Historische films

De Naam van de Roos

in

een vakoverschrijdende en multimediale leereenheid

 

Geschiedenis - Nederlands - Esthetica - Muzikale opvoeding - Plastische opvoeding

 

Doelgroep: eerste jaren algemeen secundair onderwijs in Nederland (13 jaar); derde jaren in Vlaanderen (14-15 jarigen); hoogste jaren A.S.O. of Technisch Secundair Onderwijs (Nederland en Vlaanderen), volwassenenvorming, navorming voor leerkrachten (Nederland en Vlaanderen).

 

Opmerking: de beschreven lesgang is een totaal - pakket, dat in zijn geheel werd uitgetest in Vlaamse vijfde jaren (16-17 jarigen). Het kan gemakkelijk modulair worden opgesplitst naargelang de leeftijd van de betrokken leerlingen, de beschikbare lestijd of de bereidheid van je collega's om vakoverschrijdend mee te werken. In het eerst jaar lijkt het minder aangewezen de volledige film als forumfilm te geven: het valt te vrezen dat teveel van de diepgang op deze leeftijd verloren gaat. Je kunt als 'smaakmaker' een fragment uit de film geven; bijvoorbeeld van de tweede dag: metten, ontdekking van het lijk in de ketel varkensbloed, onderzoek van de dode in de infirmerie (met gesprek over kruiden), Adsons bezoek aan de kerk, Adson en William in het scriptorium. Duur: 15 minuten.

In derde jaren kan de leereenheid in deze vorm alleen worden toegepast in zeer goede klassen. Normaal zal men hier eveneens besnoeien. Bijvoorbeeld, hetzelfde filmfragment nemen als hierboven; uit de tekst Sext slechts een fragment nemen en laten vergelijken met de afbeelding van het timpaan van Moissac. Je weerhoudt uit de vragen (zie bijlagen) wat je kunt gebruiken. (Eventueel met andere formulering, aangepast aan de leeftijd). Wat wij in enkele derde jaren met collega's uitgetest hebben: het filmforum gebruikt als uitgangspunt voor een persoonlijk werk van de leerlingen over middeleeuwse cultuur, dat als hoofdvraag op het mondeling examen geschiedenis werd voorgelegd (met gebruik van alle vergaarde documentatie). Dit haalde de examenkoorts wat naar beneden, en wij stonden meer dan eens verbaasd over het bereikte resultaat (tot en met museum- en tentoonstellingbezoek, in gezelschap van de ouders).

Deze werkwijze kan eveneens gebruikt in de hoogste jaren in Nederland, voor persoonlijk werk.

William van Baskerville en de jonge Adson

Inleiding: onderstaand werkmodel is gegroeid uit verschillende jaren praktijk en in zijn voltooide vorm toegepast in zeven klassen, door zes leerkrachten. Er waren ca. 150 leerlingen bij betrokken.

 

Doelstellingen

Algemeen: opbouwen van een ruimere beschavingssynthese, in casu inzicht in denkwereld en wereldbeeld van de Middeleeuwen door vakoverschrijdend werken en integratie van multimediale documenten: fictie- en non-fictionteksten, film, muziek... Hieraan kunnen cd-roms en internet worden toegevoegd, die bij de uitvoering nog niet beschikbaar waren.

zie: subrubriek Historische cd-roms

 

Werkvormen: zie ook verder bij de gedetailleerde uitwerking in fasen

 

Leermiddelen: zie ook verder bij de uitwerking.

 

Nota: de hieronder genoemde boeken en video's zijn de effectief gebruikte. Niet alles zal overal even gemakkelijk bereikbaar zijn, zelfs niet als het over recente boeken gaat. Veel materiaal vind je in:

Indien het gebruikte schoolboek onvoldoende materiaal biedt, is dit tevens een ideale gelegenheid om je leerlingen te laten opzoeken in de schoolbibliotheek of de plaatselijke openbare bibliotheek, of digitaal in Encarta 2000.

Wanneer je geen goede dia's hebt over Moissac, kijk dan eens op internet.

Dit is een zeer degelijke en uitvoerige academische site. Je kan op afbeeldingen klikken om ze uit te vergroten of klikken op onderdelen van het timpaan. Opgelet: de beelden uit "archives" (zeer scherpe oude zwart-wit foto's) zijn zeer groot en nemen meer dan 750 K in beslag. Je kunt ze misschien best vooraf (laten) binnenhalen op je harde schijf.

Je kan zelfs klikken op de passages uit de apocalyps (in het Engels natuurlijk) die geprafraseerd worden in Sext. Wij verkozen de leerlingen de hoofdstukken te laten lezen in het Nederlands in hun bijbel. De meesten zijn hiermee immers niet erg vertrouwd. Lijkt me ook interessant voor leerlingen die geen godsdienst volgen.

William en Bernard Gui



Copyright © 2000, 2004 VVLG, 27.06.2004