1

Citytrip - vervoer

Rome is een prima citytrip voor de cultuur  en om te shoppen, eten en drinken. Eenmaal in Rome dien je veel te wandelen, zeker voor de korte afstanden.  Het gaat soms even vlug als het openbaar vervoer en je kunt zoveel meer zien. 
Het oude Rome biedt een unieke verzameling van kerken, pleinen, musea, parken, fonteinen, mausoleums. Je moet iets afweten van Rome in de wereldgeschiedenis om vele zaken te kunnen situeren.
In de hotels en de restaurants kun je met Engels terecht. Logeren in Rome is niet goedkoop. Probeer mee te doen aan een of andere promotie of een groepsreis. Geen nood aan restaurants in allerlei prijsklassen. Sommigen wezen ons op Mc Donald voor een tussendoortje met koffie, cappuccino en slaatjes. Dit viel mee en is zeker te overwegen, maar je mist wel de Romeinse sfeer. In de gewone cafés is er een prijsverschil tussen het verbruik aan de toog of aan een tafeltje. Op 50 m. van de  Kerk van de 12 apostelen ligt het restaurant Abruzzi: we deden een tocht door hun hele menu; een aanrader. Adres: Via del Vaccaro 1, Rome, 06-679-3897. In de restaurants betaal je apart voor het brood, soms wordt de bediening aangerekend soms niet.
Als je aankomt in Rome luchthaven (Fiumenzio - officieel: Leonardo da Vinci) kan je een taxi nemen (nogal duur). Nadeel:  files. Voordeel: afgezet aan het hotel. Soms is er een shuttle service naar het hotel. Goedkoper en zeer comfortabel is de rechtstreekse metro (trains), eerste klas en direct naar het centraal station: Roma Termini. Termini is niet genoemd naar het 'eindstation - terminus', wel naar de thermen van Diocletianus  die er vlak bij liggen. Om dit hoofdstation te bouwen werden veel huizen, straten en pleinen opgeofferd. Voltooid in 1950 ( Heilig Jaar) en was toen één van de grote bouwkundige verwezenlijkingen van de twintigste eeuw. In vergelijking met het Centraal Station in New York en die van Antwerpen is er minder gebruiksgemak. Om het half uur is er verbinding tussen luchthaven en Centraal Station, het is wel een eindje lopen naar deze trein - verbinding en onderweg moet je de verkopers trotseren die de busverbindingen aanbevelen. Biljetten via de automaten met aanraakschermen. Betaalkaarten worden aanvaard. Let op: eerst ontwaarden vooraleer je binnenstapt. Je moet de kaart naar links goed induwen. Er moet een datum op staan bovenaan links (niet zo goed te lezen). We zagen elke keer controle op deze verbinding en ook reizigers die geen kaart hadden...
Metro: voorlopig twee grote lijnen; lijn A is tussen Laurentia en Rebibbia ; lijn B tussen  Anagnina en Battistini. Je kunt metrobiljetten kopen aan automaten in elk station of in krantenwinkels.  ofwel een kart voor drie dagen metro - bus: 11 euro, te rekenen vanaf uur en dag van afgifte. Ook in de metro  moet je zelf het biljet ontwaarden vooraleer in te stappen. Deze grote metrolijnen zijn bijzonder druk. Soms moet je  een beurt overslaan. Zorg dat je zo vlug mogelijk een plannetje hebt met de metrolijnen.
Vervoervarianten: Archeobus (Stop & Go) tussen de verschillende historische plaatsen; totale duur ongeveer anderhalf uur. De bedoeling is dat je uitstapt, binnengaat, rondwandelt en dan  verder rijdt; 15 euro. De bus om te shoppen in de belangrijkste winkelstraaten is de 110, hier ook (Stop & Go); 20 euro. De stopplaatsen zijn goed aangeduid.

