Home > India - land en cultuur


India - land en cultuur
Vrouwen India

 

Om deze leersite niet te belasten, hebben we geen afbeeldingen of kaarten opgenomen. We verwijzen ernaar via links. Voor een aardrijkskundige situering: bijvoorbeeld via Wikipedia, Nederlands en Engels (uitgebreider).
Eigennamen invoeren als zoekterm in Wikipedia, bijv. Jaipur. Je vindt er goede en beknopte uitleg, enkele basisafbeeldingen en links. Ook commons Wikimedia is interessant voor afbeeldingen, ook bij Google Afbeeldingen kan je  terecht voor afbeeldingen.

Deze site over India is een verzameling van indrukken zowel van de zusters van Liefde, Jezus en Maria (ZLJM) van de Nederlandstalige provincie en de internationale Sisters of Charity (SCJM).
Daarenboven zijn er onze eigen reisimpressies (Marleen Moeremans en Georges De Corte, en dit van onze reisgenoten en de begeleiding. We spraken tevens met een aantal toeristen van andere groepsreizen naar India.
Bronnen: diverse
De schrijfwijze van namen van personen, monumenten... is verschillend; we hebben soms enkele schrijfwijzen door elkaar gebruikt zoals Mogoel (schrijfwijze Wikipedia Ned.), Mughals (Engelse schrijfwijze) - Moghuls - Moeghoels... alle verwijzen ze naar de Moslim overwinnaars, de 'Mongolen' die vanuit het Noorden oprukten naar het zuiden en de Islamgodsdienst binnenbrachten.

Geraadpleegde bronnen Wikipedia, reisgidsen, gidsen ter plaatse, eigen notities en opzoekwerk.

India - land en cultuur : inhoud


Reisimpressies Marleen Moeremans & Georges De Corte

deelmenu: Ankerpunten geschiedenis Voorkennis en verbanden - Toerisme en natiegevoel -
enkele hoogtepunten: Taj Mahal -
Humayun's tombe
Delhi en Rajasthan

Elke reis ervaar je drie keer: bij de voorbereiding, gedurende de reis zelf en na de reis bij het vertellen van de reiservaringen, het leggen van verbanden, het bekijken van de afbeeldingen het uitwisselen van ideeën met de deelnemers van de groepsreis en vooral het ophalen van herinneringen.

Ankerpunten geschiedenis

Eerst wat ankerpunten uit de geschiedenis van India (vanaf Islamperiode). Het Mogoelrijk (Engels: Mughal) was een rijk onder een moslimdynastie in India dat in 1526 werd gesticht door Babur (Baboer). De heersers van dit rijk, die de titel van grootmogol of mogol droegen, stamden af van de Turks-Mongoolse heerser Timoer Lenk. Het was vooral Baburs kleinzoon Akbar die een hechte organisatie opbouwde, waardoor de instellingen tot in de Britse tijd de basis voor het bestuur van het Mogoelrijk vormden. Door het verlenen van vele rechten wist hij op handige wijze een groot aantal hindoeheersers - waaronder de Rajput-vorsten - aan zich te binden. Het Mogoelrijk besloeg in zijn bloeiperiode (de 17e eeuw) bijna geheel het Indische subcontinent. Het telde aan het einde van de 17e eeuw waarschijnlijk tegen de 150 miljoen inwoners, niet veel minder dan het China van de Ming-dynastie en meer dan geheel Europa in die periode. In grote delen van het rijk was de invloed van de centrale staat echter tamelijk beperkt.

Het rijk was gesticht door islamitische krijgers uit Centraal - Azië (Afghanistan, Pakistan en omgeving), die het Perzisch als cultuurtaal hanteerden. Perzisch werd dan ook de administratieve taal van het rijk. In deze periode vond er een sterke onderlinge beïnvloeding plaats tussen de Centraal - ziatische moslimcultuur en de inheemse hindoecultuur. De hoofdstad was Delhi, hoewel de keizers ook wel resideerden in Agra en Srinagar (dit laatste om aan de verschrikkelijke hitte van de Indiase zomer te ontkomen).

Tijdens de heerschappij van latere Mogoelkeizers, en met name Aurangzeb, begonnen de verhoudingen tussen de heersende moslims en de hindoemeerderheid te verslechteren. De opstand van de Marathi onder de hindoevorst Shivaji en diens opvolgers verstoorde in de late 17e en vroege 18e eeuw de samenhang van het rijk. De keizers gaven steeds meer geld uit aan het bouwen van grote tempels en tronen. Het bekendste voorbeeld van de Mogoel-architectuur is de Taj Mahal. Door deze extravagante uitgaven was er minder geld voor het volk. In de loop van de 18e eeuw verwierven diverse onderkoningen een positie van vrijwel onafhankelijk vorst. Het Mogoelrijk was nog maar een schaduw van zijn vroegere glorie toen de laatste resten ervan (hoofdzakelijk in Uttar Pradesh) in 1857 door de Engelsen werden veroverd en de laatste Mogoelkeizer werd afgezet.

Voorkennis en verbanden

Onze voorkennis uit het onderwijs over India is aangevuld met kennis uit de media o.a. de acties van Zuster Jeanne Devos, de nieuwe auto’s Tata die op de Europese markt kwamen, het optreden van de Mittal-groep (staalverwerking), de Jaintempel in Wilrijk (Antwerpen- en de Indiase diamantsector in Antwerpen.
Jeanne Devos: ‘Begin oktober 2011 kwam Jeanne vervroegd terug naar huis omdat ze compleet ingestort was. ' haar gezondheid leed onder de jarenlange slopende arbeid in de sloppenwijken?. Zuster Jeanne Devos trok in 1963 naar India als missionaris van de congregatie van het Heilig Hart van Jezus. Sindsdien geniet ze internationale erkenning voor haar werk in de sloppenwijken van Mumbai. In 1985 richtte ze de National Domestic Workers Movement op, een beweging tegen het misbruik van dienstmeisjes.
Tata: Tata Group is een Indiaas industrieel conglomeraat. De producten strekken zich uit over zeven uiteenlopende branches en hebben daarin 96 onderdelen. De bedrijven zijn actief in meer dan 80 landen en op basis van de omzet is Tata Group het grootste private conglomoraat van India.  Tata Steel, Tata (automerk); Jaguar Land Rover is a business built around two great British car brands that design, engineer and manufacture in the UK. Jaguar Land Rover is part of Tata Motors, India's largest automobile company. http://www.tata.com/ geeft een indringend overzicht van alle activiteiten gespreid over de hele wereld. Een speciale invalshoek biedt ons Tata Institute of Social Sciences. http://www.tiss.edu/  gericht naar NGO's; research, academici en studenten. Surf naar deze site, misschien liggen er mogelijke contacten in.
Mittal: de Indiase staalmagnaat Lakshi Mittal kocht  Mittal kocht in 2006 voor €34,5 miljard het Nederlandse Arcelor. In België kocht hij Arcelor België en daarna verkoop, wegens gebrek aan toekomst. "Staalreus Arcelor Mittal sluit de warme lijn van zijn twee hoogovens in de fabriek van Luik. Er werken 600 mensen. De voorbije week is er gestaakt in Luik, het personeel gijzelde zelfs een tijdlang een deel van de directie. Volgens de RTBF gaat Arcelor Mittal de procedure voor collectief ontslag opstarten. De hoogovens die nu dichtgaan, waren de laatste in Wallonië."
In de duurste straat van Londen woont de Indiase staalmagnaat Mittal. Men beweert dat het marmer afkomstig is van dezelfde marmergroeven waarmee de Taj Mahal gebouwd is. Mittal is de rijkste man van Engeland/

