Aangifte van nalatenschap en ‘voorafgaande schattingen’

Een aangifte van nalatenschap moet worden ingediend wanneer door een overlijden de goederen van de overledene worden verkregen door zijn erfgenamen of door in zijn testament aangeduide legatarissen.

Moet er altijd een aangifte van nalatenschap worden ingediend?

In principe is het indienen van een aangifte van nalatenschap verplicht.

De administratie stelt zich soepel op en eist niet dat een aangifte wordt ingediend als de volgende 2 voorwaarden vervuld zijn:

de nalatenschap van de rijksinwoner bevat geen onroerende goederen;
er is geen successierecht verschuldigd.

Binnen welke termijn moet de aangifte van nalatenschap worden ingediend?

De termijn voor het indienen van de aangifte van nalatenschap wordt bepaald door de plaats van het overlijden.
De berekening van de termijn gebeurt van datum tot datum te rekenen vanaf de dag van het overlijden.

De termijn bedraagt 5 maand als het overlijden plaatsheeft in België.
De termijn bedraagt 6 maand als het overlijden plaatsheeft in een ander Europees land.
De termijn bedraagt 7 maand als het overlijden plaatsheeft buiten Europa.

Wanneer de laatste dag van de termijn samenvalt met een sluitingsdag van het registratiekantoor wordt de termijn verlengd tot de eerstvolgende openingsdag van het kantoor.

Kan de indieningstermijn voor de aangifte van nalatenschap worden verlengd?

De erfgenamen kunnen, in geval van ernstige moeilijkheden, een aanvraag tot verlenging doen bij het registratiekantoor waar de aangifte moet worden ingediend.

Een dergelijke aanvraag is niet meer mogelijk wanneer de indieningstermijn voor de aangifte van nalatenschap al verstreken is.

De verlenging van de indieningstermijn brengt in geen geval een uitstel van de betalingstermijn of van de intresten met zich mee.

Wat gebeurt er wanneer de aangifte van nalatenschap laattijdig wordt ingediend?

Wanneer de aangifte niet tijdig wordt ingediend, loopt iedere erfgenaam een boete op van 25 euro per maand vertraging.

Wie is verplicht de aangifte van nalatenschap in te dienen?

De volgende personen zijn verplicht de aangifte van nalatenschap in te dienen:

· voor de nalatenschap van een rijksinwoner:

ode erfgenamen

ode algemene legatarissen

· voor de nalatenschap van een niet-rijksinwoner:

odiegenen die de in België gelegen onroerende goederen verkrijgen die afhangen van de nalatenschap

Mag ik als erfgenaam zelf de aangifte van nalatenschap opstellen?

Omdat het opstellen van de aangifte van nalatenschap een grondige kennis van het fiscaal en burgerlijk recht vereist, doen de erfgenamen meestal een beroep op een bevoegd persoon (bijvoorbeeld een notaris).

U mag als erfgenaam de aangifte van nalatenschap natuurlijk ook zelf opstellen.

U kan op het registratiekantoor waar u de aangifte moet indienen inlichtingen krijgen over de wettelijke voorschriften waaraan de aangifte moet beantwoorden. De medewerkers van het registratiekantoor mogen echter niet meewerken aan het opstellen van de aangifte zelf.

Wie bepaalt de waarde van de goederen uit de nalatenschap?

Het zijn de erfgenamen die de waarde van de goederen moeten schatten.

De waarde van de goederen die moet worden aangegeven is de verkoopwaarde op de dag van het overlijden.

Voor onroerende goederen die in België gelegen zijn, zijn er 2 manieren om de waarde te bepalen:

De erfgenamen maken zelf een schatting. Wanneer de administratie vindt dat een goed te laag werd geschat in de aangifte van nalatenschap brengt zij haar eigen schatting ter kennis van de erfgenamen (ook ‘tekortschatting’ genoemd). Daarop zijn bijkomende successierechten, boeten en intresten verschuldigd.
De erfgenamen laten op hun kosten de verkoopwaarde van de goederen door 1 of 3 deskundigen schatten. Deze methode wordt "voorafgaande schatting" genoemd. De schatting moet tijdig (d.w.z. vóór de indiening van de aangifte en uiterlijk vóór het verstrijken van de indieningstermijn) worden aangevraagd. U doet deze aanvraag door een aangetekende brief te richten aan de ontvanger van het registratiekantoor waar de aangifte van nalatenschap moet worden ingediend. De door de deskundigen vastgestelde waarde is bindend voor de aangevers en de administratie. Er kan dus geen tekortschatting worden gevestigd op goederen die volgens deze procedure zijn geschat (dus ook, geen boeten en intresten).

Christian De Vos

Erenotaris