Let op voor gauwdieven, draag nooit geld in een tas, buik- of rugzak met een rits. Let op als je reist met koffers en rugzakken: dit zijn gevaarlijke momenten. De drukte en de zakkenrollers zijn echt geen verhaaltjes. Het scenario is telkens gelijk. Toeristen moeten dicht bij elkaar staan in de overvolle metrostellen. Door het vele wiegen houden zij zich vast aan de veiligheidsbeugels aan de zoldering. Ze voelen dat er geduwd en getrokken wordt. Ze denken dat ze hun portefeuille goed verstopt hebben: onderaan in de rugzak of in een speciale voorzak van een trekkersbroek. Tevens hebben ze afgesproken dat ze elkaar in het oog zouden houden. De rest van het verhaal kun je vermoeden. Bij het uitstappen en het controleren merken ze dat de portefeuille gestolen is. Meestal waren de sommen betrekkelijk klein, maar de ongemakken groot: identiteitskaart, kredietkaart.  Berg je portefeuille veilig op. Dus zeker niet in een rugzak, een handtas of in een broekzak achteraan. Bevestig de portefeuille aan een ketting, bewaar ze in een zakje vooraan. Vooral: denk niet dat het bij jou niet zal gebeuren.  Bewaar een dubbel van reis- en identiteitsdocumenten op een aparte plaats.

naar boven

2

Is het Capitool (Campidoglio) een van de zeven heuvels die het Oude Rome omringde?

Ja 

Het Capitool is een van de zeven heuvels die het oude Rome omringde. Het is de kleinste en de steilste heuvel. Het Capitool was het politieke en het religieuze hart van het oude Rome.  Nu is het geheel een centrum voor het toerisme: uitzicht, musea, architectuur; nog altijd zijn er administratieve diensten van de stad. Dat het Capitool (Campidoglio) een heuvel is, zie je aan de trappen ontworpen door Michelangelo. Je schrijdt naar boven. De Piazza Campidoglio is een groot terras waar je een mooi uitzicht hebt op de straten beneden en over de stad. 
Michelangelo kreeg van paus Paulus III de opdracht om dit monumentale geheel te ontwerpen, ter gelegenheid van het bezoek van Karel V. Heel wat bouwmeesters hebben na Michelangelo dit geheel uitgebreid en verfraaid. Ondanks die verschillende bouwmeesters bleef de harmonie. Dezelfde ervaring kregen we in de Sint-Pieterskerk.
Het Capitool was van bij het begin de plaats voor vieringen. Michelangelo ontwierp op de heuvel drie grote paleizen. In het midden: Palazzo Senatorio, de zetel van het gemeente. Aan beide kanten:  de Palazzo dei Conservatori and Palazzo Nuovo. In beide paleizen, verbonden met een onderaarde doorgang, zijn de kunstschatten van de Musei Capitolini. Dit museum vormt samen met de Vaticaanse musea en de Galeria Borghesia het belangrijkste artistieke drietal. 
In de Pinacotheek zijn er meer dan 200 schilderijen van de 14de tot de 18de eeuw van de hand van Rubens, Titiaan, Caravaggio (toen in bruikleen)  enz. 
Het meest bekende beeld is een kopie. In het midden van het plein is er een bronzen ruiterstandbeeld van Marcus Aurelius. Het originele en gerestaureerde werk zie je op de binnenplaats van het museum. Vlak naast het Capitool is het Forum.

Michelangelo: schilder- en beeldhouwkunst en architect waaronder Porte Pia en Piazza Farnese. Hij v verbleef in Rome van 1505 tot en met 1516 en van 1534 tot zijn dood in 1564. Hij maakte tevens ontwerpschetsen van Piazza del Campidoglio, Palazzo Farnese, de San Pietro, de Santa Maria degli Angeli, de Porta Pia,... Sommige ervan werden nooit verwezenlijkt en die zijn.
Capitolijnse Musea Piazza del Campidoglio  http://museicapitolini.org/

naar boven

3

Lag het historische Rome op de linker - en rechteroever van de Tiber?

