Louis' Thuispagina  -  VLAAMSE SCHRIJVERS

STIJN STREUVELS

Stijn Streuvels (pseudoniem van FRANK LATEUR), een volle neef van Guido Gezelle, werd te Heule geboren op 3 oktober 1871. hij liep school in Heule en Avelgem. Hij aardde echter niet op school en ging als leerling-bakker de stiel leren eerst in Avelgem en later in Kortrijk en Brugge. Hij leerde op eigen kracht Engels, Duits, Deens en Russisch en ontdekte als selfmade-man de wereldliteratuur. Hij debetuurde in een plaatselijk blad en werd in 1896 ontdekt door de "Van nu en straksers". In 1899 verscheen zijn eerste boek "Lenteleven", jaarlijks gevolgd door nieuw werk. Hij werd bekend in het Nederlands taalgebied. In 1903 werd hij redacteur bij het tijdschrift "Vlaanderen". Zo kon hij het beroep van bakker vaarwel zeggen. In 1905 huwde hij en nam hij zijn intrek in het Lijsternest te Ingooigem, waar hij de meer dan 60 jaar heeft geleefd en gewerkt. In de loop van de jaren verschenen meer dan 50 werken van zijn hand. Zijn eerste periode, tot ongeveer 1902, kenmerkt zich door zijn bewondering voor de natuur, die hij impressionistisch (1) beschreef in "Zomerland en Zonnetij" uit 1900. Hierna werd hij een allesziend waarnemer van eenvoudige mensen, zo o.a. in "Minnehandel" (1903) en "Dorpsgeheimen" (1904). "De Vlaschaard" uit 1907 legt dan weer de klemtoon op de verbondenheid van mens en natuur. In "Prutske" (1922) en "Alma met de vlassen haren" (1931) gaat zijn aandacht dan weer uit naar de psyche van het kind. Zijn meesterwerk is "Leven en dood in den ast", verschenen in de bundel "Werkmenschen" uit 1926. Hierin wordt het probleem van de zin van het leven op magistrale wijze benaderd. Een ander groots werk is "Levensbloesem" (1937). In zijn laatste periode hield hij zich voornamelijk bezig met het schrijven van memoires. Streuvels werd doctor honoris causa aan de universiteiten van Leuven, Munster en Pretoria. In 1962 werd hem voor zijn hele oeuvre de Prijs der Nederlandse Letteren toegekend nadat hij reeds de vijfjaarlijkse staatsprijs (1906 en 1911), de grote Staatsprijs voor letterkunde (1935) en de prijs Scriptores Catholici (1950) had gekregen. "De teleurgang van de waterhoek" werd verfilmd onder de titel "Mira". Ook "De Vlaschaard" (tweemaal) en "De blijde dag" werden verfilmd.
Stijn Streuvels stierf te Ingooigem op 15 augustus 1969.
 

Bibliografie : (opgesteld in samenwerking met de heer Wilberth Smeets)

* Lenteleven (1899) (omvattende :  De witte zandweg - In den voorwinter - Kerstavond - Slenteren  - Op den dool -
   Van ongroei - Lente - In de vlage - Een pijpe of geen pijpe -  's Zondags - Een ongeluk  - Wit leven - Het einde)
* Zomerland (1900) (omvattende : Groeikracht - Zomerland - Meimorgen - Het woud )
* Zonnetij (1900) (omvattende : De oogst - In 't water -  Zomerzondag - Avondrust )
* Doodendans (1901) (omvattende : Doodendans - Jongenstijd (in latere drukken : Kindertijd) - In de wijde
   wereld  - Een speeldag - In de weide - Noorsche liederen - Honden  - Doodendans )
* De oogst (1901) (Uit "Zonnetij")
* Langs de wegen (1902)
* Dagen (1902) (omvattende : De kalfkoe - Naar buiten - Sint-Jan - Sint-Josef - Vrede - Verovering)
* Vertellingen van Tolstoï (bewerkt door Stijn Streuvels) (1902)
* Minnehandel (1903) (omvattend : Joel - Maagdekensminne - Het zomerlief - De wondertijd - Het levensbedrijf - In

