VARIA

- Tentoonstelling: zangkoren en muziekmaatschappijen

- Nieuw Schreneel

- Schreneel (2010)

- Tentoonstelling over Vervoer

- Olmense gesneuvelden van de eerste wereldoorlog

- Schreneel (2009)

- Tentoonstelling over het onderwijs

Succesvolle tentoonstelling over zangkoren en muziekmaatschappijen in Olmen

Op 11 maart organiseerde de kring een tentoonstelling over muziekmaatschappijen in Olmen.

Al in 1826 stichtte men in Olmen een “muziek”. Het kende echter geen lang bestaan. Koormaatschappijen, zowel burgerlijke als kerkelijke, maakten nog enkele tientallen jaren de dienst uit. De koormaatschappij “Met Tijd en Vlijt” vormde zich om tot een fanfare. In 1912 kreeg ze concurrentie van “De Katholieke Strijders”. Deze maatschappij evolueerde naar “Harmonie Olmen”, “Harmonie Olmen-Hulsen” en uiteindelijk naar “Sinfonia”.

In de jaren ’60 van vorige eeuw schreef het “Armand Preud’hommekoor” Olmense Geschiedenis. Het koor zong onder leiding van Bert Haldermans liederen van Kempense componisten zoals Armand Beliën en Armand Preud’homme.

Nieuw Schreneel

Het nieuwe Schreneel komt eraan.

Al 29 jaar geeft de Olmense Vereniging Voor Heemkunde en Geschiedenis een jaarboek uit. Op 11 maart verschijnt het nieuwste nummer.

We hebben weer veel informatie over Olmen kunnen opsporen.

We hebben allemaal nog herinneringen aan de laatste Olmense oud-strijders uit de Eerste Wereldoorlog. Maar de laatste oud-strijders van Napoleon kennen we zeker niet meer. ‘t Schreneel kon hun namen van onder het stof halen omdat in 1857 de 7 toen nog levende oudstrijders een ereteken kregen.

Van Herman Bylemans kregen we een aantal boekjes met opstellen van schoolkinderen van 1937-1938. De kinderen vertellen daarin over het leven in Olmen in die periode voor de oorlog. Een uurwerkhistoricus bewondert het torenuurwerk van Olmen, zijn verslag staat in het Schreneel. Tijdens de eerste wereldoorlog verbleven ca. 150 Westvlaamse vluchtelingen in Olmen. Een onderzoeker uit Hooglede kon er samen met onze heemkundige kring namen op plakken. Juffrouw Colen haalt herinneringen op aan de tijd dat zij in Olmen les gaf bij de zusters. Verder vinden we foto’s van de stoet voor de gouden bruiloft Engelen-Vrachten en een verkenning van de plaatsen in Europa waar men ook aan hanenkappen doet. De geschiedenis van “het muziek” van Olmen mocht in dit jaarboek ook niet ontbreken. Het is dit jaar 100 jaar geleden dat de harmonie opgericht werd. Tenslotte is er nog een artikel over de wijk Straal.

Het jaarboek is te verkrijgen door overschrijving van 13 euro op rekening BE29 9730 2671 6864 van Olmense Vereniging voor Heemkunde en Geschiedenis, Berkenlaan 40, 2491, Balen-Olmen. Wie ver buiten Olmen woont wordt verzocht dit bedrag te verhogen met 2,50 euro voor verzendingskosten.

Het Schreneel kan ook rechtstreeks afgehaald worden tijdens Olmen jaarmarkt in het schoolmeestershuis.

Tentoonstelling over fanfares, harmonies en zangkoren in Olmen

tijdens Olmen jaarmarkt in het Schoolmeestershuis:

11 maart 2012.

Schreneel (2010)

Met Olmen-jaarmarkt 2010 verscheen het nieuwe jaarboek van onze heemkundige kring.

Het boek staat weer boordevol wetenswaardigheden over Olmen. Er wordt in dit jaarboek veel aandacht besteed aan de wijk Zandvliet…de bewoning in de 18^de eeuw en een reconstructie van de huizen aan de hand van getuigenissen en oude foto’s.

