http://www.mercola.com/2004/oct/27/birth_control.htm
Ik strijk goed, zullen we maar zeggen
MEGAN IS MIJN TROFEETJE
Een jonge moeder met MS, zelfs in haar postcode: zo haalde Judith Beverdam
(toen 32) uit Steenwijk in juni 2000 het blad MenSen.
Stralend met haar nieuwste aanwinst, haar dochter Megan, op de voorpagina.
Haar tweede, want vijf jaar eerder kreeg ze haar zoon Leroy. Wij zijn
nu ruim twee jaar later.
Tijd om even te zien hoe het er nu bijstaat in huize Beverdam.
Door: Nora Holtrust
Eerst een korte samenvatting van het voorafgaande. Judith Beverdam vertelt: "Ik ging zo'n vijf jaar terug met een oogzenuwontsteking naar de dokter. Ik wist wat het was, want ik herkende het gevoel van een jaar of twaalf daarvoor. Toen had ik ook een oogzenuwontsteking".
Maar twaalf jaar daarvoor ging de ontsteking
over, na het slikken van een flinke dosis vitaminen. Nu kwam
ze bij de oogarts terecht en
krijgt ze betrekkelijk snel daarna de diagnose MS. Die diagnose zet
het leven van Judith en haar partner Barry flink op zijn kop.
Judith is dan enerzijds blij dat er een verklaring is gekomen voor haar
eeuwige moeheid maar anderzijds verdrietig omdat ze moet
accepteren dat ze een ziekte heeft die nooit meer over gaat. "Ik vond
het soms nog erger voor Barry, dat ik hem met een zieke vrouw
opzadelde, dan het feit dat ik ziek was. Hij dacht dat hij de hoofdprijs
had maar hij kreeg een vrouw met MS.
Nou ja, ik strijk goed, zullen we maar zeggen".
Zo dacht Barry zelf er niet over. Hij zegde zijn baan op en zocht ander
werk. Omdat hij in de horeca werkte, maakte hij lange uren, ook
's avonds. Door een andere baan te nemen kon hij meer thuis zijn en
Judith helpen, ook bij de opvoeding van hun zoontje.
Na een tijdje herneemt het leven min of meer weer zijn gewone loop.
Judith is dan inmiddels gestopt met werken om voldoende energie voor
het huishouden en het gezin over te houden. En op een gegeven moment
begint ze over een tweede kindje na te denken.
Na lang wikken, wegen en praten met Barry over de vraag of je voor
kinderen kan en mag kiezen als je weet dat je MS hebt is de conclusie dat
ze zich niet door de MS van een tweede kindje wil laten afhouden. En zo
komt Megan op de wereld, met een gewone thuisbevalling en in een recordtijd
van vier uur.
Onzichtbare problemen
Het is nu twee jaar later. Leroy is zeven en Megan is inmiddels twee.
Hoe kijkt Judith tegen haar beslissing van toen aan?
Gaat het allemaal goed in huize Beverdam? Zo op het eerste oog in ieder
geval wel. "We hebben in het begin wel wat problemen gehad met Megan. Met
vijf maanden bleek ze een heupafwijking te hebben. Ze heeft tot ze een
jaar was een 'broek' moeten dragen en daarna nog een aantal maanden alleen
's nachts. Dat is natuurlijk niet leuk voor zo'n kind en voor mij extra
vermoeiend met tillen en dragen. Maar nu gaat alles gelukkig goed.
Ook met mijzelf. Behalve dan die vermoeidheid. Ik kan soms best jaloers zijn op mijn gezonde vriendinnen. Als ik zie wat die er allemaal nog naast doen, dan denk ik: waar halen jullie toch de puf vandaan. Twee kinderen opvoeden is voor mij echt al vermoeiend genoeg. Maar ja, je ziet verder aan mij niks. En de meeste mensen hebben er helaas maar heel weinig begrip voor dat je zo vaak moe bent.
Laat ik vooropstellen dat ik de kinderen nooit zou willen missen, geen van beiden. Maar als ik alles van te voren had geweten, misschien was ik dan wel nooit aan kinderen begonnen. Het is toch best erg zwaar".