Jaintempel Wilrijk en de Indiase diamantsector in Antwerpen.  In Wilrijk (Antwerpen) staat de grootste jaïntempel buiten India. Deze tempel is al voor een zeergroot deel af en staat open voor culturele bezoeken op aanvraag. Hij is makkelijk te vinden: niet ver van de St.-Augustinuskliniek en naast de weg die leidt naar de Boomse steenweg en de autoweg.
Deze tempel is 1000 m² groot zijn en is opgetrokken in wit marmer dat bewerkt werd in India en naar hier verscheept. Het is een zeer dure constructie die betaald werd door de Antwerpse jaïn-gemeenschap (ongeveer 400 families), die vooral actief is in de handel en bewerking van diamant. De tempel zal ook een informatiecentrum over het jaïnisme bevatten. We bezochten een Jaïntempel in Delhi: zie verder.

Internationale culturele contacten: India breidt zijn internationale culturele contacten uit via Indian Council for Cultural Relations http://www.iccrindia.net/ er zijn plannen voor het oprichten van een India House in Leuven.

naar boven


Toerisme en natiegevoel

India wordt vaak de grootste democratie ter wereld. Het is een reusachtig land dat zich lange tijd in het Westen werd voorgesteld als een immense lappendeken, arm en vol met tegenstellingen.
India is onafhankelijk sinds 1947 en is een soevereine socialistische lekenstaat, een grondwettelijke republiek met parlementaire democratie. Er is een centrale regering maar de 25 deelstaten hebben een zekere autonomie.

De laatste decennia kwam geleidelijk veranderingen: men legde niet enkel de nadruk op de verscheidenheid in godsdienst, taal, kaste, etniciteit, kledij, voeding. Meer en meer legt men de  nadruk dat de Indiërs zich meer en meer als natie beschouwen. Dit nieuwe natiegevoel noemt men soms de 'nationale' revolutie. (NRC Handelsblad 2011.
Dat natiegevoel wordt mede in de hand gewerkt door de immense filmproductie - de Bollywood
"Slumdog millionaire" met Bollywoodacteurs was een kaskraker ook buiten India. De Bollywoodfilms handelen vooral over gebroken harten en in minderheid zijn er sociologische en historische films. Er is een probleem met de (absolute) supersterren die fortuinen verdienen en die elke nieuwe productie voor financiële problemen stelt. Antwerpen:  de voorraad Bollywoodfilms in de videotheken is nadrukkelijk aanwezig. In de cinemazalen zoals zaal De Roma (Borgerhout) ; in UGC en Kinepolis zijn er ook privé-vertoningen voor de Indische gemeenschap van een  Bollywoodfilm op groot scherm. In de zaal De Roma (Borgerhout) zijn er geregeld evenementen over en voor de Indische cultuur. Andere factoren die het natiegevoel beïnvloeden: de mondialisering en de opmars van de Indische export (denk maar aan de diamanten en de ICT) en de prestaties van de sporten zoals hockey. Toen we er waren leed de Indiase vrouwenploeg een naderlaag tegen de Belgische dames; men vond dit bijzonder jammer en bijna een belediging voor India.

Toerisme is een echte booming business en is voortdurend in opmars omdat India veel te bieden aan natuurschoon en cultuur. De meeste toeristen die wij ontmoet hebben kwamen met groepsreizen. In de toeristische centra zagen we veel jongeren die er voor enkele weken op uit trokken als rugzaktoeristen, de backpackers. Het vervoermiddel bij uitstek is de tsjoek - tsoek of de rickshaw. Een riksja is een licht tweewielig karretje, tegenwoordig meestal door één man op een fiets (fietstaxi) getrokken of met een kleine, lawaaierig benzinemotor. De riksja is een soort taxi die vooral gebruikt wordt gebruikt in Zuidoost-Azië. Hier en daar zijn er nog rickshaw die getrokken worden, maar dit wordt geleidelijk afgeschaft. De rickshaws vervoeren mensen en goederen; ze maken veel lawaai en de bestuurders zijn uitermate behendig. De eerste keer was dit voor velen onder ons een 'spannende' gebeurtenis.
Kledij
: toeristen lopen best rond in niet ‘opvallende’kledij; dit betekent bijv. voor de vrouwen geen korte rok; geen bloes die open ligt. Bij het bezoek aan tempels moet je naast het wegleggen van schoenen (soms van kousen en sokken) ook riemen uitdoen: leder komt van koehuiden en de koe is een heilig dier.

Eten - voeding
: Lunch onderweg gebeurt in een ‘midway’. Dit zijn eenvoudige restaurants met shops en toiletten. Deze plaatsen worden druk bezocht door toeristen zowel voor de lunch als in de voor- en namiddag voor sanitaire stops. Een fooi wordt verwacht; zorg voor kleingeld.

Het eten in het algemeen:  gebruik van vele kruiden en specerijen. Rijst en chapati zijn basiselementen (chapati is een soort pannenkoek gemaakt van bloem en water). De voeding is hoofdzakelijk vegetarisch – maar vis, kip, geiten- en lamsvlees worden ook opgediend.
Handhygiëne: essentieel.
Drinkwater: niet van de kraan, enkel van flesjes die ter plaatse open worden gedaan.