Ja

Als wij het hier hebben over Rome bedoelen het historische, het oude Rome op de linker- en rechteroever van de Tiber (Il Tevere), het Rome van de keizers. 
Rome werd gesticht op de linkeroever. Vanaf de keizertijd - dus vlak na Caesar - kwam ook de rechteroever in opbouw.
Rome is gesticht aan de toen bevaarbare Tiber en aan het kruispunt van belangrijke wegen.  Slenteren langs de Tiber is een prima oefening in het 'onthaasten'. De Tiber is niet de langste rivier van Italië (480 km.) wel de beroemdste samen met de Po. De Tiber voert modder mee, dit geeft aan het water een gelige kleur. Deze modder was ook een oorzaak van de verzanding van de havenstad van Rome: Ostia. 
Rome is tevens de plaats  van de pauzen, de katholieke kerk, de barok. Wat ons in de binnenstad  opviel was het groot aantal kerken en kapellen.  Een aantal zijn dicht of enkel open op speciale gelegenheden. Velen zijn in restauraties. Ook het aantal mannelijke en vrouwelijke geestelijken is opvallend. Velen zijn toeristen, anderen wonen hier een tijdje om verder te studeren (o.a. aan de Pauselijke universiteit: de Gregoriana http://www.unigre.it/ ).
Velen zijn werkzaam aan een of andere kerkelijke organisatie. We dachten vaak aan het voorbije 'rijke Roomse leven'.

De meeste Romeinen wonen buiten de stadskern. Ze komen naar de binnenstad met het openbaar vervoer en met de vele bromfietsen en Vespamodellen. Fietsen zie je veel minder. En als het regent zie je opeens overal verkopers van paraplu's... 

Het oude centrum van Rome ligt op de linkeroever. Wandelen langs de Tiber is leerzaam en ontspannend. Bekijk de bruggen en ga kriskras van de linker- naar de rechteroever. Neem  tijd, want Rome is zo druk dat je je  en toe dient te 'onthaasten'.
Rome is de stad van het oude Rome, denk hierbij in de eerste plaats aan de tijd van de keizers en van het christendom vooral met Vaticaanstad.  Rome is een smeltkroes van culturen en was lange tijd het centrum van de wereld. Een citytrip naar Rome is een voor een deel deze puzzel maken. Niet makkelijk, wel boeiend. Een stad bezoeken en ontdekken is niet enkel een verstandelijke ontmoeting, een stad verkennen moet een totale belevenis zijn. Wat achtergrond maakt deze verkenning makkelijker...
Oorspronkelijk waren de Romeinen landbouwers. Later werden ze wereldveroveraars door hun sterke legers, voortreffelijke veldheren en hun organisatietalent. In de gebieden die ze veroverden inden ze belastingen en maakten ze slaven. In deze gebieden bouwden ze uitgebreide domeinen, villa's en latifundia. Latifundia zijn uitgestrekte landgoederen met centraal woningen, stallen, schuren, werkplaatsen. Voorbeelden van werkplaatsen: weverij, spinnerij, leerlooierij, smederij... Hoe rijker een latifundium, hoe meer slaven.
Een speciale groep krijgsgevangenen die we vrij goed kennen vanuit films en romans zijn de gladiatoren. Zij waren de taaisten en werden getraind in speciale scholen. De Romeinse overwinnaars verplichtten de krijgsgevangenen te werken in de staatsmaalderijen. Het was  goedkoper en makkelijker voor Rome graan in te voeren van Egypte (via de havenstad Ostia).
Niet alle slaven deden handenarbeid. De 'intellectuelen' moesten onderwijzer spelen, opzichter, boekhouder.
De periodes voor de Keizers: periode van de koningen en vooral de periode van de Republiek (509 v.C. tot 27 v.C.).
Enkele namen van Romeinse keizers: sommigen behoorden tot het Julisch-Claudische huis (1), het Flavische huis (2) , anderen rangschikt men tot de Antonijnse keizers (3) sommigen noemt men soldatenkeizers. 

• Augustus

• Tiberius (1)

• Caligula (1)

• Claudius (1)

• Nero (1)

• Domitianus (2)

• Hadrianus (3)

• Marcus Aurelius (3)

• Caracalla

• Diocletianus

• Maximianus

• Constantijn : edict van Milaan 313, christenen krijgen vrijheid van godsdienst

• Theodosius: in 380 christendom = staatsgodsdienst.