Nou maakt Judith het zichzelf ook niet erg makkelijk. Ze zou misschien best wat hulp in de huishouding kunnen krijgen, maar, zegt ze "ik geef moeilijk iets uit handen en eigenlijk ben ik er ook te krenterig voor. En wat de kinderen betreft doe ik het ook liever zelf. Ik denk gewoon dat ik het zelf het beste kan. Straks gaat Megan wel af en toe een paar uurtjes naar de peuterspeelzaal, maar een hele dag op een crèche, daar voel ik niet zoveel voor. Ik doe het liever zelf, ook al ben ik daardoor dan soms echt dood en doodmoe".
De mannen in het gezin
En hoe gaat het met de mannen in het gezin? "Leroy is geen gemakkelijke
jongen. Dat komt misschien ook wel een beetje door alle spanningen die
er in het begin van de diagnose waren. Een kind merkt er misschien toch
meer van dan je denkt. Ik zorg dat ik altijd goed op tijd bij school ben,
om hem op te halen. Want hij is snel in paniek. Misschien toch sneller
bang dat er iets met mij gebeurt. Hoewel, van de MS merkt hij toch niet
zo veel. Voor hem ben ik pas ziek als ik een migraine-aanval heb. Zo'n
aanval kan een paar dagen duren en dan ben ik echt helemaal van de kaart.
Toen ik net de diagnose had, hebben we in feite ons hele leven op die
MS ingericht. Je maakt je zorgen over van alles en nog wat, wat er
misschien kan gebeuren. Op een gegeven moment went dat allemaal
wat meer. En toen is Barry ook weer in de horeca gaan werken. Dat werk
doet hij veel liever en het verdient bovendien beter. En we hadden allebei
zoiets van: wanneer ik echt hulp nodig zou hebben,
bijvoorbeeld ook met mijn persoonlijke verzorging, waarom zou Barry
dat dan moeten doen? Daar zijn toch vast wel potjes voor. Hij doet
dus wel veel in het huishouden, maar juist voor die persoonlijke verzorging
heb ik zoiets van: dat moet een ander maar doen, niet Barry en zo denkt
Barry zelf er ook over.
Wat een probleem blijft, dat is het verschil in energie. In het begin
hadden wij daar ook best wel ruzie over. Natuurlijk heeft Barry meer
energie dan ik en als hij dan 's avonds alleen wegging, dan was ik
kwaad en opstandig. Jaloers eigenlijk. Maar dan zei Barry, en terecht,
ja, maar ík ben niet ziek. Ik heb geen MS. Laatst gingen Barry en
ik samen een avondje stappen. Maar dat moet ik dan nog dagen daarna bezuren".
Dat doe ik dus niet meer. Dat is het me niet waard.
Ik ga tegenwoordig gelijk met de kinderen naar boven. Nog even TV kijken
en dan slapen. Barry komt toch pas 's avonds laat thuis. Dus,
dat hij weer in de horeca is gaan werken, komt zo eigenlijk best wel
goed uit".
De pil
Ik voel me eigenlijk beter dan een tijd geleden
en ik gebruik inmiddels helemaal geen medicijnen meer. Geen Interferon
en ook 'de pil' niet meer. Ik las op een gegeven moment de bijsluiter van
die pil (Trinovum) en daar las ik dat bij gebruik van deze pil de MS-klachten
kunnen verergeren. De huisarts en de neuroloog wisten er niets van. Maar
ik ben gestopt en daar ben ik echt van opgeknapt.
Inmiddels schrijven ze die pil trouwens niet
meer voor.
Ik heb niet zo veel mensen met wie ik eens over MS kan praten. Mijn
familie woont niet in de buurt en ik geloof dat mijn vriendinnen er
liever niet over. praten. Ze vragen zelden hoe het met me gaat. Dat
vinden ze denk ik eng of zo. Mijn hartsvriendin denkt dat het zo goed
met me gaat omdat ik zo'n optimistisch type ben. Dat het met een pessimistisch
type slechter met de MS zou uitpakken. Ik schrijf wel met iemand die MS
heeft. Die heeft contact met me gezocht nadat dat eerste artikel is verschenen.