In 1870 richtte men in de parochie tijdens een missie een congregatie voor jonge meisjes op. Tijdens de bevrijding in 1945 beroofden grijpgrage Duitsers en Belgen de ontruimde huizen. Na de bevrijding werden sommige Olmense soldaten opgeleid voor de oorlog in Birma. En omstreeks 1965 werd aan de Markt een stenen beeld opgegraven dat een “Wilde Man” voorstelt. Van al deze gebeurtenissen wordt omstandig verslag uitgebracht in het jaarboek.

Verder wordt er aandacht besteed aan baldadigheden in de Polderstraat in 1738, aan Koninklijke bezoeken aan onze dorpen en aan de orgels van de kerk van Olmen. Een toneelstuk uit 1865 - ver voor de “Groenten uit Balen”, maar met duidelijk minder literaire kwaliteiten - bleek zich voor een gedeelte in Olmen af te spelen.

Ook aan de soldaten van de eerste wereldoorlog wordt weer ruim aandacht besteed. Er wordt geschreven over de Olmense slachtoffers van de gasaanvallen aan de IJzer en over de monumenten die voor de slachtoffers van de eerste wereldoorlog opgericht werden.

Een verslag van de stoet voor de 100-jarige Sidonie Gestels uit 1977 sluit het jaarboek af.

Het jaarboek is te verkrijgen door overschrijving van 12,5 euro op rekening 320-0498316-97 van Olmense Vereniging voor Heemkunde en Geschiedenis, Kruisblokken 40, 2491, Balen-Olmen.. Wie ver buiten Olmen woont wordt verzocht dit bedrag te verhogen met 2,50 euro voor verzendingskosten.

Tentoonstelling over Vervoer

Tijdens de jaarmarkt van Olmen organiseerden we een tentoonstelling over vervoer in ons dorp.

Het thema “vervoer” werd gekozen als het jaarthema voor de lokale erfgoedverenigingen van de Provinicie Antwerpen.

Om de lokale heemkundige kringen of erfgoedverenigingen toe te laten zich te profileren tussen de vele initiatieven die beroep doen op de lokale kringen, wenst de overkoepelende organisatie “heemkundige zondagen” te organiseren op 6-13 en 20 juni 2010.

Als lokale erfgoedvereniging steunen wij dit initiatief. Maar om praktische redenen beperken we ons tot onze jaarlijkse tentoonstelling met de jaarmarkt. Het gouwbestuur oppert :”De heemkunde moet zichzelf waar maken door zich nadrukkelijker te uiten en sterker te plaatsen (ook – maar niet enkel - binnen initiatieven als open-monumentendag en erfgoeddag), zo niet worden we zachtjesaan ondergesneeuwd”. Dat is waar, maar we hebben nood aan een periode van het jaar dat we rustig nieuwe bronnen kunnen bestuderen en de verzamelde informatie kunnen ordenen. Zonder studietijd bloeden we dood.

De vele initiatieven die onze inbreng vragen zijn gespreid over het ganse jaar: erfgoeddag , heemkunde dagen , open-monumentendag, initiatieven van de erfgoedcellen. We kunnen niet voor al die initiatieven kwaliteitvol werk leveren. Daarom organiseerden we een heemkundedag over vervoer tijdens de jaarmarkt in februari.

Velokoers in Olmen in 1931.

Het peloton voorafgegaan door motorrijders, dondert door de Schoolstraat. De kasseiweg zou niet misstaan in Parijs-Roubaix. Het oude gedeelte van de school, nog in

1884 gebouw door P.J. Schooffs, en andere huizen van de Schoolstraat zijn bevlagd. Meer naar het centrum is de nieuwbouw bijna klaar (1931). Er hangt een spandoek

aan herberg “Trapke Op”.