De Romeinen waren meesters in syntheses in de kunst, het onderwijs, de godsdienst, de cultuur in het algemeen. De Grieken waren hun grote voorbeeld. Ze  stonden open voor vele culturele uitingen van andere volkeren. De Romeinse cultuur is in dit opzicht een krachtige spons. De godsdienst is daar een uiting van. Ze vereerden heel wat goden, ook Griekse.
In 395 werd het rijk verdeeld in het West- en het Oost-Romeinse rijk. Na de invallen van de Goten en andere volksstammen, kwam het bestuur in handen van deze aanvoerders. 
In 476 werd de kroon van de laatste keizer van het West-Romeinse rijk afgenomen. Odoaker kroonde zich tot koning van de Germanen in Italië. Dit was het einde van het West- Romeinse rijk.  Het Oost-Romeinse rijk bleef tot 1453; toen veroverderden  de Turken Constantinopel .Rome heeft zijn stempel gedrukt op het uitzicht van de toenmalige wereld. Vele technische en bouwkundige vernieuwingen brachten zij in hun voetspoor mee, van aquaduct tot villabouw, van heerwegen tot tempels en basilieken. De bestuurlijke en de rechterlijke organisatie was prima uitgebouwd. De kunsten floreerden, vaak met verwijzingen naar de Griekse kunst, haar grote voorbeeld. Tevens kwam het christendom sterk op de voorgrond ook dank zij de Romeinen. De Romeinen bezaten de kunst om veel zaken in hun cultuur tot synthese te brengen, van de vroegere culturen (Etrusken, Egypte, Griekenland..) tot en met de culturen van de overwonnen volkeren en dit doelmatig te verspreiden.
De kern van de macht, handel en cultuur lag toen rond de Middellandse zee. Dat bleef zo tot de tijd van de ontdekkingen: toen verschoof deze kern naar de Atlantische oceaan en in deze beweging ook naar de Nieuwe Wereld, naar Amerika. Andere Westerse machten kwamen op de voorgrond, de wereld veranderde door de wetenschappen, techniek, geestesstromingen en communicatiemiddelen. De periode van de kolonisering en de beide wereldoorlogen stonden voor de deur.
De culturen in Azië hadden hun eigen ontwikkeling, ze waren zeker geen meelopers, hun invloed op de Westerse wereld was evenwel minder groot. China was bijvoorbeeld op veel gebieden de voorloper, maar deze cultuur stond minder open voor voortdurende vernieuwingen en verspreiding door contacten met de buitenwereld. 

naar boven

4

Pantheon

Het Pantheon is sinds 609 een kerk. Er zijn nu nog altijd liturgische plechtigheden in deze kerk, maar het bezichtigen van de bijzondere architectuur is belangrijker geworden dan de liturgie.
Het Pantheon was oorspronkelijk een tempel voor alle goden, vandaar de naam: 'alle goden' in het Grieks.
Ze werd opgericht door Menenio Agrippa in 25 vC. Hadrianus herbouwde ze omstreeks 120 nC. Ze werd nadien een kerk en een vesting in de Middeleeuwen.
Als je binnenkomt valt de eenvoudige en harmonieuze structuur op. De afstand van de koepel tot de grond is gelijk aan de diameter. Het harmonisch architecturale overweegt in de ervaring.
Je vindt er graven van schilders, o.a. Rafaël. Ook de graven van de Italiaanse koningen zijn er, maar van 'bewonderen' was bij ons en bij anderen weinig sprake, gezien de geringe artistieke waarde.
Buiten de kerk  een fontein van Della Porta (Piazza della Rotonda).

naar boven

5  

naar boven

6

Domus Aurea - Nero

De Domus Aurea (Gouden Huis) in de omgeving van het Colisseum (Coliseo - Colosseum) was het voormalige paleis van de Romeinse keizer Nero en is nu een belangrijke archeologische site.  Slechts een beperkt gedeelte was geopend voor het publiek, omwille van restauratiewerken  en instortingsgevaar. In het voorjaar van 2010 is een deel van het dak ingestort en werd heel de site voor een onbepaalde periode gesloten. Men kan wel in de omgeving wandelen, wat echt de moeite loont. Met wat fantasie en informatie kan je een idee vormen van het dit enorme complex. Men schat dat er zowat 200 kamers waren. Het ligt op het niveau van het Forum Romanum. Het werd vernietigd en bedolven onder aarde en afval. Het bakstenen paleis was versierd met bladgoud van daar Gouden Huis. Het paleis bestond uit villa's en paviljoenen, met aangelegde bossen en velden en een groot meer en vijvers en dit alles omringd door een kilometerslange zuilengalerij.