Jammer genoeg moet ik soms wel wat lang
op zijn antwoord wachten, maar ik heb daar in ieder geval altijd veel
aan.
Over het algemeen ben ik inderdaad wel positief ingesteld maar na de
geboorte van Megan heb ik een soort post-natale depressie gehad. Ik
ben toen een poosje naar een psycholoog geweest en dat heeft me toen
geholpen. Ik heb wel het idee dat mijn psyche is veranderd. Dat mijn
gevoel is afgevlakt. Ik ben bijvoorbeeld minder gevat dan vroeger.
Ik kan minder uitbundig lachen maar het verdriet gaat ook minder diep.
Maar al met al gaat het best wel goed met mij en de kinderen zou ik
voor geen goud willen missen. En Megan, dat is echt mijn trofeetje.
Het emailadres van Judith is megan@rendodekooi.nl
Reactie van de MSweb-doc :
Diane-35 en MS
Beste Daniëlle, naar aanleiding van je vraag ben ik nog eens speciaal
op zoek gegaan naar literatuur over MS en de pil. Wat
duidelijk is, is dat MS tijdens de zwangerschap minder klachten geeft.
Dat MS meer bij vrouwen dan bij mannen voorkomt. Dat MS vaak verergert
in de menopauze.
Onderzoek naar MS en pilgebruik heb ik niet
kunnen vinden. Wel staat ergens dat lijkt dat het gebruik van
de pil geen negatieve invloed heeft op MS. Als je consequent denkt dan
zou je verwachten dat de pil juist een positief effect heeft op MS omdat
je de hormoonspiegel verhoogt.
Ook is er een onderzoek gedaan naar het effect van oestrogeen behandeling
na de menopauze.
Dit lijkt een positief effect te hebben maar ook hier staat weer dat
verder onderzoek noodzakelijk is.
Het is eigenlijk onvoorstelbaar dat er zo
weinig onderzoek gedaan is naar MS en het effect van geslachtshormonen.
We zullen de onderzoekers moeten proberen
zich hiervoor te interesseren.
Vriendelijke groet, MSweb-doc, 08/10/02
Mijn reactie hierop :
Dit is zeer heikel onderzoek daar het zou kunnen leiden naar verminderd
gebruik van de financieel economisch zeer belangrijke "pil" .
Dit zou behoorlijk (financieel economisch) nadelig kunnen zijn en ik
denk niet dat men snel op het idee komt om dit te doen .
Het is te vergelijken met onderzoek naar de leaky gut . Stel dat men
dan tot de conclusie komt dat men beter een aantal geneesmiddelen niet
zou gebruiken wegens hun veroorzakend effect van een leaky gut ...
Beste Eddy,
Via www.msweb.nl onder "bezoek het forum", titels
- "meedenken over wetenschappelijk onderzoek" van Margreet en
- "waarom wordt je niet uitgebreid ondervraagd" van Sabine kun
je globaal lezen welke beperkte vorderingen
er zijn met het
tot stand laten komen van een onderzoek via
bevraging.
Ik denk erover om via het Gastenboek een vragenlijst aan te
bieden.
Misschien heb jij voorstellen voor vragen en de optionele antwoorden
daarbij of misschien andere voorstellen.
Met vriendelijke groeten,
Herman Prins
Beste Eddy,
Dank je zeer voor jouw reaktie! Hierbij een model voor een vragenlijst.
Mogelijk heb jij aanvullende vragen, zou je vragen anders gesteld willen
zien of juist niet willen stellen. De vragenlijst is - en kan worden aangeboden
aan organisaties die hebben aangegeven te willen nadenken over uitvoering.
Pas wanneer blijkt dat er geen uitzicht is op de uitvoering door een deskundige
organisatie, kan deze lijst mogelijk
worden gebruikt voor het Gastenboek of het Forum. De komende maanden
verwacht ik hier meer duidelijkheid over.
Met vriendelijke groeten,
Herman
Ja , ik ben je niet vergeten .