   de wonnegaarde)
* Geluk in het huishouden (van Tolstoï, bewerkt door Stijn Streuvels) (1903)
* Duimpjesbundel (Bloemlezing) (1903)
* Soldatenbloed, Een dramatisch bedrijf (toneelstuk)(1904)
* Dorpsgeheimen I (1904) (omvattende : De lawine - Bertken en de moordenaars alle twaalf (Vanaf de  tweede
   druk vervangen door : Een beroerde maandag) - Jantje Verdure (afzonderlijk uitgegeven in 1943) )
* Dorpsgeheimen II (1904) (omvattende : Kinderzieltje - Martje Maertens en de misdadige grafmaker - Op het
   kasteel)
* Open lucht (1905)  (omvattende :  Zonder dak - Grootmoederken (ook apart uitgegeven in hetzelfde jaar) -
   Een nieuw hoedje - Het duivelstuig - Jeugd )
* Stille avonden (1905)  (omvattende : Een lustige begraving - Horieneke - Zomerdagen op het vlakke land  -
   Zonneblommen - Ingoyghem )
* Het uitzicht der dingen (1906)  (omvattende :  De kwade dagen  - De veeprijskamp - De ommegang)
* Bloemlezing uit de werken van Stijn Streuvels (1906)

* Reinaert de Vos. Naar de handschriften van het middeleeuwsche epos herwrocht door Stijn Streuvels. (1907)
* De vlaschaard (1907)
* Tieghem : het Vlaaamse lustoord (1908)
* Twee vertellingen van Tolstoï (vertaald door Stijn Streuvels) 1908)

* Najaar I (1909)  (omvattend : Najaar - De blijde dag) ("Najaar" werd later opgenomen in Najaar II; vanaf dan werd
   Najaar I "De blijde dag")
* Najaar II (1909) (omvattend : De bomen - Jacht -  De aanslag) (Na opname van "Najaar" werd Najaar II "Najaar").
* Reinaert de Vos voor de Vierschaar (van Koning Nobel de leeuw) (1909)
* Het duivelstuig. Jeugd (Uit "Openlucht") (1909)

* Reinaert de Vos (1910) (Herziening van de uitgave uit 1907)
* Kleine verhalen (Van Björnsön - Uit het Noorsch vertaald door Stijn Streuvels) (1910)
* Clemens Brentanos vertelsel van Gokkelen Hinkel (Uit het Duitsch vertaald door Stijn Streuvels) (1910)
* De Mourlons. Roman uit het Walenland (Bewerkt naar het Fansch van Ferdinand Bouché) (1910)
 
* Het kerstekind (1911)
* Over vrouwe Courtmans (tekst van een lezing) (1911)
* Het bruidslied (Van Björnstjerne Björson - Uit het Noorsch vertaald door Stijn Streuvels) (1911)
* De witte zandweg. 's Zondags. (Uit "Lenteleven") (1911)

* Het glorierijke licht (1912)
* Morgenstond (1912)
* De werkman (1913) (Later opgenomen in "Werkmenschen")
* De landsche woning in Vlaanderen (1913) (later bewerkt en opgenomen in "Land en leven in Vlaanderen")
* Een beroerde maandag (1913) (omvattend : Een beroerde maandag (later opgenomen  in Dorpsgeheimen I)  - De
   lawine  (afkomstig uit Dorpsgeheimen I) )
* Dorpslucht (1914) (In 1948 in verkorte versie verschenen als "Beroering over het dorp")
* Uit Stijn Streuvels' werken. Schoonste stukken bijeengebracht door Joz. Geurts (1914)
* Bloemlezing uit Stijn Streuvels' oorlogsboeken door Droogstoppel (1915)
* Mijn rijwiel (1915)  (omvattend : Mijn rijwiel  - Hoe men schrijver wordt  )
* In oorlogstijd (1915-1916)  (omvattend : Augustus 1914 - September 1914 - October 1914 - November 1914  -
   December 1914-I - December 1914- Slot )
* De aanslag (1917) (uit "Najaar II")
* Sinte-Klaas (1917) (in "Keurlessen IV", uit "Open lucht")
* Charles De Coster's Vlaamsche vertelsels (Uit het Fransch in het Vlaamsch overgezet door Stijn Streuvels)  
   (1918)