Ontbijt: meestal in het hotel, een keer een ontbijtbox om mee te nemen op de vroege trein. Het ontbijtbuffet is Indisch met enkele Westerse accenten: af en toe is er brood, toast en stokbrood voorradig. De koffie is meestal Nescafé - oploskoffie. De organisatie is voortreffelijk.
Darmklachten en diarree: komt nogal eens voor bij de toeristen; ontstaan niet enkel door de specerijen maar ook door het andere leef- en eettempo, de onregelmatige uren, vermoeidheid, warmte enz. We zagen in onze reisgroep vooral het gebruik van Enterol en Immodium. Dr. M.M merkte op dat Enterol dient om de darmflora op peil te houden. Bij
diarree is er verlies van water en van zouten, daarom is het belangrijk om voldoende vocht in te nemen. Enterol bevat levende gistcellen en mag niet worden gebruikt met een ijskoude vloeistof of ijskoud gerecht of met een vloeistof of gerecht dat tot meer dan 50°C wordt opgewarmd. Enterol is zonder voorschrift te verkrijgen; raadpleeg voor de afreis de arts of de apotheker, lees de bijsluiter (ook te vinden op internet).  Immodium is een middel tegen diarree maar mag niet te vlug en te veel gebruikt worden. De giftige stoffen worden niet verwijderd omdat de (slappe) stoelgang geremd wordt. Voldoende mineraalrijke vloeistoffen, zoals water, thee; je hoeft niet te vasten, wel aangepast eten. Hier ook geldt de algemene regel: raadpleeg voor de afreis de arts of de apotheker, lees de bijsluiter (ook te vinden op internet).
Schaafwonden: op elke reis (maar natuurlijk ook thuis) zijn er wel eens schaafwonden. Het Rode Kruis heeft een standaard uitgewerkt: eerst spoelen met water, geen ontsmettingsmiddel in die fase, drukken met een doek op de wonde. Aanbevelingen Rode Kruis Vlaanderen:  Was je handen en doe wegwerphandschoenen aan. Stelp zo nodig de bloeding: druk op de wonde. Spoel de wonde met kraantjeswater (of drinkbaar water) tot ze zuiver is, wrijf niet in de wonde. Droog de omgeving en dek de wonde af met een steriel kompres of zuivere doek. Was je handen.
http://www.rodekruis.be/NL/_HeaderNavigatie/Hulptips/eerstehulptips/huidwonden/
Voor het het reanimeren is er een standaard uitgewerkt door Rode Kruis-Vlaanderen : 30 keer drukken op borstkas als hartmassage en en twee keer beademen.

Shops
: in de kleine shops in de midways is het aanbod niet zo groot en vaak stoffig en rommelig. Vaak zijn het dezelfde producten in de verschillende shops. Altijd afbieden, ga bijv. tot een derde van de prijs en verhoog geleidelijk de prijs. Al je weggaat en ze komen je achterna, kan je verder discussiëren. Een verkoper verkoopt nooit met verlies. Maar laat ze ook wat bijverdienen.

naar boven


Delhi en Rajasthan

Onze verkenning van India beperkte zich tot Delhi, Rajasthan en de Taj Mahal.

Delhi was het vertrek- en het eindpunt, omwille van de Internationale Luchthaven Delhi. Deze luchthaven is modern en groot. De controle, zeker voor de terugvlucht, waren bijzonder streng en tijdrovend. Een lid van ons gezelschap had moeilijkheden om voor de terugvlucht te werken met haar elektronisch reisbiljet waar een individuele bevestiging ontbrak. Gelukkig kon de reisleidster dit oplossen. De toeristen proeven zowel de sfeer in Nieuw Delhi als in Oud Delhi: beide delen zijn totaal verschillend. Delhi is de hoofdstad van India en men spreekt van New Delhi met zijn moderne, brede lanen, parken, presidentiële residentie, parlementsgebouw, wijk van de regering, de ambassades en residentiële bewoning.

Nieuw Delhi

De Britten bouwden in grootse, wat pompeuze stijl dit stadsdeel eind vorige eeuw. De ambitie was  dat dit de nieuwe, vorstelijke hoofdstad worden van het Britse Imperium in Azië. In korte tijd werden vele overheids- en regeringsgebouwen neergezet.
Het centrum van Nieuw Delhi wordt gevormd door het grote ronde Connaught Place en de straten die daarop uitkomen.
New Delhi is een geplande stad met brede, met bomen omzoomde straten, parken en fonteinen. Het kan verder onderverdeeld worden in de zakenwijken en woonwijken rond Connaught Place en de bestuursgebieden rond Raj Path naar het zuiden. Aan het ene einde van Raj Path is de India Poort (Gate) en aan het andere het Indiase Parlementsgebouw. De
India Gate is  42 meter hoog ter herinnering aan de 70.000 Indiase soldaten die sneuvelden in de Eerste Wereldoorlog.Op de India Poort worden ook de soldaten herdacht die in België - Vlaanderen vochten in WO I. Het Indiase Parlementsgebouw staat aan het uiteinde van Parliament Street: een rechte lijn getrokken van het parlementsgebouw, langs Parliament Street, gaat door het centrum van Connaught Place en loopt dan naar de Jama Masjid.
Ten zuiden van het bestuursgebied van New Delhi liggen de duurdere woonwijken zoals Defence Colony, Lodi Colony of Friend's Colony.

De tijd ontbrak om het Nationaal Museum te bezoeken. Het museum ten zuiden van Raj Path, en heeft een goede collectie van Indiaas brons, terracotta, en houtsculpturen die terug gaan tot de Mauryan periode (2e en 3e eeuw v.Chr.), tentoonstellingen over de Vijayanagar periode in zuid India, miniaturen en muurschilderingen en kostuums van de diverse stammen.

Jama Masjid: grootste moskee van India
De Delhi Poort naar het zuiden van het fort leidt naar de Jama Masjid. Deze Vrijdagmoskee is de grootste moskee van India waar op de binnenplaats meer dan 25.000 gelovigen tegelijkertijd kunnen komen bidden. Hij is gebouwd in 1650 op een rotsig heuveltje.
In vergelijking met de hindoeïstische tempels is de moskee sober, maar tegelijk in architectuur harmonieus en qua sfeer sereen. De ommuring en de bijgebouwen zijn van rode zandsteen, maar de centrale gebedsruimte wordt bekroond door drie witmarmeren koepels met aan weerszijden minaretten. Zoals elke moskee is ze alleen buiten de gebedsuren toegankelijk
. Men verwacht aangepaste kledij, geen schoeisel en respect.

In de omgeving van Nieuw Delhi...