Je emails hebben hier zeer lang gevlagd gestaan .
Ik denk er nog verder over na , ik ben er dus zeker nog niet uit ,
maar ik denk dat ik tenminste een goede suggestie
heb .
Ivm voorgeschreven hormonen .
Lees eens :
http://users.pandora.be/multiple.sclerose/HORMONEN.html
Als we ons afvragen waarom vrouwen 1,5x meer kans hebben op MS dan
mannen , dan denk ik bvb aan verschillen tussen vrouwen en mannen
in factoren die resulteren in een lekkende darm .
Omdat de lekkende darm in verband gebracht wordt met MS in alternatieve
research .
Uit neurologische hoek wordt dit echter niet als ernstig beschouwd
.
De vraag is : Wat is het nu ? Speelt de lekkende
darm werkelijk een rol als veroorzaker van MS ?
En spelen hormonen werkelijk een rol in het
feit dat vrouwen 1,5x meer kans hebben op MS dan mannen ?
Je vragenlijsten zouden kunnen helpen hier een eerlijk antwoord op
te geven .
Laten we ze gebruiken om dit uit te zoeken .
Lees bvb :
http://users.pandora.be/multiple.sclerose/intolleranties.html
in verband met :
http://users.pandora.be/multiple.sclerose/best%20bet.html
waarin gesproken wordt over MS en de verhoogde doorlaatbaarheid van
de ingewanden ook wel de lekkende darm genoemd (de leaky gut).
Lees ook :
http://www.health-n-energy.com/ronagut.htm
waarin gesproken wordt dat een lekkende darm
MS veroorzaakt en ook dat voorgeschreven hormonen bijdragen tot een lekkende
darm !!!
Lees ook over de lekkende darm :
http://users.pandora.be/multiple.sclerose/LEAKY.html
waarin je leest : Wat veroorzaakt een lekkende darm :
a) Voedselallergieën/intolleranties
Meestal kent men men de eigen voedselintolleranties
niet .
b) Antibiotica vernietigen nuttige bacteria .
c) Antibiotica bevorderen de groei van schimmels .
Er kan ook gevraagd worden of men antibiotica
gebruikt .
d) Diverse :
Alcohol en caffeïne zijn ook sterke darmirritanten .
Alcohol waarschijnlijk meer bij mannen .
Er kan ook naar gevraagd worden .
Steroiden , voorgeschreven corticosterioiden zoals bvb. prednisone
.
NSAIDS (dit zijn niet-steriodale anti-ontstekings geneesmiddelen
zoals ASA , indomethancin , aspirine , ibuprofen , enz.)
(Een en ander van het bovenstaande wordt ook voorgeschreven ivm MS
...)
Men kan hier ook naar vragen . Artsen kunnen hier zeker ook op antwoorden
.
Schrijven ze zowiezo meer voor aan vrouwen
dan aan mannen omdat er meer vrouwen dan mannen naar het spreekuur komen
?
Worden bovenstaande ook meer voorgeschreven
voor vrouwen dan voor mannen ???
Armzalige voeding zoals veel hoog geraffineerd koolhydratenvoedsel
en suiker met tekorten aan noodzakelijke vitamines en supplementen . Voorbeelden
: Koekjes , cake , wit brood , soft drinks , allerhande snoeprepen , enz.
Onvolledige vertering .
Verhoogde blootstelling aan milieugifstoffen .
Stress .
Meer bij vrouwen dan bij mannen ???
Is het leven van vrouwen stressvoller dan
dat van mannen ? (job + kinderen + huishouden + relationele problemen in
de helft van de huwelijken + geldproblemen bij daaropvolgende scheidingen
+ enz.) . Mogelijks wel .
Besmetting met parasieten aanwezig in voedsel en drankjes (bvb. giardia
lamblia , cryptosporidium , blastocystis hominis , heliobacter pylori ,
klebsiella , citrobacter , pseadomoas ) .
Chemicaliën (aanwezig in gefermenteerd en bewerkt voedsel) zoals
in kleurstoffen , in bewaarmiddelen , en in geperoxideerde
vetten .