* Sint-Jan (1919) (afkomstig uit "Dagen")
* De bomen (1919) (uit "Najaar II")
* Genoveva van Brabant (Deel I : 1919,  Deel II : 1920)
* Een vroolijke knaap (uit "Kleine Verhalen" - van Björnstjerne Björnson - Uit het Noorsch vertaald door Stijn
   Streuvels) (1919)

* Reinaert de Vos (1921)
* De blijde dag (1921) (uit "Najaar I")
* De schone en stichtende historie van Genoveva van Brabant (1921) (kortere versie van het werk uit 1919)
* Prutske (1922)
* Grootmoedertje. Een spel van Sinterklaas voor meisjes in drie tafereelen. (1922) (toneelversie van
   "Grootmoederken" uit "Open lucht")

* Vertelsels van het jaar nul ten tijde dat de uilen spraken  (1922) (kinderverhalen)
* Land en leven in Vlaanderen (1923)  (omvattend :  Het uitzicht  - De landsche dorpen  - De landsche woningen  - De
   landsche bevolking - Dertig jaar later)
* Herinneringen uit het verleden (1924)  (omvattend : Onze streek  - Damme  - Veurne-Ambacht  - Volkslectuur (= 
   bewerkte en uitgebreide versie van "Over vrouwe Courtmans") - Schoonheid  - De schoonste deugd  - Kinderlectuur -
   Mijn schooltijd  - Het lied van den weemoed - Mijn loopbaan op de planken  - Voor den oorlog -
   Mijn fiets in oorlogstijd
 - Na den oorlog  - Na vijf en twintig jaren)
* Vertellingen van Tolstoi, bewerkt door Stijn Streuvels (1924)
* Tristan en Isolde. Naar het oude volksboek herschreven (1924)

* Op de Vlaamsche binnenwateren (1925) (omvattend :  't Haantje  - Dinsdag  - Woensdag  - Donderdag - Vrijdag -
   Zaterdag - Zondag)
* Een vroolijke knaap (van Björnstjerne Björnson, uit het Noors vertaald door Stijn Streuvels) (1925)
* Geluk in het huishouden (van Leo Tolstoï, bewerkt doo Stijn Streuvels) (1926)
* Het bruidslied (van Björnstjerne Björnson, uit het Noors vertaald door Stijn Streuvels) (?)

* Waarom ik Vlaanderen liefheb (van G. Blachon, uit het Frans vertaald door Stijn Streuvels)
* Werkmensen (1926) (omvattend : De werkman (ook afzonderlijk verschenen in  1913)  - Kerstmis in niemandsland  - Het leven en den dood in den ast)
* Geluk in het huishouden (1926) (van graaf Leo Tolstoi, bewerkt door Stijn Streuvels)
* De teleurgang van de waterhoek (1927)
* De Drie Koningen aan de kust (1927)
* De tijd der kollebloemen (Uit het Fransch overgezet door Stijn Streuvels) (1927)
* Levenswijsheid uit China Drie Chineesche novellen ( Uit het Duitsch vertaald door Stijn Streuvels) (1928)
* Vader en dochter. Tolstoi's briefwisseling met zijne dochter Maria (Vertaald door Stijn Streuvels) (1928)
* Reinaert de Vos (fragment) (1928)

* Kerstwake (1928)
* Kerstvertelsel (1929) (later verschenen als "De vreemde verteller")
* Alma (met de vlassen haren) (1931)
* De oude wiking (1931)

* Dr. Lauwers schriften (1931) (tekst van een lezing)
* Drie Russische novellen (1932)