Qutab Minar - macht van de Islam - eerste moskee

Op15 km ten zuiden van New Delhi staat het Qutab Minar-complex, dat uit de beginperiode van de Moslim heerschappij. Het is een fraai voorbeeld van vroege Afghaanse architectuur. Immers de Moslim veroveraars kwamen vanuit het noorden en bezetten een groot deel van India. Delhi was  toen al een centrum, zowel voor de wegeninfrastructuur als voor de handel en de cultuur. Slechts later kwam er een 'herovering' door de plaatselijke hindoeheersers en -koningen en kwam het hindoeïsme als dominerende religie in grote delen van India

De Qutab Minar is een overwinningstoren (1193)  na de nederlaag van het laatste Hindu koninkrijk in Delhi. De toren is 73 meter hoog en met 15 meter diameter op de grond tot 2,5 meter aan de top. De toren heeft vijf verdiepingen met balkon. Aan de voet van de Qutab Minar staat de eerste moskee van India, de `Macht van de Islam Moskee'. Qutab-ud-din is in 1193 met de bouw van de moskee begonnen, maar er is door de eeuwen heen het nodige aan toegevoegd. De oorspronkelijke moskee is gebouwd op de funderingen van een Hindu tempel.
Elke toerist wordt geleid naar de  IJzeren Pilaar aan. Deze zeven meter hoge pilaar staat in de binnenplaats van de moskee, en was daar al voordat men met de constructie van de moskee begon. De toegangspoort Ala-ud-din's Alai Darwaza is de voornaamste entree tot het gehele complex. De poort is in 1310 gebouwd van rode zandsteen en staat net ten zuiden van de Qutab Minar.
De tombe van Imam Zamin staat naast de toegangspoort, terwijl de tombe van Altamish, die in 1235 stierf, bij de noord-westelijke hoek van de moskee ligt.
Een prachtig geheel en een van de eerste geslaagde pogingen om een complex te bouwen in een natuurlandchap (diverse bronnen en eigen verslag).

Oud Delhi

Oud Delhi was tussen de 12e en 19e eeuw min of meer onafgebroken de hoofdstad van Moslim India. Het huidige Delhi is een ommuurde stad met stadspoorten, nauwe stegen, het beroemde enorme Rode Fort en de Jami Masjid van Shah Jahan, tempels, moskeeën, bazaars en de beroemde marktstraat die bekend staat als Chandni Chowk.
De oude stad Shahjahanabad - nu Delhi ligt ten westen van het Rode Fort en was eens omringd door een stevige verdedigingsmuur waarvan nu nog slechts kleine delen bestaan.
De Kashmiri Poort, aan de noordkant van de ommuurde stad, was het schouwtoneel van verwoede gevechten toen de Engelsen Delhi weer innamen in 1857, tijdens de `Mutiny', de grote Indiase opstand tegen hun bestuur. Ten westen van de Kashmiri Poort, vlakbij Sabzi Mandi, staat het door de Engelsen opgerichte Mutiny Gedenkteken voor de soldaten die tijdens deze opstand hun leven verloren. Vlakbij het monument staat een Ashoka Pilaar.
De hoofdstraat van Oud Delhi is de kleurrijke winkelbazaar Chandni Chowk. Deze straat is dag en nacht zeer druk en vormt een scherp contrast met de open, ruime straten van Nieuw Delhi. De westelijke kant van Chandni Chowk wordt gemarkeerd door de Fatehpuri Moskee die in 1650 is opgericht door een van de vrouwen van Shah Jahan.

Rode Fort

Het Rode Fort van Delhi vinden we minder als het Rode Fort van Agra. De muren van rood zandsteen zijn die dan dertig meter hoog zijn. Volgens de info strekken de muren strekken zich uit over een afstand van twee km en zijn aan de kant van de rivier achttien meter hoog en aan de stadszijde 33 meter. De bouw begon in 1638 en het werd tien jaar later voltooid. Hij verplaatste zijn hoofdstad nooit volledig van Agra naar zijn nieuwe stad Shahjahanabad (Delhi), omdat zijn zoon Aurangzeb hem afzette en hem in het Agra Fort gevangen zette. Het Rode Fort dateert uit de periode dat de macht van de Moghuls op zijn absolute hoogtepunt was. Aurangzeb was echter de eerste en laatste grote Moghul keizer die hier zou heersen.
Tegenwoordig heerst in het fort een aangename rust, vooral vergeleken met de hectische straten van Oud Delhi. Het fort was tot voor enkele jaren geleden niet toegankelijk, want een militaire post. Nu het open is trekt het ook veel Indiase bezoekers die het nu wel eens van binnen willen zien.
Via een imposante dubbele poort kom je binnen. De Lahore Poort, de hoofdpoort tot het fort, dankt zijn naam aan het feit dat het in de richting van Lahore, nu in Pakistan, uitkijkt.
Daarna volgt een lange gang met winkeltjes, dit was de Meena Bazaar; daar deden vroeger de vrouwen van de keizerlijke huishouding hun inkopen en toen waren er alleen vrouwelijke kooplui. De winkelarcade leidt naar de Naubat Khana, een open binnenplaats waar vroeger musici optraden. Binnen ziet u eerst nog de verblijven van het Indiase leger; dat bedongen heeft dat er een museum van wordt gemaakt.
Verderop komt u via een grote open ruimte bij de eigenlijke paleisgebouwen. Aan de rechterkant zijn de verblijven van de vrouwen. In het midden zijn de ontvangstzalen. De gebouwen worden doorsneden door waterkanaaltjes, dat diende om wat koelte te brengen.
In de Zaal van de Openbare Audiënties ontving de keizer klachten of geschillen van zijn onderdanen. Zijn alkoof in de muur was met marmer bedekt, waar kostbare stenen in verwerkt waren. Veel ervan werd echter gedurende de `Mutiny' geplunderd, onder Lord Curzon werd deze elegante hal vervolgens weer gerestaureerd.
De Zaal van de Besloten Audiënties is de kamer waar de keizer besloten vergaderingen kon houden. Pronkstuk van de zaal was de prachtige Pauwentroon, die door Nadir Shah in 1739 naar Perzië werd meegenomen (en nu in Teheran is te zien). In 1760 verwijderden de Marathas ook het zilveren plafond uit de zaal, zodat het vandaag de dag nog slechts een bleke afschaduwing vormt van de vroegere glorie.
De Rang Mahal ofwel het `beschilderd paleis' dankt zijn naam aan het beschilderde interieur dat nu weggevaagd is. De Khas Mahal was het particuliere paleis van de keizer, verdeeld in kamers voor gebed, slapen en wonen. Er is een klein Archeologisch Museum in de Mumtaz Mahal. Op het terrein is ook de familiemoskee van de keizer.