Gemeentesecretaris Mon Schooffs en zijn vrouw Florentine Rommers

Olmense gesneuvelden van de eerste wereldoorlog

Enkele Olmse militairen stierven tijdens de eerste wereldoorlog: Jan Frans Daems, Francis Verheyen, Edmond Van De Craen, Jozef Alfons Caerts en Eugeen Monsieurs.

Ter nagedachtenis van de gesneuvelden van de Eerste Wereldoorlog werd in 1920 in de kerk een schilderij opgehangen. Het schilderij is van de hand van Tony Van Os. Het stelt een piëta voor, O.-L-.V.- met een stervende Christus, vergezeld van een brancardier met een stervende soldaat.

Op voorstel van onze heemkundige kring, en in samenwerking met het gemeentebestuur werd ook een gedenksteen voor de gesneuvelden van de eerste wereldoorlog aangebracht op het kerkhof van Olmen. Jaarlijks gedenkt men op het kerkhof op 11 november de slachtoffers van beide wereldoorlogen. Maar een gedenkteken voor de slachtoffers van de eerste wereldoorlog ontbrak er tot nu toe.

Meer informatie: Monumenten voor de gesneuvelden van de Eerste Wereldoorlog, ’t Schreneel, 27 (2010), blz. 34-47.

Schreneel (2009)

Met Olmen-jaarmarkt 2009 verschijnt het nieuwe jaarboek van onze heemkundige kring.

De reeks artikelen wordt geopend met een bijdrage over 125 jaar onderwijs, in de vroegere school van de zusters van Vorselaar.

In de reeks over stoeten in Olmen wordt er deze keer aandacht besteed aan de stoet voor de diamanten bruiloft van Louis Wouters en Maria Goossens. Deze stoet trok in 1958 door Olmen. Maar ook de stoet van Mannus Gielen kon dit jaar niet ontbreken. Mannus Gielen vierde in 2008 zijn 100 ste verjaardag. Verder kijken we naar het rijke volksleven rond de verkoop van varkenskoppen op de feestdag v an Sint Antonius. Verder zijn er bijdeagen over Club-13 en over een oud liedje over de lotelingen.

Zeg nooit maar “straat” tegen een Olmense straat! In “ Vijf eeuwen Olmense straatnamen” wordt de rijke geschiedenis van de Olmense straatnamen uit de doeken gedaan. In “Olmen door de eeuwen heen geven we een overzicht van de geschiedenis van Olmen. Er zijn ook bijdragen over Cornelius De Clercq die secretaris van Olmen was van1723 tot 1757 en over Het Diestiaan in Olmen. Dat de oorlog blijft beroeren werd dit jaar ook weer bewezen door enkele kleine bijdragen. In de reeks over soldaten van de eerste wereldoorlog wordt er deze keer aandacht besteed aan enkele soldaten van “de wacht aan de Ijzer”: Vic Lodewijckx , Felix Theunis, Victor Van Clemen.

Dit Schreneel is te verkrijgen door storting van 12,50 euro op rekening nr. 320-0498316-97 van Olmense Vereniging voor Heemkunde en Geschiedenis, Kruisblokken 40, 2491, Olmen. Wie ver buiten Olmen woont wordt verzocht dit bedrag te verhogen met 3 euro voor verzendingskosten.

Het Schreneel kan ook rechtstreeks afgehaald worden tijdens Olmen jaarmarkt in het school te Olmen.

Tentoonstelling over het onderwijs

Tijdens Olmen jaarmarkt in de VRIJE BASISSCHOOL KLAVERTJE 4 te Olmen

Zaterdag 14 maart 2009 13u tot 18u

Zondag, 15 maart 10 u tot 18u

In 2009 hebben we 2 redenen om een studie en een tentoonstelling te wijden aan het onderwijs in Olmen.

Het is dit jaar 125 jaar geleden dat naar aanleiding van de schoolstrijd van 1879 in Olmen ook een vrije school opgericht werd.

Het Verbond Voor Heemkunde van de Gouw Antwerpen koos “onderwijs” ook als een thema waarrond alle kringen konden werken.