Het Gouden Huis was niet de woning van Nero, wel om gasten te ontvangen met een theater en een oord voor (wilde) feesten en banketten. Het werd gebouwd gebouwd tussen 64 ( vlak na de grote brand van Rome) en 68 (zelfmoord Nero). Na zijn dood ontmantelde men dit paleis: Vespasianus begon de bouw van het Colosseum op de plaats waar het grote meer van Nero's paleis lag. Titus maakte van de badplaatsen openbare plekken, bouwde er thermen. De Domus Aurea verdween onder een heuvel van puin en aarde.  Op het einde van de 15de eeuw begonnen nieuwsgierigen de locaties te ontdekken. Men dacht aanvankelijk dat ze in onbekende grotten waren terecht gekomen met zeer versieringen op de muren en en de plafonds, vandaar de naam die nog in gebruik is: grotesken; geometrische versieringen (lussen, cirkels...) die we nog aantreffen in kerken en openbare gebouwen.    

naar boven

7

Forum Romanum 

Het Forum Romanum is een verzameling van overblijfsels van historische gebouwen, straten en pleinen.  Op de eerste plaats verwijst 'forum'  naar een markt, een plein in Rome. Oorspronkelijk gelegen tussen het Capitool (Kapitool) en Palatijn. Daar gebeurde in open lucht rechtspraak en bespreking van publieke zaken. Bij slecht en koud weer verhuisde men naar grote gebouwen er vlak bij: de basilica. Deze site is samen met Vaticaanstad en het Colosseum de toeristische trekpleister bij uitstek. Het is lang niet makkelijk om een goed beeld te krijgen van wat het vroeger was en betekende. Je moet wat geschiedenis kennen van het oude Rome, een plan en een beschrijving bij de hand hebben. Trek zeker een halve dag ervoor uit.
Midden op het Forum staan de drie heilige bomen van de landbouw (toen Rome nog een boerenrepubliek was): olijfboom, vijgenboom en wijnstok. Volgens de overlevering staan ze op de enige plek die in het Forum nooit geplaveid werd.

Volgens de legende stichtte Romulus Rome op de Palatinus. Zeker is dat deze heuvel de eerste bewoning kende. Het was een moeras dat men had drooggelegd. In enkel musea zagen we reconstructies van de hut - urnen: gaten uit de rotsen gehouwen (vandaar de naam urne).

De Etruriërs vormden de schakel tussen de Griekse en de Voorstedelijke beschaving in Rome. Op deze plaats dreven Etrusken en Latijnen met elkaar handel. Met de jaren namen deze handelsactiviteiten een hoge vlucht, ook al omdat meer en meer mensen gingen wonen op de Romeinse heuvels. Op deze drassige bodem legde men centrale riool aan: Cloaca Maxima. Zijn uitmonding in de Tiber kun je nog zien en op het Forum de plaats van deze riolering.

Men bouwde aan de helling van het Capitool de tempel van Saturnus:  aan het ene uiteinde, bij de helling naar het Capitool toe, die van Vesta aan de andere kant. De marktkramen werden barrakjes en nog later vaste winkeltjes. De veemarkt verhuisde naar een plein nabij de Tiber, dat dan ook Forum Boarium of Rundermarkt ging heten. Ook de groentehandel werd verplaatst naar een naburig plein, dat men Forum Olitorium of Groentemarkt ging noemen. Zo bleven alleen de wisselkantoren en de winkels met luxeartikelen over. Intussen had men reeds de eerste basilica gebouwd, een overdekte hal waarin men beschut was tegen zomerhitte of winterregens en men kon wandelen, vrienden ontmoeten, zaken afhandelen (zoals in beursgebouwen) en waar ook de rechtbank kon zetelen. Voor de wetgevende volksvergaderingen of comitia was de noordwestelijke hoek gereserveerd: daar lag het Comitium met de sprekerstribune of rostra en stond het senaatsgebouw of curia. Zo was het Forum geleidelijk ontwikkeld tot een combinatie van Wetstraat, Wall street en Vaticaan (dit zullen we later bespreken bij de functies). Op dit plein werd gepleit, gevonnist, gevochten, het volk tot revolutie opgehitst, kwamen triomftochten en stoeten voorbij, werden lijkredes uitgesproken bij de lijkbaar van grote mannen, kwamen gezanten uit de halve wereld hun opwachting maken bij de senaat, werden de beslissingen genomen die voor alle landen aan de Middellandse Zee bindend waren. Ook toen onder het keizerrijk de beslissingen nog alleen door de keizer werden genomen, bleef het Forum het magische middelpunt van de stad en het imperium.