Hoofdmoskee Jami Masjid bij de brede avenue Chandni Chowk  92; avenue loopt van Rode Fort tot aan Fatehpuri Masjid: hart van Old Delhi met commerciële en religieuze activiteiten.
Bazaars
: wereldbekend; soekachtig; Khari Baoli specerijen markt; Katra Neel met de vele piepkleine winkeltjes; Kinari Bazaar: glitter producten voor hweliijken en allerhande feeste.
Indiës houden van glitter; Westerse toeristen vinden dit vlug kitscherig, maar kopen toch enkele van die spullen als herinnering. We stonden voor de Kerstperiode en er werd volop ballen, slingers en andere versieringen gekocht. We hebben ze zien hangen in de kerstbomen en lusters bij de reisgenoten (ook bij ons) en ze hadden succes...
Darbia Kalan: straatje van de juweliers..
Churiwalal Gali: armbandverkopers: voor elke sari is er een passende halsband.

Rode Fort van Delhi - Werelderfgoedlijst

Het Rode Fort van Delhi is een ommuurd paleis of citadel en ligt aan de rivier Yamuna. Het is één van de bekendste bezienswaardigheden in Delhi, en maakt deel uit van de Werelderfgoedlijst van UNESCO. Het is ook de plaats waar de minister-president van India elke 15 augustus een toespraak houdt, op de dag dat India onafhankelijk werd van Groot-Brittannië.
Het fort werd als paleis opgericht door de Mogoelse keizer Shah Jahan, als zevende islamitische stad van India. De Mogols verbleven er tot 1857. Daarin o.a. de parelmoskee, de Hammans (badhuizen), Khas Mahal: de keizerlijke verrekken; enz.

Het Fort van Agra - Werelderfgoed

Dit fort staat in de Indiase stad Agra en werd gebouwd in opdracht van de Mongolse keizer Akbar van 1565 tot 1571 om zichzelf en de nieuwe hoofdstad Agra te beschermen. Het gebouw staat op de Werelderfgoedlijst van UNESCO sinds 1983.
Dit machtige fort van rood zandsteen wordt omsloten door een 2.5 kilometer lange vestingmuur. Vanwege de kleur wordt dit fort ook wel het Rode Fort genoemd. Het verhaal gaat dat een prins er zijn vader acht jaar in heeft opgesloten, zodat hij naar de Taj Mahal kon kijken.

Samen met de Taj Mahal is het Fort van Agra het boegbeeld van de van de verdwenen beschaving van de Mongoolse keizers. Deze monumenten markeren het toppunt van een Indiase moslimkunst die sterk door invloeden van Perzië gemarkeerd is.

Met trein en bus naar en in Rajasthan

Rajasthan is het meest exotische deel van India. Talrijke forten en maharadja-paleizen. We maken kennis met de rijke cultuur en de markante architectuur uit de tijd van de Rajpoeten en de Mogols. We genieten als een maharadja van ons verblijf in de prachtige Heritage hotels.

Het wegennet is soms prima en soms bijzonder moeilijk te berijden wegens de wegeniswerken en vooral omwille van de putten. Op de autowegen vanuit Delhi zijn meestal van goede kwaliteit en verlichting op de drukkere plaatsen. Geregeld zagen we wegenpalen vior bijstand en politiecontrole. Geregeld moet er tolgeld betaald worden en dan is het aanchuiven. eker vlak aan Delhi waar tientallen baanvakken bij elkaar kwamen. Het is een toeteren van je welsteen mekaar de weg afsnijden. Nochtans zagen we weinig of geen wagens die stil stonden door aanrijdingen. Dit komt voor een deel omdat er op die drukke punten traag wordt gereden en in file en door de gewenning. Vooral de delen tussen Delhi en de nabijgelegen ICT - bedrijvencentra zijn druk en een voordurende over en weer rijden.
Een ontmoeting met een Jaïn-gelovige op de trein... Op de trein naar Jaipur hadden we gereserveerde plaatsen. We hadden een ontbijtbox mee met een gekookt eitje. We aten dit smakelijk op. Naast ons zat een Indiër van ongeveer 25 jaar; we babbelden met hem. Na een tijdje vernamen we dat hij een Jaïn-gelovige was. We wisten dat deze gelovigen strikt vegetarisch leefden. Hij vertelde ons dat hij zich afgewend toen we onze eitjes aten. Hij vertelde ons dat hij op weg naar zijn vrouw die zwanger was. Het huwelijksfeest had enkel dagen geduurd en er waren 2000 genodigden geweest. Hij vond het een goed idee dat zijn vader hem laten trouwen met een vrouw met dezelfde religie. Achteraf hebben we informatie opgezicht over het jaïnisme. Het is een oude Indiase religie met ongeveer 8 tot 10 miljoen aanhangers; vooral in Punjab. Iedereen van onze groep kende de jaïn-tempel in Wilrijk (Antwerpen ,2010) is de grootste jaïn-tempel buiten India gebouwd, De Jains hebben respect voor alle levende wezens en hebben strikte voedingsregels. Ze hebben  geen schepper-God omdat het heelal eeuwig is, zonder begin en ook zonder einde.

Onderweg zagen we geregeld steenbakkerijen, makkelijk te herkennen aan de lange schouwen die hoog boven het landschap uitsteken. De bakstenen worden vervoerd met op de fiets, met de kamelenkar en met tractors.

Hindoetempels langs de openbare weg en in de straten hebben een meestal een vlag als bijkomende herkenning. Het terras voor de tempel mag je niet betreden met schoenen. De tempels die op toeristische wegen leggen hebben iets speciaals: meestal dieren die open een speciale manier vereerd worden. Bekend zijn bijv. de tempels met apen, met ratten. We bezochten een rattentempel: een 'spektakel' voor ons maar een rituele plaats voor de Indiërs. We ware meer getroffen door de bijzondere architectuur en rituele voorwerpen, de manieren van verering en spiritualiteit bij de Indiërs en heel het gebeuren voor de toegang: opbergen schoenen en riemen, verkoopstallen, het optreden van de priesters.

Mandawa - Bikaner - Jaiselmer -   Jodhpur - Jaipur

Mandawa

Mandawa gelegen in de ‘Shekawati’ streek, een overgangsgebied van de rijke gronden van de Gangesvallei naar de droge Tharwoestijn. Omdat Mandawa strategisch gelegen was op de oude karavaanroute vestigden de kooplieden zich in deze streek. Ze bouwden prachtige huizen om te tonen dat ze goede zaken deden. Deze koopmanshuizen werden ‘haveli’ genoemd. De binnen- en buitenmuren werden versierd met schilderingen, eerst met o.a. historische personages en afbeeldingen uit plaatselijke legendes. Overnachting is in Mandawa Castle, gebouwd in 1775 door Thakur Nawal. Via een monumentale poort stap je binnen in een ander tijdperk.