Allerlei antischimmelmiddelen die gebruikt worden bij bewaren van graan
, fruit en geraffineerde koolhydraten .
Voorgeschreven hormonen .
Absoluut zeker méér bij vrouwen
dan bij mannen (geboortepil , hormonen in de menopauze).
Er kunnen ook verborgen hormonen (en antibiotica)
zijn zoals in vlees .
Als we hier naar vragen , hoe kunnen we dit
nu statistisch verwerken ?
Stel (theoretisch als voorbeeld) , dat 50%
van alle vrouwen voorgeschreven hormonen gebruiken .
Maar stel dat we vinden dat 70% van alle vrouwen
met MS dit ook doet .
Waar komt dan die extra 20% dan vandaan ?
Zullen we wel verschillen vinden ? Of verschillen in de andere richting
? Welke ?
Kunnen we hierdoor besluiten dat vrouwen die
voorgeschreven hormonen gebruiken meer kans hebben maken op MS ?
Dit is een heikel onderzoeksonderwerp daar
voorgeschreven hormonen een groot financieel economisch belang hebben .
Neurologen staan niet met honderden tegelijk
te trappelen om dit te willen uitzoeken ...
Kijk hiervoor ook eens naar 2 onderzoeken
die op stapel staan :
Uit MSweb : SEXE VERSCHILLEN
Sleutel tot de oorzaak?
Sexe beinvloedt veel auto-immuunziekten. Daarom financiert de NMSS
twee nieuwe onderzoeken naar sexe en MS. Een door Paul Drew in Little Rock
Arkansas, naar het mechanimse dat vrouwelijke hormonen het aanmaken van
myeline beschermen. De ander door Clara Pelfrey in Cleveland Ohio, die
het (volgens haar) bestaande verschil in de auto-immuun reactie tussen
mannen en vrouwen nader onderzoekt.
New Research, spring 2001
We zien al onmiddelijk dat deze (weinige) onderzoeken
die op stapel staan het probleem van medisch toegediende hormonen niet
zullen uitzoeken .
Het statistisch onderzoek hierboven dmv vragenlijsten
wil wel een serieuzere poging doen .
Waarschijnlijk zal men hier dan ook uit neurologische
hoek géén belangstelling voor hebben (om financieel economische
redenen) .
Wellicht kun je proberen geld te bekomen voor dit onderzoek naar MS
dmv vragenlijsten .
Dit zou zeer interessant en zeer leerzaam zijn ...
Nee , dit is geen grap , ik meen dit ernstig .
Zie het huidige MSonderzoek dat ernstig gefaald heeft om MS te verslaan
en waaraan grote bedragen uitgegeven worden :
http://www.a1.nl/homepages/msresearch/index2.htm
Waarom geen aanvraag tot steunaanvraag richten tot W.A. van der Pol,
directeur Stichting Vrienden MS Research ?
Het zal hier zeker om veel kleinere bedragen gaan dan ze gewoonlijk
besteden . Kijk maar eens .
Ik ben benieuwd naar de redenen die ze zullen
opgeven om steun te weigeren .
Met vriendelijke groeten
Eddy
Beste Eddy,
Dank je vriendelijk voor jouw zeer uitgebreide antwoorden.
Na veelvuldig mondeling overleg en correspondentie is onderstaande duidelijker geworden.
1. Instanties (ziekenhuizen) en neurologen zullen uitsluitend bereid
zijn om mee te werken, wanneer het onderzoeksvoorstel door een wetenschappelijk
instituut wordt opgezet en uitgevoerd.
De vraag blijft dan in hoeverre dit instituut bereid is tot patiëntenparticipatie.
Door verschillende deskundigen is mij gewezen
op de weerstand die het presenteren van
ons onderzoeksvoorstel kan oproepen bij deskundigen.
Deskundigen hebben zelf (voldoende?) kennis omtrent de te stellen vragen
en uitvoering van een onderzoek.
2. De aanvraag voor een project bij de "Stichting Vrienden MS Research"
verloopt via formulieren waarbij door een onderzoeksinstituut het
projectvoorstel uitgebreid wordt beschreven.