* De rampzalige kaproen (Een middeleeuwse boerenroman) (van Wernher De Tuinder, nageschreven door S.
   Streuvels) (1933)
* Ijslandsche godensagen (Bewerkt door Stijn Streuvels) (1933)

* Proza (1934) (omvattend : "Lente" uit Lenteleven - "De veeprijskamp" uit Het uitzicht der dingen - "Het glorierijke
   licht")
* Sagen uit het Hooge Noorden (1934)
* Zeelieden en zeevisscherij (1934)
* Vijf kerstvertellingen naar het Fransch van Camille Melloy (1934)
* Prutske's vertelboek (1935) 

* Levensbloesem (1937)
* De vreemde verteller. Kerstverhaal (1938) (= Kerstvertelsel uit 1929)
* Paradijssprookjes (van Max Mell - Naverteld door Stijn Streuvels) 1938)

* Kerstvertellingen (1939) (omvattend : Grootmoederken - Kerstmis in Niemandsland - Kerstvertelsel - Drie Koningen
   aan de kust - Kerstwake)
* De terechtstelling van een onschuldige (1940)
* De maanden (1941) (In Nederland verschenen als "Een gang door het jaar")
* Stijn Streuvels' werken (1941)
   - Deel I : Minnehandel - Langs de wegen - Het leven en de dood in de ast
   - Deel II : De vlasschaard - Prutske - Kinderzieltje - Kerstwake
* Smedje Smee (van Ch. De Coster, uit "Vlaamsche vertelsels") (1942)
* Heule (1942)
* De grauwe ruiter (vertaling uit het Duits van werk van Herbert von Hoerner) (1942)
* Jantje Verdure (1943) (afkomstig uit "Dorpsgeheimen I")
* Het leven en de dood in den ast (1944) (afkomstig uit "Werkmenschen")
* Jeugd (1946) (Uit "Open lucht")
* Avelghem (1946)
* Beroering over het dorp (1948) ( = "Dorpslucht" uit  1914)
* Stijn Streuvels' Verzamelde Werken. (1948)
   - Deel I : Lente (uit Lenteleven) - Minnehandel - Werkmenschen
   - Deel II : De vlasschaard - Prutske - Het duivelstuig (uit Openlucht)
* Stijn Streuvels' Volledige Werken. Deel I (1950) (omvattend : Lenteleven, Zomerland, Zonnetij)
* Stijn Streuvels' Volledige Werken. Deel II (1950) (omvattend : (Doodendans, Dagen, Openlucht)
* Ingooigem (Deel I, 1904-1914) (1951)
* Stijn Streuvels' Volledige Werken. Deel III (1951) (omvattend : Dorpsgeheimen I en II, Najaar)
* Stijn Streuvels' Volledige Werken. Deel IV (1951) (omvattend : Langs de wegen, Het uitzicht der dingen, Het glo-
   rierijke licht)
* Stijn Streuvels' Volledige Werken. Deel V (1952) (omvattend : Minnehandel, Stille avonden)
* Stijn Streuvels' Volledige Werken. Deel VIII (1952) (omvattend : Genoveva van Brabant I en II)
* Stijn Streuvels' Volledige Werken. Deel VI (1953) (omvattend : De vlasschaard, De maanden)
* Stijn Streuvels' Volledige Werken. Deel VII (1953) (omvattend : De blijde dag, Morgenstond, Prutske)
* Stijn Streuvels' Volledige Werken. Deel IX (1954) (omvattend : Herinneringen, Land en leven in Vlaanderen)
* Stijn Streuvels' Volledige Werken. Deel X (1954) (omvattend : Kerstvertellingen, Werkmenschen)
* Stijn Streuvels' Volledige Werken. Deel XI (1955) (omvattend : Alma met de vlassen haren, Levensbloesem)
* Stijn Streuvels' Volledige Werken. Deel XII (1955) (omvattend : De teleurgang van de Waterhoek, Beroering over
   het dorp)
* Reinaert de Vos (1956) (= versie uit 1907)
* Ingooigem (Deel II, 1914-1940) (1957)
* Kroniek van de familie Gezelle (1960)
 * Grootmoederken (1961)
* Verhalen (1962) (omvattend : Een speeldag, uit Doodendans - Kinderzieltje, uit Dorpsgeheimen II - Lente, uit Len-
   televen - In 't water, uit Zonnetij - Het einde, uit Lenteleven - Avondrust, uit Zonnetij)
* Stijn Streuvels (1962) (omvattend : Het uitzicht der dingen - Het glorierijke licht)
* Hugo Verriest (1964) (enkel de inleiding is geschreven door Streuvels)
* In levende lijve (1966) (Bloemlezing - met bewerking van sommige teksten - uit "Heule", "Avelghem"; "Ingooigem I en
   II",  "Kroniek van de familie Gezelle", "Herinneringen uit het verleden")
* In den voorwinter (1970) (uit "Lenteleven")
* Hoe ik Brugge gezien en beleefd heb (1971)