Bikaner

Bikamer is 170 km ten westen van Mandawa ligt Bikaner. Deze woestijnstad is eveneens gelegen langs de oude karavaanroute. In de namiddag bezoek aan Junagargh en Lalbagh Palace.

Jaiselmer

Deze ‘Gouden Stad’ l eed onder de groei van de haven in Bombay. Voordien was Jaiselmer een belangrijke halte voor de karavanen naar het westen. Het transport verliep meer en meer over zee en Jaiselmer geraakte in verval. De oorlog in Pakistan (1965 en 1974) heeft er dan wel voor gezorgd dat Jaiselmer toegankelijk bleef. Het leger moest in staat zijn de grenzen te bewaken en gemakkelijk ter plaatse geraken. De weg naar Jaiselmer is dan ook goed onderhouden wat voor onze busreis meegenomen was. We verbleven in hotel Fort Rajwada.  een aangenaam hotel met alles erop en eraan, tot en met speciale massage en zwembad. In de late namiddag bezochten we landduinen, druk bezocht ook door Indiërs.

Jodhpur

Bezoek aan het fort Meherangargh. Het is een mooi bewaard gebleven fort, gebouwd op een rots van 120 m hoog. Van hieruit is het uitzicht over de stad, met veel blauw geschilderde huizen, dan ook erg mooi. Avondmaal en overnachting in Ranbanka Palace.

Jaipur: roze stad; observatorium;  Amber Fort

Trein naar Jaipur de hoofdstad van Rajasthan, transfer naar Trident hotel: een van de aangenaamste hotels. In de latere namiddag maken we kennis met de ‘roze stad’. Bezoek aan het observatorium Jantar Mantar en City Palace. Het paleis is nog steeds de verblijfplaats van de Koninklijke familie. Jaipur is ook gekend voor kunst- en handwerknijverheid.  De tweede dag is er  een korte rit met de bus (12 km) naar Amber Fort. De attractie is dat de toeristen in groepjes van twee, soms alleen, soms met vier op de rug van een olifant tot aan de ingang. Niet comfortabel maar interessant. Hoewel er overal op pancartes staat dat de fooi inbegrepen is, zullen de olifantberijders  zeer sterk aandringen om toch een fooi te krijgen, assertief op het randje van het agressieve.
In de stad wandelen naar de winkelstraten en de lokale markten. Hier ook een verkeersdrukte van jewelste. Op sommige hoeken zie je kleine hindoetempels, de grotere hebben een trottoir dat je niet mag betreden met schoenen. Opmerkelijke gebouwen:
 Paleis der Winden’.

Jantar Mantar grootste astronomisch observatorium - Werelderfgoedlijst
Jantar Mantar in Jaipur is het grootste gebouwde astronomisch observatorium ter wereld. Het is in het begin van de 18e eeuw opgericht door Sawai Jai Singh en is één van de vijf vergelijkbare astronomische observatoria in India. Sawai Jai Singh was erg geïnteresseerd in wetenschap en technologie, met name in astronomie. Het observatorium ligt vlakbij de ingang van het City Palace in Jaipur. Er zijn 18 instrumenten, waarvan de meeste nog steeds werken. In 2010 werd het tijdens de 34e sessie van de Commissie voor het Werelderfgoed op de Werelderfgoedlijst geplaatst. (bron o.a. Wikipedia; zoekwoord: Jantar Mantar en opzoekwerk in Google).

Van Jaipur naar Agra is ongeveer vijf uren rijden. aankomst in Agra brengen we een bezoek aan een klein, maar zeer speciaal museum met borduurwerken tentoongesteld die net schilderijen zijn. 's Anderendaags vroeg vertrekken naar Taj Mahal,
Bezoek aan Fatehpur Sikri, gebouwd door keizer Akbar. 14 jaar na de bouw werd de stad verlaten. Volgens sommigen omwille van watergebrek; volgens anderen omwille van strategische redenen. Sindsdien is het een echte spookstad, met nog enkele mooie overblijfselen van de Mughalarchitectuur.

naar boven


Taj Mahal (Agra)  Werelderfgoedlijst

Geen India zonder een bezoek aan de Taj Mahal. Meestal wordt dit bezoek gepland als einde van een (groeps)reis naar India. Men probeert zo vroeg mogelijk te gaan, niet enkel om de eerste zonnestralen op te vangen, maar tevens om de lange wachttijden te vermijden. Men moet de toegangskaarten wel vooraf laten aankopen. De toegangsprijs voor buitenlandse toeristen ligt veel hoger. Er is een aparte rij voor mannen en voor vrouwen (nodig voor de controle) en voor buitenlanders en inheemse bevolking.

De Taj Mahal  is een 17e-eeuws bouwwerk in de Noord-Indiase stad Agra (Uttar Pradesh). Het is een mausoleum dat tussen 1631 en 1648 werd gebouwd in opdracht van de Indiase grootmogol Shah Jahan, als grafmonument voor zijn hoofdechtgenote Mumtaz Mahal, die in 1631 in het kraambed overleed. Later werd ook zijn eigen lichaam erin bijgezet naast de tombe van zijn vrouw. Deze twee tombes naast elkaar verstoren de perfecte symmetrie die overal werd nagestreefd. De vrouw ligt centraal, haar echtgenoot ligt ernaast, buiten het centrum van de binnenruimte.
Het gebouw is het hoogtepunt van de mogol-architectuur, een mengvorm van islamitische en hindoe-architectuur.

De Taj Mahal is 58 m hoog en 56 m breed en staat op een 10.000 m² groot marmeren platform. Voor het gebouw bevindt zich een uitgestrekte tuin, waarin zich een langgerekt waterbekken bevindt. Het volkomen symmetrische gebouw bestaat uit wit marmer en is rijk versierd met ingelegde stenen. De vier minaretten op de hoeken zijn van later datum en zijn licht gebogen, zodat ze bij een aardbeving niet op het hoofdgebouw vallen. Aan de naar Mekka gerichte westzijde bevindt zich een moskee en aan de oostkant als tegenhanger ervan een gastenverblijf. We geven in onze weblog meer details over de bouw en de samenhangende liefdesgeschiedenis.
Het is een van de bekendste gebouwen op de Werelderfgoedlijst van de UNESCO, waar het sinds 1983 op staat. Sinds 8 juli 2007 is het één van de nieuwe wereldwonderen.