3. Medewerking van onderzoeksinstituten, voor bijvoorbeeld het invullen van de projectformulieren van de "Stichting Vrienden MS Research", is (nog) niet gelukt.
4. Patiëntenverenigingen zouden onderzoeksinstituten kunnen bewegen
voor het schrijven van een projectvoorstel.
Er zijn wel schriftelijke sympathieverklaringen ontvangen van de patiëntenverenigingen,
maar er is nagenoeg geen steun voor
het werven
van deskundigheid, bijvoorbeeld voor het formeren van een werkgroep.
5. Alle relevante instanties zijn naar mijn weten benaderd.
6. Momenteel zal ik nogmaals proberen een aantal instituten te bewegen
voor het schrijven van een projectvoorstel, gesteund door de huidige
resultaten en de schriftelijke sympathie van verschillende verenigingen
en neurologen.
Daarnaast zijn er wellicht nog andere mogelijkheden, zoals via de Stichting
PatientenPraktijk of de Stichting MS Projecten.
Tevens heb ik geprobeerd en probeer ik als vrijwilliger binnen een
patiëntenorganisatie te mogen opereren, wat het contact met andere
organisaties misschien aanmerkelijk kan vereenvoudigen.
7. Opvallend is de betrekkelijk geringe steun van andere (verwanten van) mensen met MS en van organisaties, alsook het aantal niet-antwoorden. Daarom ben ik extra verheugd met jouw bijdrage!
Jouw opmerkingen hoop ik zo spoedig mogelijk te verwerken.
Met vriendelijke groeten,
Herman
Beste Eddy,
Hierbij de laatste update : Vragenlijst-18-10-02
Jouw opmerkingen worden nog verwerkt.
Met vriendelijke groeten,
Herman
Er is ook een verband tussen hormonen en MS , zie hierna :
Het mag algemeen bekend zijn dat 1,5x méér vrouwen
MS hebben dan mannen en dat mannen vaak een ernstige vorm hebben van deze
ziekte.
Verder weten wij ook dat vrouwen die zwanger zijn en aan MS lijden,
geen of nauwelijks aanvallen hebben tijdens hun zwangerschap.
Maar dat MS aanvallen dikwijls kort na zwangerschappen volop
starten .
En uit recent onderzoek is gebleken dat vrouwen die de “pil” gebruiken,
eerder met de ziekte worden geconfronteerd (aanvallen op jongere
leeftijd) dan vrouwen die dit niet gebruiken.
Ik kijk er dus echt niet van op dat er een verband zou kunnen zijn tussen de leaky gut en MS .
Realiseer U het enorme economische belang van de geboortepil en voor hormoonpillen voor vrouwen na de menopauze en wees niet echt verbaasd dat er tot nu toe ook zeer weinig onderzoek geweest is ivm hormonen en MS ...
Herinner U de vrouwonvriendelijke tijden waarin Dr. Jean Martin Charcot (1825-1893) leefde (zie voorwoord) en heb vooral niet de illusie dat er fundamenteel veel veranderd is .
Het lijkt wel dat hoe groter het economische belang is , hoe groter
meteen ook de neiging is om één en ander onder de mat te
vegen of te negeren , vooral als het gaat om "vervelende" resultaten van
wetenschappelijk onderzoek .
VLD-senator en dokter Patrik Vankrunkelsven maant aan tot voorzichtigheid
,,Hormoonpillen na de menopauze doen meer kwaad dan goed. Er is dringend
nood aan een campagne om vrouwen en dokters tot voorzichtigheid aan te
manen.'' VLD-senator en dokter Patrik Vankrunkelsven steekt een waarschuwende
vinger op na recente wetenschappelijke studies waaruit de gevaren van vervanghormonen
blijken. ,,Het verbaast me dat de overheid nog niet is opgetreden.''