Forum van Trajanus - de zuil van Trajanus
Van dit forum is niet veel overgebleven. In de Oudheid moet dit forum een enorm indruk gemaakt hebben. Zeer uitgestrekt met een basilica, bibliotheken en een tempel. Men beschouwde dit geheel als een van de wonderen van de klassieke wereld. De zuil van Trajanus (La colonna Traiana) is nog te bekijken. Aan de buitenkant: (gebruik een verrekijker) de episodes uit de veldtochten die Trajanus van 101 tot 103 en van 107 tot 108 ondernam tegen de Daciërs. De Romeinse overheersing in die streken is nog herkenbaar in de naam van Roemenië, met duidelijke verwijzing naar Rome. Men beschouwt deze reliëfs als een van de toppunten van de Romeinse reliëfkunst. Vroeger kon men deze reliëfs van dichterbij zien (zonder toneelkijker) vanuit de galerijen van twee nabij gelegen bibliotheken.
Oorspronkelijk stond bovenaan een beeld van de keizer. In 363 werd dit verwijderd. In 1568 kwam het beeld van de Heilige Petrus erop.

De Italiaanse dichter Petrarca mijmerde in 1368 tussen de ruïnes van het Forum Romanum van Rome, ooit het machtigste plein van het Romeinse keizerrijk. Hij zat in de ruïnes van het grandioze Forum Romanum  met zijn prachtige gebouwen, straten, pleinen waar recht werd gesproken, aan handel en politiek werd gedaan. Toen Petraca er zat liepen er koeien rond. Het was totaal vervallen. Hij vond die plek zo sterk om zich te verplaatsen in de Oudheid, dat hij mee aan de grondslag lag aan de beweging om het tot leven wekken van de glorie van de Oudheid.

Ruïnes
Italië en zeker Rome – de eeuwige stad - is een voortdurende bron voor inspiratie voor de religieuze toerist. Hier wordt hij geconfronteerd met ruïnes van kerkgebouwen waar . een combinatie nodig is van fantasie, voorkennis en voorbereiding als je musea en ruïnes bezoekt. Je moet voldoende gedocumenteerd zijn om ruïnes te kunnen waarderen en empathie. Kennis is niet interessant als je dit bij een bezoek gebruikt om te controleren of alles wat je ziet klopt met wat in boekjes stond. Dan ben je een boekhouder en geen genieter. Het andere uiteinde rendeert ook weinig of niet: iets bezoeken zonder een minimale voorkennis.
Het typische voorbeeld van ruïnes is het Forum Romanum. We denken dan aan de anekdote die Godfried Bomans vertelde in Wandelingen door Rome (1956). Hij noteerde van een dame uit Bussum, bij een bezoek aan het Forum Romanum, de volgende historische uitspraak: 'Zeg, wat is hier alles kapot!'. In een café moest Bomans bijkomen van deze uitspraak: 'Dit is de essentie van het Forum Romanum. Dat het kapot is. Een verbrokkeld keizerrijk, een ingestort imperium. Die tragiek had zij opeens begrepen, in een visioen, zoals alleen aan de onschuldigen geopenbaard wordt. Het is haar geopenbaard omdat zij zich op Bussums standpunt stelde. In Bussum is namelijk alles heel.' Dit zalig reflecteren is volledig op de rekening te schrijven van Bomans, want ik denk niet dat dit de dame uit Bussum veel zoden aan den dijk zou brengen. De tragiek zou ze waarschijnlijk niet doorgronden.
 

naar boven

8

Zijn er in de omgeving van het Forum Romanum nog andere Fora (Forums) ?