Humayun's tombe: Werelderfgoedlijst

Humayun's tombe is een groep monumenten gelegen in Nizzamuddin East, Delhi, die in opdracht van Hamida Banu Begum in 1562 werd gebouwd voor haar overleden man, de tweede Mogol-keizer Humayun. Het complex werd ontworpen door de Perzische architect Mirak Mirza Ghiyath, waarbij voor het eerst op zo'n grote schaal zandsteen werd gebruikt. Het gebouwencomplex werd in 1993 door UNESCO op de Werelderfgoedlijst geplaatst.
Het  voorbeeld van vroege Moghul architectuur. De elementen in haar ontwerp; een plomp gebouw, verlicht door hoge bogen als entree, met aan de top een koepelvormige dom, en omringd door formele tuinen, werden na een lange periode in de architectuur van de Taj Mahal nog verder verfijnd. Deze vroege tombe is dus van groot architectonisch belang in relatie met de latere Taj Mahal in Agra. Humayun's vrouw is ook begraven in een uit rode en witte zandsteen en zwart en geel marmer vervaardigde tombe.
Wij (GDC - MM) waren meer ontroerd door dit complex dan dit van Tai Mahal, omdat het ons overkwam als toegankelijker, gevoeliger, emotioneler. De Tai Mahal is de perfectie in symmetrie, maar kwam bij ons eerder afstandelijk over.

Werelderfgoed in India We konden verschillende monumenten en sites bezoeken die op de lijst staan van het Werelderfgoed in India. Voor een algemeen overzicht: http://nl.wikipedia.org/wiki/Categorie:Werelderfgoed_in_India
Tai Mahal in Agra;  in:
Jaipur Jantar Mantar grootste astronomisch observatorium - Werelderfgoed ; in omgeving van Delhi: Humayun's tombe enz. zie vorige teksten.

naar boven


Reisimpressies ZLJM Nederlandstalige provincie

India is een land van tegenstellingen. Grote armoede tegenover grote rijkdom. En het is een land in volle ontwikkeling: in Delhi bouwt men grote autowegen in en doorheen de stad. Ook weer hier: ultramoderne gebouwen en kort daarbij bedelaars en tenten waar mensen in wonen. India is een uitgestrekt land: 107 maal België. Zo kan je ook begrijpen dat het een land is met een zeer grote verscheidenheid aan leven in al zijn aspecten. Alle geografische vormen komen er voor: bergketens, valleien, woestijnen, regenwouden,vruchtbare dalen en dorre plateaus.
India is het tweede grootste land ter wereld, na China. De totale bevolking wordt op 1,13 miljard geschat; dit betekent 16 % van de wereldbevolking terwijl India maar 2,4 % van het aardoppervlak beslaat. 72% leeft op het platteland – 27,8 % in de steden. De inheemse volkeren – (adivasis of tribals) maken 8 % van de bevolking uit. De Indische bevolking is jong: 31 is jonger dan 14 jaar – 63% tussen 15 en 64 jaar en slechts 5% is ouder dan 65 jaar.

De grote uitgestrektheid van India maakt dat er ook een grote verscheidenheid is aan klimaat. Er zijn streken met een tropische klimaat, bergklimaat, woestijnklimaat en ook heel wat microklimaten. Dalhousie in het Himalayagebergte is veel kouder. Wanneer wij daar waren vroor het nog en ’s nachts hadden we met 5 dekens nog kou! En in Delhi was het op dat ogenblik 30 graden.
Iedere staat heeft eigen gebruiken, soms ook een andere taal. Hindi is van twee op 10 Indiërs de moedertaal en meteen ook de eerste officiële taal. Volgens de grondwet zijn Hindi en Engels de officiële talen op het federale niveau. Daarnaast zijn nog 22 officiële regionale talen die in de staten gebruikt worden. Voor onze zusters is Engels meestal al de derde taal.

naar boven

Economie
India kende op alle vlakken een gestadige groei. De economie had een groot groeipercentage, dat nu door de financiële crisis wat is stilgevallen. Het is vooral de landbouwsector; de verwerkende industrie en de softwaremarkt die voor India belangrijk zijn. Ondanks de groei blijft India nog kampen met extreme armoede, analfabetisme en ondervoeding. In 2006 werd het deel van de bevolking dat onder de armoedegrens leeft op 22% geschat. Men doet wel grote inspanningen om het analfabetisme te bestrijden; er komen veel nieuwe scholen bij.

Geschiedenis 
De Indische beschaving gaat zover in het verleden terug dat er veel in de mist verdwenen is. Rond 2500 voor X° ontstond in de vallei van de Indus (nu gedeeltelijk Pakistan en West-India) een beschaving met de Dravida’s (kleine gestalte en donkere huid); de naam India en hindoe zijn hiervan afgeleid. Omstreeks 1500 voor X° vielen Nomadische Ariërs India binnen (groot, lichte huid). Ze vernietigden de oude, oorspronkelijke beschaving en verdreven de Dravida’s naar Centraal en Zuid-India. Daarop volgde een 2000 jaar durende Vedische periode. Wij waren verwonderd op vele huizen het hakenkruis te zien – dit is het oorspronkelijk teken van de Ariërs dat door Hitler werd overgenomen. Dan komen de Mongolen: voornamelijk in de noordoostelijke staten van India. Van de 11° -16° Eeuw kwamen moslims het land binnen met hun cultuur. In de 18° eeuw tenslotte kwamen de Britten en werd India beïnvloed door de Westerse cultuur.

Vlag van India
Oranje is de kleur van de Hindoes. Het betekent MOED. Groen is van de Moslims. Het staat voor Geloof. De witte balk geeft HOOP op VREDE tussen Moslims en Hindoes. Op de witte balk staat een chakra met 24 spaken; de chakra stond voor Gandhi's spinnewiel dat zelfvoorziening symboliseerde. het werd later vervangen door het wiel van de wet. De 24 spaken symboliseren 24 uren van de dag en vooruitgang in elk uur.

Cultuur
We zien dat India een grote verscheidenheid heeft aan cultuurvormen en gebruiken en dat uit zich in veel stijlen van muziek, dans, kledij, godsdienstbeleving en feestvieren. Elke staat gaat prat op zijn eigen cultuur en koestert die. Dansen is in India een cultuurgegeven: India heeft een dansgeschiedenis van wel 5000 jaar. De dans is een kunstvorm en wordt gebruikt bij de eredienst en om emoties uit te drukken. De drie SLJM - scholen van Amritsar presenteerden ons een culturele avond met een dansprogramma vanuit de verschillende staten. Echt een belevenis.

