1 energieverlies beperken
2 materialen: hernieuwbare
3 hoeveel isolatie plaatsen
4 overisolatie
1 Energieverlies beperken /energie sparen -> Koudebrug, superisolatie, compact, luchtdicht.
Een woning verwarm je niet, je compenseert het verlies aan energie. Een klassieke woning verliest ongeveer 300 kWh/m2 dat dient gecompenseerd te worden door actieve verwarming. Een passief huis verlies minder dan 15kwh/m2. : dikke laag isolatie en oppervlakte buitenwanden beperken door klein en compact te bouwen. Een buitenschil van 300m2 verliest 2x minder dan een buitenschil van 600m2
meer :
Compacte woning : het passief huis te Ename heeft een compactheid van 1m3/5.5m2, dit is zelfs minder dan een kubus welke 1m3/6m2 heeft. Inventieve creativiteit was nodig om met de beperkingen van de stedenbouwkundige voorschriftenten om te gaan: dakgoot op max. 4m hoogte : dat is de reden van de houten aanbouw aan de voorzijde, zodat een volwaardig 1ste verdiep mogelijk is.
Kleine woning: Het binnenoppervlak is 110m2, de helft van de meeste duurzame woningen (200m2) terwijl de leefruimte 40m2 blijft (zoals in de meeste woningen) en er zijn 2 badkamers. ( kleiner betekend alleen 100m2 x 1,5Kwh/m2 in plaats van 200x en tevens minder bouwmaterialen
2 Materialen: Natuurlijke ademende / niet ademende inerte ->gezondheid
2,1 HERNIEUWBARE MATERIALEN
Bepaalde materialen zijn zoals energie hernieuwbaar en anderen niet, met andere woorden slechts 1 keer te oogsten/ontginnen. Materialen afkomstig van planten en dieren zoals Hout, vlas, kurk, kokos, hennep,veren en wol kunnen elk jaar geoogst worden zolang men geen roofbouw doet op de veestapel of de grond waarop ze groeien. Grondstoffen uit de aarde daarentegen zijn slechts éénmaal ontginbaar. Een zandgroeve blijft een groeve, net zoals een leemput of een olieveld. Het Nederlandse Instituut voor Bio-ecologisch bouwen heeft een opdeling hieromtrent opgesteld: NIBE classificatie.
I hernieuwbare materialen : vb. hout
II oppervlakte delfstoffen : vb. zand
III diepte delfstoffen : vb. aardolie
2,2 (ECO)LOGISCHE MATERIALEN
Onze woning is gebouwd met verschillende hernieuwbare materialen (fsc hout, cellulose, stro, veren, kurk, kokos)… Het gebruik van deze natuurlijke materialen vragen minder energie om te produceren en te transformeren dan andere bouwmaterialen die gebruikt worden in klassieke woningbouw. De ecologische voetafdruk is smal.
Deze materialen zijn ook gezonder daar zij minder toxische stoffen en radioactiviteit produceren. Een dampopen constructie is ook beter voor de regeling van de luchtvochtigheid van het binnenklimaat daar te droge lucht een comfortverlies teweegbrengt: meer info link VENTILLATIE>kwaliteit. Vocht.
RECUPERATIE & AFVALVERWERKING
Afvalverwerking is eenvoudig bij natuurlijke bouwmaterialen daar deze bio-degradeerbaar zijn. Hout kan gerecupereerd worden of voor vuur. Sommige aangeplante bomen zullen het verteerde opnemen en ermee takken en fruit produceren. CO2 uit compostering/vertering en verbranding wordt alzo terug opgenomen.
3 hoeveel isolatie plaatsen -> schema (vloer,wand,dak, ramen,bufferzone)
dikte & massa
3,1 isolatiedikte
40cm in plaats van of 4cm muur isolatie om een U-factor minder dan 0.15 W/m2K te bereiken. Al snel duikt bij veel mensen het woord ‘overisolatie’ op in hun gedachten, maar dat is valse zorg. Meer over overisolatie vind je bij LINK > ISOLATIE> overisolatie
Aan de Noordzijde van de woning is er haast geen beglazing, er is aldaar geen passieve zonne-energie te capteren. Drievoudige beglazing 0,6 en geïsoleerde houtkaders. Maar dit is 6 keer minder thermisch isolerend dan de wand (0,14).
Een dikke laag isolatie werkt als de lucht hierin stil staat. Een lamswollen trui hout je warm, behalve als je fietst of de wind blaast: dan heb je een jas nodig die de wind tegenhoud: zie LUCHT &VENTILLATIE >luchtdichtheid.
3,2 thermische massa & inertie
thermische massa zorgt voor een buffer van de temperatuurschommeling. Plotse temperatuur stijging of daling worden gebufferd doordat de muren, vloer en plafond warmte opnemen of afgeven. Dit voordeel is belangrijk om een zo constant mogelijke temperatuur te bereiken voor een aangenaam binnenklimaat.
Zonnewarmte van overdag wordt opgeslagen in de wanden en ’s avond wordt deze afgegeven aan de lucht in de ruimte. De grootste doelmatigheid is massa in het plafond (warmte stijgt), gevolgd door de muren en het minst efficiënt is de vloer (vb. chappe) In houtskeletbouw is de massa veel minder en ontbreekt het bufferend vermogen.
In een laag energie woning / passief huis is dit niet noodzakelijk door de dikke isolatielaag die de temperatuurschommelingen van buitenuit voorkomt. Een probleem dat kan ontstaan is dat eens de warmte binnen is, ze in een passiefhuis moeilijk verwijderd kan worden door de dikke isolatie. Inden er veel warmte (uitgedrukt in joule of kWh) thermische energie opgeslagen zit in de woning.
Een voorbeeld van thermische massa zijn elektrische accumulatoren: op nachttarief produceren zij warmte, die overdag wordt afgegeven wanneer de elektriciteitsprijs veel hoger is. Het is echter beter niet op elektriciteit te verwarmen. Zie link VUUR> VERWARMING
Meer informatie over binnentemperatuur vind je op LINK>LUCHT>luchtkwaliteit>luchttemperatuur
Meer informatie over houtskelet (lage thermische massa) vind je op LINK>HOUT>houtskeletbouw
4 overisolatie (->luchtkwaliteit RV)
je kan niet ‘overisoleren’ in Scandinavische landen plaatsen ze snel 20 cm isolatie in de wanden terwijl in Zuid-Europa (Spanje- Italie- Griekeland) 4cm het gemiddelde is. Even veel als in België.
Wanneer er onvoldoende wordt geventileerd krijg je wel een slechte afvoer van vocht en dat is problematisch. (link LUCHT>ventilatie)
Door enerzijds luchtvervuiling en het minder goed verluchten van de woning anderzijds door het steeds beter isoleren en sluiten van tochtgaten en kieren om energieverlies te vermeiden is er een toename van het aantal mensen met astma en allergieën (link gezondheid) Mensen brengen immers het grootste deel van hun tijd door binnen (thuis, op school, op het werk)
Een gemiddeld gezin produceert 15 a 20L vocht per dag door te ademen, koken, douchen,… vocht dat afgevoerd dient te worden. Zoniet stijgt de luchtvochtigheid en is er gevaar voor schimmels.
Overisolatie is aldus een ‘ventilatieprobleem’ en geen ‘isolatieprobleem’
Meer informatie over luchtvochtigheid ed bij LUCHT>ventilatie
5 Faq (overisolatie,damprem) ( links)
h