Sedert 1990 is de verkoop van geneesmiddelen met oestrogenen en progestagenen, hormonen die vrouwen na de menopauze niet meer zelf aanmaken, bijna vertienvoudigd. In 2001 werden er genoeg verpakkingen verkocht om 163.413 vrouwen een heel jaar van geneesmiddelen te voorzien. Sommige artsen schrijven de geneesmiddelen haast automatisch voor om de ongemakken van de menopauze (,,vapeurs'', botontkalking) tegen te gaan.
,,Langdurig gebruik is nochtans schadelijk'', zegt Vankrunkelsven.
,,Recent verschenen de resultaten van een wetenschappelijk onderzoek
waaruit blijkt dat hormoontherapie meer kwaad dan goed doet. De studie
werd zelfs voortijdig afgebroken omdat het niet langer aanvaardbaar was
vrouwen zo lang een risicovol geneesmiddel toe te dienen.''
Waarschuwen via campagne
Vankrunkelsven zegt de steun van de Vlaamse wetenschappelijke wereld
te hebben.
,,Geen enkele prof raadt hormoonpillen aan voor preventie, alleen als
de vrouw klachten heeft.
Toch heb ik de indruk dat er veel moeite wordt
gedaan om dit onderzoek onder de mat te vegen.
Alleen de farmaceutische firma Wyeth heeft de dokters een voorzichtige
brief gestuurd om op de risico's te wijzen.
Artsen en experts die deze therapie gepromoot hebben, moeten een gewetensonderzoek
verrichten.''
De VLD-senator dringt bij de overheid aan op bijkomend onderzoek over
wie er in België een hormoontherapie ondergaat.
,,Daarnaast moet er ook een campagne komen om de gebruiksters en voorschrijvers
tot voorzichtigheid aan te manen'', zegt hij.
Dat Volksgezondheid zelf nog niet gereageerd heeft, verwondert hem.
,,Als het gaat om chocolade sigaretten of fluor in tandpasta -- waar
het gevaar nog van bewezen moet worden -- treedt Volksgezondheid op, maar
hier is er een echt risico en zwijgt het ministerie'', klaagt hij.
door Wim WINCKELMANS
Vrouwenarts Marleen Temmerman past voorschrijfgedrag aan
Gynaecologe Marleen Temmerman is duidelijk over het gebruik van hormonen in de menopauze. ,,Als mijn menopauze eraan komt, zal ik niet zomaar hormonen nemen. Maar als ik plots slapeloze nachten of vreselijke vapeurs krijg, zal ik niet aarzelen om er te nemen. Dat is wat ik ook mijn patiënten aanraad.''
Vroeger schreef Marleen Temmerman (UZ Gent) gemakkelijker hormonen voor aan vrouwen in de menopauze. Tot een Amerikaanse studie deze zomer heel wat ophef maakte. Uit die studie bleek dat vrouwen die oestrogeen en tegelijkertijd progestageen nemen, meer kans hebben op borstkanker. ,,Sindsdien ben ik voorzichtiger'', zegt Temmerman. ,,Vrouwen die hormonen willen, omdat ze denken dat hun huid strakker zal worden, zullen die niet krijgen. Er zijn trouwens andere manieren om een goede overgang te bevorderen: beweging, gevarieerde voeding, niet roken, ...''
,,Toch moeten die hormonen er zijn, want vele vrouwen voelen zich echt niet goed in hun vel tijdens de menopauze. In dit geval moet de gynaecoloog een risicoprofiel opmaken van de patiënt, en nagaan welke ziektes in de familie zitten. Ook is het aangewezen om de hormonenkuur niet langer dan twee jaar te volgen. En intussen moet de vrouw zich regelmatig laten controleren'', meent Temmerman.
Temmerman erkent dat sommige gynaecologen de Amerikaanse studie in twijfel trekken, omdat het onderzoek werd uitgevoerd op 60-jarige Amerikaanse vrouwen (die doorgaans dikker zijn). Ook werd maar één soort hormonencombinatie onderzocht. ,,Tot een nieuwe studie bewijst dat het verhoogde risico niet voor jongere of magere vrouwen geldt, moeten we ons voorschrijfgedrag aanpassen.''
Wendy HUYGHE
Laatste vragenlijst : vragenlijst
16-02-2003