten (1942)
* Onbekende van zee (verhaal in "Bloei", 1942)
* Wat niet geneest (1943, gedichten)
* Onvoorzien programma (1944, gedichten)
* Steekspel met dubbelgangers (1944, roman)
* Avondbrieven (1946, gedichten)
* Spiegel der zee (1946, gedichten)
* Vloedlijn (1948, gedichten)
* De verwachte (verhaal uit "Steekspel met dubbelgangers") (in "Meesters der Nederlandse vertelkunst", 1949)
* De hondenwacht (1951, gedichten)
* De kolibri fluistert : indiaanse sprookjes (1951)
* Vertellen onder te toverboom : naar Maya-sprookjes (1953)
* Bertus Aafjes, de dichter van de poŽzie (1953, essay)
* Van zee tot schelp (1955, gedichten)
* Van kritiek gesproken (1955, essay)
* Verzamelde gedichten (1956)
* PoŽzie en experiment (1956, essay)
* Kongo zonder buks of boy (1957, roman)
* Kongo met het blote oog (1958, roman)
* De poŽziemuur doorbreken (1958, essay)
* De Vlaamse letteren vandaag (1958, essay)
* De literatuur van de Nederlanden in de moderne tijd (1959, essay)
* PoŽzie is overal. Van bijbel tot eskimo (1960, bloemlezing)
* Gemini (1960, bloemlezing)
* Kongo het woord (1961, bloemlezing)
* Ogentroost (1961, gedichten)
* Raymond Brulez (1961, essay)
* Firmin Van Hecke (1962, bloemlezing)
* Uit het nest geroofd (1962, bloemlezing)
* Ik heb eens... (1962, radiolezingen)
* Grenzen van papier en pijn (1963, gedichten)
* Roemeense suite (1965, gedichten)
* Ondergang en dageraad (1966, essay)
* De ring van de boon (1966, gedichten)
* Een hart onder de dierenriem (1967, essay)
* De vogels hebben het gezien (1968, roman)
* Nacht?, zei de zon, nooit van gehoord (1967)
* De literatuur in BelgiŽ (?, essay, samen met Roger Bodart)
* Spaans schetsbroek : dertig coplas (1968)
* Ik had die man kunnen zijn (1969, gedichten)
* In de wandeling lichaam geheten (1969, gedichten)
* Leer mij ze kennen... de Vlamingen (1969, opstel)
* Denkend aan de Nederlanden (1970, opstel)
* Filter uw dag (1970, aforistisch proza)
* Oostende verteld (1970, anekdotische roman)
* In een anekdtoe betrapt ((1971, essay)
* Met Elisabeth naar de golf (1971, reisverhaal)
* Het grafschrift (1971, uit "Steekspel met dubbelgangers", in "54 Vlaamse verhalen")
* Toon mij hoe je schrijft (1972, essay)
* De zwangere stopnaald (1972, aforistisch proza)
* Sleutelbos op Gaston Burssens (1972)
* PoŽtische inventaris (1973, gedichten)
* Waar plant ik mijn ezel (1974, autobiografie)
* Halve zolen en achterlappen (1974, aforismen)
* Boeketje Buysse, een levenschets en een bibliografisch overzicht (1974)
* Mijn gouden leesboek ABC (1974 (kindergedichten)
* Mijn dochter wordt sirene (1976, autobiografie)
* Na-zicht (1976, gedichten)
* Omer K. de Laey (1976, essay)
* De man met de ruiker (1977, roman)
* Ook ik, zelfs gij, vooral wij (1976, citaten)
* Kinderen met de krekelstem (1976)
* Groot verzenboek voor al wie jong van hart is (1978, bloemlezing)
* Verbannen in het vaderland (1978, roman)
* Brevarium der Vlaamse lyriek (1979, bloemlezing)
* Van den vos Reynaerde (1979, bewerking)
* Miniaturen (1979, gedichten)
* Beatrijs (1980, gedichten)
* De overkant is hier (1981, gedichten)
* Was het maar bij deze woorden gebleven (1983, gedichten)
* De Kongo van Floris Jespers (1984, essay)
* Herinneringen aan Ensor (1985, essay)
* Vraag me geen leugens over schrijvers (1986)
* Wuiven naar gisteren (1987)
* Recht op da capo (1988, gedichten)
* Alice Nahon, schetsentoets bij haar beeld (1991)
* De kroon en de muze (1991, tijdschriftartikel)
* Niemand moet me helpen sterven (maar eenieder mag me leren leven) (1992)

-------------

(1) cynisme = levenshouding van onbeschaamde zelfgenoegzaamheid, gepaard met gevoelloze minachting en spot voor wat
     waarde heeft voor anderen
(2) essay = korte verhandeling, letterkunig opstel


Terug naar begin

Terug naar Louis' Thuispagina - index Vlaamse schrijvers