Religie
Op religieus gebied is India heel divers. Er zijn de mystieke godsdiensten van eigen bodem en de openbaringsgodsdiensten die van buitenaf gekomen zijn. Religie maakt deel uit van het dagelijks leven en eigenlijk is het van oorsprong heel verdraagzaam, met respect voor de andere religies. Nu is er het ultranationalisme, enkele fanaten die het vreedzaam samenleven van godsdiensten bedreigen.
De eerste godsdienst in India is het hindoeisme, gevolgd door het boeddhisme, het jaïnisme en het sikhisme die alle hun wortels hebben in het hindoeisme.
Het sikhisme beleeft waarden als universalisme, vrijheid, humanisme en pluralisme. De stichter Guru Nanak baseerde zich op het beste uit het hindoeisme en uit de islam. Hij leerde ondermeer dat iedereen gelijk is voor God en dat Hem, de ene en almachtige te eren en te dienen het hoofddoel is van ons bestaan. Siks betekent: zoekers van de waarheid.
Er zijn ook nog moslims. Pakistan dat zich afsplitste van India is een moslimstaat geworden en zo kwamen de moslims in India een minderheid.
Twee procent zijn Christen. Zoroasters en joden hebben een lange geschiedenis in India. Er zijn enkele duizenden volgelingen. Ook de Bahai is een belangrijke groep – een belangrijk centrum hiervan is de Lotustempel in Delhi.
Wat ons vooral getroffen heeft in de bezoeken aan de verschillende tempels van Sikhisme, bahai, hindoeïsme en boeddhisme is uiteindelijk een eenheid. Sommige teksten zijn evengoed door Jezus Christus gezegd; er is overal het water als reiniging en met genezingskracht. Er zijn de bedevaarten, er is het accent op universele waarden. Een zuster zei : “Ik ben blij dat ik als christen ben geboren, dat ik een levensnabije God leerde kennen” Want vooral bij de Hindoes zijn er nogal wat goden die mij helemaal niet levensnabij zijn.

Uit de religies en culturen van India zijn een aantal belangrijke ethische houdingen en begrippen voortgekomen, zoals het aanvoelen dat het goddelijke alles doordringt; respect voor alle schepselen, geweldloosheid en medeleven, liefde voor de waarheid, vredelievend samenleven, onthechting, zelfverloochening, ascese, verbondenheid en zorg voor de aarden een holistische kijk op het leven, stilte en concentratie, tolerantie en aanvaarding, pluralisme, de ervaring boven het puur intellectuele stellen, geen rijkdom oppotten enz
Verschillende religieuze leiders en filosofen zoals Gandhi, Vivekanda en Arobindo Gosh hebben die ethiek kracht bijgezet. Bij Gandhi werd ze zelfs van strategisch belang in zijn strijd voor de onafhankelijkheid. 

Vandaag staat de oude Indiase ethos onder druk van opkomend fundamentalisme, onverdraagzaamheid tegenover minderheden; de gevolgen van modernisering; politici die de religies misbruiken om verdeeldheid te brengen in de maatschappij die al lijdt onder de tegenstelling tussen arm en rijk en het kastenonderscheid.
Het kastenstelsel werd door de hindoe - samenleving bedacht om de algemene welvaart te organiseren maar het verwerd tot een systeem van onderdrukking en is verwant met fatalisme.

naar boven

Amritsar (getuigenis ZLJM)

"We waren te gast in Amritsar, Delhi provincie SLJM. Amritsar ligt in het noordwesten van India ligt Punjab (het land van de 5 rivieren) omringd door Pakistan in het westen (trouwens Pakistan behoorde vroeger tot Punjab) Kashmir in het Noorden, Himachal Pradesh in het noordoosten en Haryana en Rajasthan in het zuiden. Het Punjabi is de moedertaal maar de mensen spreken er vloeiend Hindi. De Punjab is een vruchtbare streek; het is de graanschuur van India. Er is ook veel industrie. Punjab is gekend voor de wolindustrie. Het is de staat waar het minst honger geleden wordt. Het won de prijs van de best presterende staat van de Indiase overheid.
"Amritsar: meer van de heilige nectar. Het ligt op 35 km van Lahore (Pakistan) maar de grens oversteken is niet vanzelfsprekend. Elke dag wordt de grens ook gesloten met een plechtigheid waar heel veel volk naar toe komt, als toeristische bezienswaardigheid. Wij zijn daar ook geweest en vonden het verschrikkelijk: midden in de tragiek van de verdeeldheid lijkt het een volksfeest. In Amritsar is er ook de Gouden Tempel: de spirituele hoofdstad van de Sikhs en het belangrijkste heiligdom van de Sikhs.
Wij hebben dit ook bezocht en naar Indische traditie moet men blootsvoets deze plaats betreden én met bedekt hoofd.
Gastvrijheid: een groep zusters ontvangen is voor hen niet zo eenvoudig. Sommigen stonden zelfs hun bed af voor ons en gingen dan voor een maand naar een andere gemeenschap." 

naar boven


 Verzamel zelf informatie Dr. Moeremans

Er zijn veel reisgidsen. We bevelen de Capitool Reisgidsen aan o.a. over Delhi, Agra, Jaipur Capitool Reisgidsen 2006. Lonely Planet is ook een must.

Kerken, heiligen en toerisme (2011 Antwerpen - Halewijn): Georges De Corte - Marleen Moeremans

Twee boeken met onze tips o.a. over gezond reizen, senioren op reis... en info over landen:

De Corte, G., Moeremans, M. (2005), Blijf scherp. Houd je mentaal in topvorm na je 60ste met behulp van internet. Tielt, Lannoo.

De Corte, G., Moeremans, M. (2008), Vrijwilliger en senior. Antwerpen, Halewijn.

Weblogs: http://blog.seniorennet.be/siti4/  http://blog.seniorennet.be/actievesenioren/ 

Wij bevelen als zoekmiddelen aan: Google en Wikipedia, zowel voor inhouden als voor afbeeldingen.

Google zoekmachine, Nederlands. Zoeken op Google met Engelse woorden geeft nog veel meer vindplaatsen. Ga zeker ook naar Google - Afbeeldingen.

 

Wikipedia http://nl.wikipedia.org/wiki/Hoofdpagina

Wikipedia is een betrouwbare, populaire en gratis digitale encyclopedie.
Interessant voor een eerste oriëntering.
Ga naar http://nl.wikipedia.org/wiki/Hoofdpagina typ links in het zoekvenster en klik dan op artikel.

Informatie op de leersite (en blogs) Siti4: Open Google en typ in het zoekvenster het woord gevolgd door Siti4.

naar boven

 


(c) Copyright 2008 - 2015 by s i t i 4 bvba. Alle rechten voorbehouden. Georges De Corte & Marleen Moeremans
Overname van teksten zonder toestemming van de
eigenaar is verboden en zal worden vervolgd.