De feiten

Hoe is het dan wel...? 

Bang van de wolf

Ja, vroeger zat de schrik voor de wolven er diep in.  Tegenwoordig hoef je niet langer bang te zijn nog een wolf tegen te komen. Alle wolven zitten, althans in onze contreien, netjes achter afsluitingen in dierentuinen of safariparken.  Maar toch zijn de wolven nog niet helemaal uit ons dagelijks leven verdwenen. Er wordt nog steeds over gepraat, denk maar aan de vele spreekwoorden en gezegden, en er hoeft maar ergens een schaap of geit dood gevonden te worden met bijtwonden of reeds steekt het verhaal van een bloeddorstige wolf opnieuw de kop op.

Dit stigma dankt de wolf vooral aan de Europese landbouwculturen. Wanneer kleine boeren een schaap, een geit of soms een rund aan de wolf verloren was dit voor die kleine boeren een groot verlies en meteen de rechtvaardiging voor het doden van dit dier.

Heel anders was het in Noord Amerika waar de indianen die geen vee hielden, maar jager-verzamelaars waren, de wolf aanzagen als een machtig, wijs en edel dier. Ze bewonderden zijn jachtinstinct en bootsten zijn jachttactieken na bij hun eigen jacht op de bizon, buffel of kariboe.

Maar bij de verovering van het westen door de blanke kolonisten begon meteen de genadeloze jacht op de wolf tot ook daar de uitroeiing nabij was.

(eind jaren '40 betaalde de regering in Brits Columbia 40 $ per gedode wolf, en elders golden vergelijkbare bedragen. In Canada werden toen alleen al door premiejagers jaarlijks zo'n 10.000 wolven gedood.)

Hoe gevaarlijk zijn wolven

Voor de mens is een gezonde wolf in zijn natuurlijke leefomgeving eigenlijk ongevaarlijk. Wolven zijn schuwe dieren, die liefst alle contact met mensen vermijden.

Hoe komt het dan dat mensen de wolven zo gevaarlijk achten? In de eerste plaats omdat zij er met hun priemende gele ogen, hun doordringende blik en hun vastberaden gedrag er gevaarlijk uitzien, en omdat zij ook 's nachts actief zijn.
Ook het feit dat wolven soms dragers van hondsdolheid waren maakte hen gevreesd. Als zieke wolven in een dorp doordrongen konden ze heel wat slachtoffers maken onder de bewoners, immers hondsdolheid is zeer besmettelijk.

Maar de hoofdreden zal wel geweest zijn dat de wolf een jager is, en leefde van dezelfde prooidieren als de mens. En de jagende mens duldt nu eenmaal geen concurrenten.

 De wolf in de literatuur  

In de populaire publicaties probeert men een waarheidsgetrouw beeld van de wolf te schetsen, maar daar blijft het meestal bij. Nog voor er honderd woorden op papier staan heeft men toch al minstens één keer het bloeddorstige karakter aangehaald. Ook de sprookjes worden telkens opnieuw naar voor gebracht.

Maar hoe is het nu mogelijk dat mensenschuwe dieren mensen zouden hebben aanvallen? Daar is een heel eenvoudige verklaring voor: enkel zieke dieren doen zoiets!

Ook de regelmatig voorkomende uitspraak dat wolven een ware slachting hebben aangericht onder het vee blijkt niet te kloppen. Wat wel waar is, is het feit dat wolven regelmatig schapen en geiten op hun menu plaatsen als ze daar de kans toe krijgen. En daar spelen de media dan gretig op in door grote krantenkoppen in de gebruikelijke sensatiestijl.

Nochtans, toen een krant Noord Amerika een hele grote beloning uitloofde aan een getuige die kon bewijzen dat in het wild levende wolven mensen had aangevallen en/of gedood hadden bleef het zonder gevolg; ook niet toen de beloning verschillende keren verhoogd werd.
Bij ongevallen met wolven bleek het telkens om zogenaamde "tamme" wolven of om hybriden (kruisingen wolf/hond) te gaan.

De wolf in de natuur  

Door de eeuwenlange meedogenloze jacht was de wolf zogoed als verdwenen uit Europa. Alleen in het hoge noorden waren er nog wolven in hun natuurlijke biotoop te vinden. Sedert enkele jaren, vooral na het uiteen vallen van de Sovjet Unie, is de wolf aan een comeback bezig. De laatste tijd wordt hij opnieuw opgemerkt in Polen, in het Noord- en Oostelijke deel van Duitsland en ook in Noorwegen en Zweden is de wolf opnieuw opgemerkt.

In Noord Amerika leven er nog vrij grote populaties wolven in de vrije natuur.In Alaska, Canada en het noordelijkste deel van de Verenigde Staten.

Ook in Azië is de wolf nog in de natuur aanwezig. Hij komt nog voor in het hele gebied te noorden van de Himalaya. Ook in Indië en zelfs in Japan wordt hij nog opgemerkt.

Dank zij de constante druk van milieuactivisten is er een bewustwording te merken bij de huidige generaties, en de voorlichting van de jonge mensen heeft een kentering teweeggebracht. De mens heeft eindelijk ingezien dat de wolf veel te waardevol is om zo te behandelen, en bijna overal is de soort in bescherming genomen. Het gevolg is dat wolven als soort opnieuw zijn ingebracht in verschillende gebieden in Europa en Amerika, zij het niet altijd zonder problemen met de oudere mensen uit die gebieden. De schrik zit er nog altijd in. Maar dank zij de voorlichtingscampagnes op school zijn de jongeren het niet langer eens met de zienswijze van hun ouders en de wolf krijgt een kans.

Ondanks dit alles zijn er nog altijd mensen die proberen om de wolven te doden, maar de overheden waken. Dat het menens is laten de veroordelingen merken, een man die in het noorden van Amerika een wolf neerschoot kreeg een gevangenisstraf van zes maand en een geldboete om van te duizelen.

De toekomst van de wolf  

Die toekomst ziet er sedert enkele jaren opnieuw wat beter uit. Eindelijk is men tot het besef gekomen dat de mens de natuur, in al zijn verscheidenheid, nodig heeft. Ondanks verwoede pogingen slaagt de mens er niet in om de natuur volledig naar zijn hand te zetten. In uitgestrekte wildparken waar de men de natuurlijke omstandigheden probeert te bewaren voor de komende generaties slaagt men er niet in om de wildstand in een ecologisch verantwoord evenwicht te houden. Dus heeft men de hulp ingeroepen van ... "De Wolf".  

Het opnieuw inpassen van de wolf in het natuurbeeld heeft de onderzoekers meermaals voor verrassingen geplaatst. Het gedrag was bijlange niet zo voorspelbaar als eerst gedacht, en de gedragsdeskundigen moesten meermaals bepaalde vastgeroeste ideeën herzien.