Schicksalsanalyse en Pathoanalyse,
op weg naar een antropopsychiatrie
 
Szondi benadert de geestesziekten op als "Triebkrankheiten", driftziekten.
Hij beschrijft een systeem ("Triebsystem") van 8 driftfactoren - paarsgewijs gegroepeerd in vier driftvectoren - die verwijzen naar 8 klassen van geestesziekten:
Vector C: contactvector, omvat de factoren: d(epressie) en m(anie)
Vector S: seksuele vector, omvat de factoren: h(ermafroditisme) en s(adomasochisme)
Vector P: paroxysmale vector, omvat de factoren: e(pilepsie) en hy(sterie)
Vector Sch: Ik-vector (schizofrenie), omvat de factoren: k(atatonie) en p(aranoia)
 
De factoren worden door Szondi geassocieerd met elementen ontleend aan diverse denksystemen zoals de filosofie, de ethologie, de Schrift, de psychoanalyse.
Naargelang hun positieve of negatieve valentie (sympathie of antipathie voor de foto die hoort bij factor in de Szondi-test), of de (partiële) combinatie of afwezigheid ervan, levert dit 16 mogelijke combinaties op per vector:


00

0+

0-

+0

++

+-

-0

-+

--

±0

±+

±-

±±



De combinatie van een factor met sympathie (+ teken) of antipathie (- teken) heet tendens: zo zijn er zestien tendensen. In de École de Louvain heeft men om het geheel homogeen te maken en het actiekarakter van de drift aan te wenden, elke tenden geässocieerd met een werkwoord.

d+: zoeken

d-: kleven

m+: grijpen

m-: lossen

h+: vragen

h-: geven

s+: domineren

s-: ondergaan

e+: herstellen

e-: doden

hy+: tonen

hy-: verbergen

k+: nemen

k-: weigeren

p+: alles zijn

p-: samenvallen


Deze elementen beschrijven een omvattend systeem van de driftbehoeften van de mens.
Szondi veronderstelde dat deze driftbehoeften genetisch bepaald worden door 8 allelenparen.
 
Schotte echter was getroffen door de structurele waarde van Szondi's "Triebsystem" en wees de biogenetische veronderstellingen af.
Voor de analytic(a)us en voor de antropologisch geïnteresseerde psychiater is in de eerste plaats het systeem als structuur relevant.
Deze zienswijze ontwikkelde hij in een huldeschrift voor Szondi in 1963: "Notice pour introduire le problème structural en analyse du destin".
De structurele dimensie wordt overzichtelijk weergegeven door het schema en de tabel die volgen.
Het driftsysteem omsluit het geheel van de categorieën van het menselijk bestaan. Binnen het drifsysteem heerst een interne ordening met een groeiende graad van complexiteit.
Deze ordening bepaalt de onderlinge verhouding van de vectoren: C -> S -> P -> Sch, maar herhaalt zich ook in de onderlinge verhouding van de tendensen binnen de afzonderlijke vectoren.
Zij wordt grafisch voorgesteld door de zg. "circuits van Schotte" in onderstaand schema. 

Pathoanalyse
De circuits van Schotte

Aldus worden tevens homologe posities beschreven binnen de vectoren:
bijv. h+ in vector S is de eerste positie zoals m+ dat is voor vector C, enz.  

Tabel van de driftreeksen : zg. "Tabel van Mendeleev" van het "Triebsystem"


I

II

III

IV

C

m+

d-

d+

m-

S

h+

s-

s+

h-

P

e-

hy+

hy-

e+

Sch

p-

k+

k-

p+