Ja

In het antieke Rome lag het ene forum naast het andere.
Het Forum Romanum werd vanaf de eerste eeuw voor Christus te klein. De bevolking van Rome nam toe en de machthebbers, de keizers bijvoorbeeld, wilden een forum hebben met hun eigen naam. Dit om hun belangrijkheid te onderstrepen en als herinnering voor het nageslacht. Zo liet Caesar een nieuw forum bouwen: het Forum van Caesar. Dit Forum is niet betreden, maar van buitenaf heb je er een beeld van. Nadien bouwden Augustus, Vespasianus, Domitianus en Nerva ook fora. Het laatste gebouwde forum is dit van Trajanus. Het belangrijkste overblijfsel daarvan is de zuil van Trajanus.

Bij je tochten door Rome ontmoet je geregeld de afkorting SPQR: Senatus Populusque Romanus, wat betekent: De Senaat en het Volk van Rome. Dit is in feite het naamkaartje of de identiteitspas van de stad Rome. Een Franse schrijver maakte ervan: Si Peu Que Rien: zo goed als niets; het oude Rome bleef immers lange tijd een grote ruïne, geschikt als open steengroeve en voor grasland.

naar boven

9

Musea en Mausoleum  

De toegang tot musea is niet gratis, kerken en basilieken zijn in de regel gratis. In vele kerken dien  je te betalen voor speciale toegangen zoals sacristie, onderaardse ruimtes, aparte afdelingen met kunstwerken. In elke belangrijke kerk is er toezicht. Hou rekening met de openingsuren. Nogal wat kerken sluiten bijvoorbeeld op de middag, met een lange middagpauze.

Rome bezit vele musea. Tot de belangrijkste behoren de Vaticaanse musea (de grootste, de mooiste en de duurste musea), de Capitolijnse Musea, het museum Borghese. Museo e Galleria Borghese ligt in de gelijknamige villa die een uitgestrekt en mooi park is. Het park zelf is ook de moeite waard. Dit museum is voortdurend in ‘beweging' restauratie van kunstwerken, bijbouwen enz. In elke zaal zijn er verklarende kaarten.
Enkele meesterwerken uit de verzameling zijn cultureel erfgoed geworden van de hele wereld. Voor de afbeeldingen verwijzen wij naar de webadressen en Google.
De mooiste werken vonden wij de beeldhouwwerken van Bernini (1598 – 1680). Deze veelzijdige barokke kunstenaar heeft nagenoeg zijn hele leven gewerkt in Rome.  In elk van de zalen is er een blikvanger. Bernini kennen we ook door het ontwerp voor de Fontein van de vier rivieren op de Piazza Navona.

De grafarchitectuur was opmerkelijk bij de Romeinen. Dit hangt samen met hun groot respect voor de overledenen. Grafschennis was een van de ergste misdrijven.

• Het mausoleum van Augustus: groot, slechts af en toe te bezichtigen, voor een deel gerestaureerd, het geheel is niet zo aantrekkelijk. Er vlak naast ligt het bekende Ara Pacis. Dat gebouw met het befaamde altaar was niet toegankelijk.

• Het mausoleum van Hadrianus: verwerkt in de Engelenburcht.

• Het mausoleum van Caecelia Metella op de Via Appia is het bekendste en best bewaarde mausoleum op deze historische weg. Het ligt wat in de hoogte. Het is het praalgraf van de dochter van zeer rijke ouders. Het gebouw omvat een ronde tamboer en een vierkante onderbouw. Later maakte het deel uit van een kasteelfort. Je moet vast en zeker de oudheidkamer bezoeken en de rouwkamer. Andere tomben op de Via Appia: van de Horatii en Curiatii, van de Scipio's. Bij de begraafplaatsen zijn ook heel wat columbaria. De (niet-bekeerde) Romeinen begroeven niet (Joodse nadien christelijke gewoonte), ze verbranden de lijken.

naar boven

10

naar boven