Voeding en
Gezondheid

Prostaatkanker

Wetenschappelijk bewijs toont duidelijk aan dat voeding een belangrijke invloed heeft op het risico van prostaatkanker. Regelmatige consumptie van vlees en zuivelprodukten is gerelateerd aan een verhoogd risico, wat , ten minste gedeeltelijk, te wijten is aan het type vet dat ze bevatten. Het ontbreekt dierlijke produkten ook aan de beschermende nutriënten die aangetroffen worden in groenten en fruit.1-3 De ziekte is zeldzamer onder populaties die meer rijst, sojaprodukten en groene of gele groenten eten en onder vegetariërs.4-8. Mannelijke leden van de [religieuze beweging] Seventh-day Adventists, waarvan ongeveer de helft vegetariërs zijn, hebben maar een derde van het prostaatkanker-risico van andere mannen, en gegevens suggereren dat hoe vroeger men met een vegetarisch dieet begint, hoe lager het risico is. 7,8

Voedingsfactoren zouden niet alleen het optreden van prostaatkanker beïnvloeden, maar ook hoe snel het verandert van een klein gezwel zonder klinische symptomen tot een groeiende, uitbreidende tumor. Het optreden van latente kankers (kleine gezwellen die geen symptomen veroorzaken) varieert enigszins van land tot land, met de laagste cijfers in Singapore (13%) en Hong Kong (15%), tot de hoogste in Zweden (31%).9. Het optreden van voortgroeiende kanker, varieert echter veel meer. Terwijl een man in Zweden dubbel zo veel kans heeft als een man in Hong Kong om latente kankercellen in zijn prostaat te hebben, heeft hij meer dan acht keer zo veel kans om te sterven van prostaatkanker.9 Zulke studies suggereren dat omgevingsfactoren, in het bijzonder de voeding, een belangrijke rol kunnen spelen in de voortschrijding van de ziekte. Diëten die gebaseerd zijn op planten zijn niet alleen rijk aan beschermende nutriënten, in het bijzonder carotenoïden zoals lycopeen, de natuurlijke rode kleur in tomaten. Ze zijn ook erg vetarm. Verminderde vetinname helpt een teveel aan testosteron te vermijden. Mannen die vetrijke diëten hebben, hebben typisch ook verhoogde niveaus van testosteron in hun bloed.10-13. Deze verhoging levert geen enkel gezondheidsvoordeel op (het maakt hen niet meer "mannelijk"). Het is eerder zo dat het de cellen van de prostaat kan overstimuleren, daarbij het kankerrisico verhogend.

IGF-I en prostaatkanker

Een bijkomend kankerrisico houdt verband met een proteïne in de bloedsomloop die IGF-I noemt (insulin-like growth factor of insuline-achtige groeifactor). Al is een zekere hoeveelheid IGF-I in het bloed normaal, hoge niveaus worden in verband gebracht met toegenomen kankerrisico.14,17 IGF-I speelt onder andere een rol in celgroei, en proefbuis-experimenten hebben aangetoond dat IGF-I de groei van kankercellen aanmoedigt.18,19

Voeding heeft een sterke invloed op IGF-I. Over het algemeen, verhoogt een overdadige inname van calorieën of proteïnen de hoeveelheid IGF-I in het bloed, en het opnemen van zuivelprodukten in diëten verdient bijzondere aandacht. Volgens een review die door het World Cancer Research Fund en het American Institute for Cancer Research gepubliceerd is, hebben ten minste 11 studies op menselijke populaties zuivelprodukten in verband gebracht met prostaatkanker.20 Mensen die de hoeveelheid zuivelprodukten in hun voeding doen toenemen, blijken ook typisch hogere niveaus van IGF-I in hun bloed te hebben. Volgend op een studie van 12-jarige meisjes in Sheffield, Engeland, waarin vastgesteld werd dat een toename van de melkconsumptie de concentratie van serum IGF-I deed stijgen, toonde een onderzoek van volwassen mannen en vrouwen aan dat het toevoegen van drie dagelijkse 8 ounce porties van vetvrije melk of 1% melk gedurende 12 weken geassocieerd was met een 10% stijging van de serum IGF-I concentratie.21,22. Omgekeerd, kunnen diëten die op planten gebaseerd zijn de serum IGF-I niveaus doen dalen.23

De meest belangrijke boodschap is dat terwijl de consumptie van vlees en zuivelprodukten het kankerrisico lijkt te doen toenemen, diëten die rijk zijn aan groenten en fruit het risico verlagen, wat mannen meer controle geeft over hun gezondheid dan ze anders zouden gehad hebben.