* Het zinnespel van droom en dood (1971) (toneelversie van "Het leven en de dood in den ast")
* Het ongeluk (1971) (uit "Verzamelde werken", in "54 Vlaamse verhalen")
* Volledig Werk. Deel I (1971) (Omvattend : Lenteleven, Zomerland, Zonnetij, Dodendans, Langs de wegen, Dagen,

   Minnehandel, Dorpsgeheimen I en II, Soldatenbloed)
* Volledig Werk. Deel II (1972) (Omvattend : Openlucht, Stille avonden, Het uitzicht der dingen, De vlasschaard, Tie-
   ghem, De blijde dag, Najaar, Het glorierijke licht, Morgenstond, In oorlogstijd, Herinneringen)
* Volledig Werk. Deel III (1972) (Omvattend : Prutske, Land en leven in Vlaanderen, Op de Vlaamse binnenwate-
   ren, Werkmensen, De teleurgang van de Waterhoek, Alma met de vlassen haren, Levensbloesem)
* Onze streek (1972) (= deel van "Herinneringen uit het verleden" in handschrift facsimile)
* Volledig Werk. Deel IV (1973) (Omvattend : Kerstvertellingen, De maanden, Beroering over het dorp, Heule, Avel-
   gem, Ingooigem I en II, Kroniek van de familie Gezelle)
* Tien van Streuvels (1973) (Omvattend : De bomen, Jantje Verdure, Het woud, Groeikracht, Meimorgen uit "Zomerland"
   - In 't water, Avondrust uit "Zonnetij" - Kinderzieltje uit "Dorpsgeheimen II" - Zonnebloemen uit "Stille avonden"
   - Martje Maertens en de misdadige grafmaker uit "Dorpsgeheimen" II 1e druk")
* Het kerstekind (1976) (in "Omnibus Vlaamse Parels 2, 1900-1940")
* De witte zandweg (1978) (in "Verhalen rond 1900")
* Zonnebloemen (1978) (in "Vlaamse dorpsverhalen uit vroeger tijd")
* In oorlogstijd (1979) (met nieuwe teksten aangevulde herdruk van het werk uit 1915-16)

* Uit lust met de penne (1982)
* De aanslag (1986) (omvattend : De aanslag - De werkman - Het leven en de dood in de ast)
* Nulla dies sine linea (uit het dagboek van Stijn Streuvels (1989)
* Stijn Streuvels fotograaf (1994)
* Kinderzieltje (uit "Dorpsgeheimen", in "Vlaamse verhalen, ?)
* Kerstgebruiken (uit " Het kerstekind",
in " Heimatschrijvers in de Nederlandse literatuur") (z.j.)
* De zaaier (uit "De Vlasschaard",
in " Heimatschrijvers in de Nederlandse literatuur") (z.j.)

--------------

(1) impressionisme = richting in de kunst die de onmiddellijke indruk wil weergeven
 

ZIE OOK: http://www.streuvels.nl/

Terug naar begin

Terug naar Louis' Thuispagina - index Vlaamse schrijvers