Historische films: geannoteerde lijst van speelfilms

 

NIEUWSTE TIJD: FILMS OVER DE TWEEDE WERELDOORLOG

 

The Young Lions - 1958 - 160 minuten - DVD - originele Engelse of Duitse, versie; Italiaans, Spaans of Frans gedubd - ondertitels: Nederlands, Engels, Duits.

Tijd: Tweede Wereldoorlog

Productie: Al Lichtman

Regie: Edward Dmytryk

Scenario: Edward Anhalt naar het boek van Irwin Shaw

Acteurs: Marlon Brando (Christian Diestl), Montgomery Clift (Noah Ackerman), Dean Martin (Michael Whiteacre), Maximilian Schell (kapitein Hardenburg), May Britt (mevr. Hardenburg).

Inhoud

Dankzij de bliksemsnelle opmars van de DVD komen tegenwoordig steeds meer waardevolle, oudere films ter beschikking. De roman van Irwin Shaw, waarop de film gebaseerd is, verhaalt de lotgevallen van jonge mannen aan weerszijden van de scheidingslijnen van de oorlog: de Duitser Christian Diestl en de Amerikanen Michael Whiteacre en Noah Ackerman.

Het verhaal start in de Beierse bergen, oudejaarsavond 1938. De knappe skileraar Christian Diestl flirt wat met zijn aantrekkelijke Amerikaanse leerlinge.

Dan verspringt het beeld, via een aantal journaalopnamen, naar 28 juni 1940, de dag dat Frankrijk zich overgeeft, ergens in de buurt van Parijs. Na het opruimen van een laatste weerstandsnest bereikt luitenant Diestl de Sacré Coeur en zijn kapitein Hardenburg.

Vervolgens maken we kennis met de twee Amerikaanse protagonisten. Bij de militaire keuring ontmoeten de egoïstische, opportunistische tweederangs Broadway-zanger Michael Whiteacre, die probeert afgekeurd te worden en de schuchtere Noah Ackerman elkaar. Op een feestje bij Michael, die avond, ziet Noah de mooie Hope Plowman en wordt meteen hopeloos verliefd. Dan merken we ook dat Michaels geliefde, Margaret, de skileerlinge is van nieuwjaarsnacht 1939.

Noah maakt kennis met de familie van Hope. Klein probleempje: hij is joods, zij zijn zo WHASP (White Anglo-Saxon Protestant) als maar kan. Maar (als goede Amerikaan) zet haar vader zijn vooroordelen aan de kant en zij trouwen binnen de kortste keren.

Christian doet veilige garnizoensdienst in Parijs. Zijn contacten met de praktijken van de Gestapo doen hem echter walgen. Hij brengt op verzoek van zijn kapitein een pakje kant naar diens verrukkelijke echtgenote in Berlijn. Zij (rol gespeeld door de betoverende May Britt) verleidt hem subtiel. Hij vertelt haar van het onbevredigende bestaan in Parijs. Zij belooft hem ervoor te zorgen via haar connecties, dat hij naar Rommel en het Afrikakorps zal overgeplaatst worden. In de volgende scène zien we hem dan ook met zijn hele compagnie in de woestijn, waar zij een Brits konvooi in hinderlaag lokken. Door een verwonding op de terugtocht na El Alamein raken Hardenburg en Christian op tijd weg, terug naar Europa.

Ondertussen zijn ook de Amerikanen in Frankrijk aan het front gearriveerd, na de invasie in Normandië. Zij maken de verdere oorlog mee. Christian klopt in de eindfase niets vermoedend aan om hulp bij een concentratiekamp. Vervuld van walging om wat hij daar ontdekt, vlucht hij de heuvels in. Vlak daarna nemen de Amerikanen het kamp in. Michael en Noah maken een wandeling in de omgeving en stoten daar toevallig op Christian, die net zijn machinepistool verbrijzeld heeft. Nog onder de indruk van de doden en stervenden in het kamp, schieten zij hem neer.

 

Bespreking

Net als de roman van Shaw, maakte de film destijds veel ophef wegens de genuanceerde tekening van de Duitsers (en vooral Christian) en werd hij snel als een klassieker in het genre beschouwd. Nu, bijna een halve eeuw later is al die ophef voor ons nog moeilijk te begrijpen: wij zijn ondertussen zoveel hardere en cynischere films gewend als Schindler's List,Saving Private Ryan, of -meer in de stijl van deze film- Band of Brothers (alle op deze website besproken - zie de volledige lijst

Daardoor komt TheYoung Lions nu braaf en eerder gedateerd over. Toch was dit een van de eerste films die afweken van het in Hollywood heersende opgeklopte heroïsme, door te tonen hoe oorlog integendeel zorgt voor de vernietiging van idealisme en de aftakeling van alle morele waarden. Wel is het opvallend dat de film op enkele plaatsen veel minder uitgesproken is dan de roman: wat in een boek kon, was op het scherm nog niet mogelijk in 1958.

 

Didactische verwerking

Hiervoor verwijzen we op deze site naar: Tweede Wereldoorlog. Een multimediale vakoverschrijdende leereenheid ...

Raadpleeg ook de Lectuursteekkaarten bij Historische jeugdboeken

 

Jos Martens



Copyright © 2004 VVLG, 14.01.2004