 

Referenties
1. Kolonel LN. Nutrition and prostate cancer. Cancer Causes and Control 1996;7:83-94.
2. Giovannucci E, Rimm EB, Colditz GA, et al. A prospective study of dietary fat and risk of prostate cancer. J Natl Cancer Inst 1993;85:1571-9.
3. Whittemore AS, Kolonel LN, Wu AH, et al. Prostate cancer in relation to diet, physical activity, and body size in blacks, white, and Asians in the United States and Canada. J Natl Cancer 1995;87:652-61.
4. Armstrong B, Doll R. Environmental factors and cancer incidence and mortality in different countries, with special reference to dietary practices. Int J Cancer 1975;15:617-31.
5. Hirayama T. Epidemiology of prostate cancer with special reference to the role of diet. Natl Cancer Inst Monogr 1979;53:149-54.
6. National Research Council. Diet, Nutrition, and Cancer. Washington, D.C.: National Academy Press, 1982.
7. Phillips RL. Role of life-style and dietary habits in risk of cancer among Seventh-day Adventists. Cancer Research 1975;35:3513-22.
8. Mills P, Beeson WL, Phillips RL, Fraser GE. Cohort study of diet, lifestyle, and prostate cancer in Adventist men. Cancer 1989;64:598-604.
9. Breslow N, Chan CW, Dhom G, et al. Latent carcinoma of prostate at autopsy in seven areas. Int J Cancer 1977;20:680-8.
10. Howie BJ, Shultz TD. Dietary and hormonal interrelationships among vegetarian Seventh-day Adventists and nonvegetarian men. Am J Clin Nutr 1985;42:127-34.
11. Hamalainen EK, Adlercreutz H, Puska P, Pietinen P. Decrease of serum total and free testosterone during a low-fat high-fibre diet. J Steroid Biochem 1983;18:369-70.
12. Hill PB, Wynder EL. Effect of a vegetarian diet and dexamethasone on plasma prolactin, testosterone and dehydroepiandrosterone in men and women. Cancer Lett 1979;7:273-82.
13. Liang T, Liao S. Inhibition of steroid 5a-reductase by specific aliphatic unsaturated fatty acids. Biochem J 1992;285:557-62.
14. Cohen P. Serum insulin-like growth factor-I levels and prostate cancer risk interpreting the evidence. J Natl Cancer Inst 1998;90:876-9.
15. Mantzoros CS, Tzonou A, Signorello LB, Stampfer M, Trichopoulos D, Adami HO. Insulin-like growth factor I in relation to prostate cancer and benign prostatic hyperplasia. Br J Cancer 1997;76:1115-8.
16. Chan JM, Stampfer MJ, Giovannucci E, et al. Plasma insulin-like growth factor-I and prostate cancer risk: a prospective study. Science 1998;279:563-6.
17. Wolk A, Mantzoros CS, Andersson SO, et al. Insulin-like growth factor I and prostate cancer risk: a population-based, case control study. J Natl Cancer Inst 1998;90:911-5.
18. Iwamura M, Sluss PM, Casamento JB, Cockett ATK. Insulin-like growth factor I: action and receptor characterization in human prostate cancer cell lines. Prostate 1993;22:243-52.
19. Culig Z, Hobisch A, Cronauer MV, et al. Androgen receptor activation in prostatic tumor cell lines by insulin-like growth factor-I, keratinocyte growth factor, and epidermal growth factor. Eur Urol 1995;27(suppl 2):45-7.
20. World Cancer Research Fund/American Institute for Cancer Research. Food, Nutrition, and the Prevention of Cancer: A Global Perspective. American Institute for Cancer Research. Washington, D.C., 1997, p. 461.
21. Cadogan J, Eastell R, Jones N, Barker ME. Milk intake and bone mineral acquisition in adolescent girls: randomised, controlled intervention trial. BMJ1997;315:1255-60.
22. Heaney RP, McCarron DA, Dawson-Hughes B, et al. Dietary changes favorably affect bone remodeling in older adults. J Am Dietetic Asso 1999;99:1228-33.
23. Kontessis PS, Trevisan R, Bossinakou I, et al. Renal, metabolic, and hormonal responses to proteins of different origin in normotensive, nonproteinuric type I diabetic patients. Diabetes Care 1995;18:1233-40.

10/03/00

DISCLAIMER
Artikels op deze website worden enkel weergegeven als vrijblijvende informatie en zijn geen vervanging voor een geneeskundige behandeling of geneeskundig of voedingsdeskundig advies van welke aard ook. Raadpleeg steeds uw geneesheer voor alles wat met uw gezondheid te maken heeft. Lees verder...
disclaimer - privacy - contact - © - Links - Referenties