Wargames

Er zijn zoveel bordspelen dat niemand ze nog kan tellen. De tijd dat je enkel de keuze had tussen Mens erger je niet, Monopoly en Stratego is gelukkig al heel lang voorbij. Tegenwoordig kun je kiezen uit honderden bordspelen met evenveel thema’s. En vooral de kwaliteit is er de laatste 20 jaar enorm op vooruit gegaan.
Tijd dus om één onderdeel van het bordspel eens apart te belichten: het wargame !

Wargames zijn anders dan de gewone bordspelen. Zij hebben een uniek thema. Een thema dat zo oud is als de menselijke (non)beschaving: de oorlog.

Goede wargames zijn spelen die je terugplaatsen in een “tijdscapsule”. JIJ bent Napoleon, Alexander de Grote of een Tankcomandant in de tweede wereldoorlog.

Terwijl gewone bordspelen ook werken met een thema, zoals Catan (ruilhandel) of La Citta (de uitbouw van een stad), gaat het bij historische wargames om heel verfijnde simulaties die je dikwijls een overzicht geven WAAROM een bepaalde veldslag werd verloren of gewonnen. Wargames geven dus dikwijls bijkomende lesjes in geschiedenis, maar dan op een dynamische en amusante wijze.

De geschiedenis van het wargame gaat terug tot het oudste stategisch spel aller tijden: het schaken. Maar het eerste échte moderne bord wargame dat gecommercialiseerd werd is zonder twijfel Tactics dat in 1953 door ene Charles Roberts op 2000 exemplaren werd uitgebracht. Roberts is dan ook de stichter van DE wargame company van de vorige eeuw: Avalon Hill. Hij bracht de bal aan het rollen met historische games als Gettysburg, Afrika Korps (nog steeds een schitterend eenvoudg spel) en de Battle of the Bulge (Ardennen 44). Ondertussen zijn bord wargames meer en meer verfijnd en de mechanics gemoderniseerd. Opgepast in de definitie van wargames, want Risk of de standaard Axis and Allies zijn eigenlijk geen echte historische games en vallen net buiten de historische simulaties.

Ongeveer het beste en voor beginners gemakkelijkste wargame is op dit ogenblik ongetwijfeld MEMOIR 44. Het geeft – op een heel eenvoudige manier – de veldslagen weer in Normandië 1944. Het is zeer beperkt in de historische weergave, maar erg spannend. Onnoemelijk veel scenario’s (te downloaden via het internet) en vooral een erg korte spelduur van minder dan een uur laten je zien waarom je bvb best een stad verdedigt met infanterie en niet met tanks.

Het mooie aan wargames is dat ze met je interesse “meegroeien”. Gedurende de laatste 50 jaar zijn er letterlijk enkele DUIZENDEN wargames geproduceerd die de oorlogen weergeven van 3000 voor Christus tot science fiction sterrenoorlogen. Dus JIJ kiest de moeilijkheid, de periode, de schaal. Ongeveer alles bestaat.

Het moeilijkste wargame om te spelen (en toch populair) is ongetwijfeld Advanced Squad Leader (vroeger Avalon Hill nu Multi Men Publishing). Het spel geeft de tweede wereldoorlog weer op een niveau van een Companie (100 tot 200 man) en beslaat ongeveer 300 pagina’s aan reglementen ( in bijbeldruk !). Het bevat meer dan 1000 tabellen en geeft een inzicht van de straatgevechten tussen alle nationaliteiten uit die oorlog (ook Belgische tanks uit 1940!). Het grootste wargame dat trouwens nog regelmatig wordt bijgedrukt is War in EUROPE. De volledige tweede werldoorlog in 9 kaarten van ieder één meter op 60 cm (probeer dat maar eens op je tafel te krijgen) en met 4800 speelstukken. Iedere beurt is één week in de echte oorlog. Je moet zelfs je eigen fabrieken oprichten en het spel heeft productiespiralen voor alle wapensystemen. Zo duurt het meer dan 16 speelbeurten om de meest eenvoudige tanks te (her)produceren. Ik verzeker je : een unieke ervaring als spelfanaat.

Zelf speelde ik zo één scenario uit War in Europe – War in the East (oorlog tussen Duitsers en Russen van juni 1941 tot maart 1942) en hiervoor hadden we bijna 3 maanden nodig met IEDER weekend 8 uur spelgenot. Het volledige spel duurt minstens 400 tot 500 uur.

De spelfanaat heeft verschillende moderne wargames in voorraad. De betere en meest speelbare zijn zeker deze van GMT games en Columbia Games. Vooral Napoleon en Hammer of the Scots zijn al échte klassiekers en duren gelukkig slechts een 2 tal uren.

Het nieuwste wargame op dit ogenblik is echter een groot Napoleontisch spel dat je een héél goed inzicht geeft in de oorlogsjaren 1805 tot 1815 (Waterloo !) Age of Napoleon. Het spel moet dit jaar wel nog uitgebracht worden in het Nederlands, maar heeft enorm mooie speelstukken en kaarten. Je voelt je héél eventjes in een tijdmachine en het spel duurt 4 uur.
Veel plezier. Hieronder een lijstje van favoriete wargames uit mijn collectie van enkele honderden bordspelen.

Betere bord wargames:
MEMOIR 44 (beginners)
Squad Leader
Napoleon
Hammer of the Scots
Age of Napoleon
Third Reich (3 ed van Avalon Hill)
The Russian Campaign (vroeger Avalon Hill nu L3)
Turning Point Stalingrad
Breakout Normandy
Battle of the Bulge (Editie 1981)