winstuff  |


Partities maken op een harde schijf.


1. Enkele MSDOS-commando's.

1.1. Inleiding.

Deze informatie geldt voor de volgende besturingssystemen:

Waarom is het noodzakelijk enkele msdos-commando's te kennen?

Bij de eerste installatie, staat er nog geen filesysteem (FAT, FAT32, NTFS, EXT2, REISERFS, ...) op de harde schijf; dus is er ook geen besturingssysteem geïnstalleerd.
De pc kan dus niet opstarten.

Het opstarten kan gebeuren door:

Opstarten met een bootdisk laat de msdos-prompt verschijnen: A:\
Hierachter moeten de commando's getypt worden en met ENTER bevestigen.

1.2. MSDOS-commando's

Om naar een andere schijf of partitie te springen:

A:\>c: Naar de C-schijf spingen.
A:\>d: Meestal is dit de cdrom (bij 1 schijf en 1partitie)

Moglijke schijven:

Een diskette, cdrom of een harde schijf bestaan uit verschillende directories en/of bestanden.
Om te bladeren tss de verschillende directories gebruik je de commando's:

C:\>cd windows (naar de map windows gaan)
C:\WINDOWS\>
C:\WINDOWS\>cd.. (terugkeren naar de vorige directory, hier de root).
C:\>
C:\WINDOWS\>cd... (terugkeren naar de root, onafhankelijk .hoe diep je zit).
C:\>

Om de inhoud van een harddisk, partitie of directorie te bekijken:

C:\>dir (zonder meer de inhoud van een directorie opvragen)
C:\>dir /w (inhoud met enkel de bestandsnamen)
C:\>dir /p (inhoud met alle gegevens, maar afgebeeld per 'blad')

Functietoetsen:

F1 -> Het vorige commando per letter/cijfer laten verschijnen.
F3 -> Het volledige vorige commando laten verschijnen.

Daarnaast heb je nog copy, del (delete), ren (rename), mkdir (make dir), ...

Er bestaan ook handige programma's, zoals nc (nortoncommander) om "grafisch" msdoscommando's uit te voeren, ook onder windows.
Deze zal je rap terugvinden door een zoekactie te richten op "nortoncommander" via een zoekmachine ( www.yahoo.com , www.altavista.com , www.google.com, ...).

1.3. Formatteren van een disk of een partitie.

Dit gebeurt met het commando format.
Met formatteren wordt de schijf of de partitie in sectoren en sporen ingedeeld; ze wordt klaargemaakt om data te kunnen opslaan.

C:\>format a: (formatteren van een diskette; opgelet: schrijfbeveiliging afzetten)
C:\>format c: (formatteren van de C-schijf)
C:\>format d: (formatteren van de D-schijf)

Onderweg kun je ook een volumenaam geven aan de disk, nodig is dit echter niet.
De volumenaam is de naam van de schijf die verschijnt naast de prompt.

1.4. Maken van een opstartdiskette.

Een opstartdiskette maak je door een diskette in de floppy drive te steken en het volgende commando in te tikken:

C:\>format a: /s (belangrijke bestanden worden op de diskette gecopieerd)

Een opstartdiskette van win 95 of win 98 is ook voldoende.

2. Partities.

2.1. Soorten partities.

Een partitie is eigenlijk een stuk van een harde schijf dat op zichzelf kan gezien worden als een harde schijf.
D.w.z. dat bij problemen (een crash of slechte plaatsen) niet de hele schijf moet opnieuw geformatteerd worden, maar enkel de partitie.

Er bestaan drie soorten partities:

Een goeie site met meer uitleg hierover kun je vinden op http://www.sjoerd-visser.demon.nl/.

a) De primaire partities.

Een primaire partitie is een afgesloten stuk van de harde schijf. D.w.z. dat je het niet verder kunt indelen in andere partities.

Het microsoft besturingssysteem (MSDOS, win 3.11, win95, win98 en win ME) moet zich bevinden op een primaire partitie van de eerste HD.
Elke primaire partitie (max4) krijgt een stationsletter, beginnend bij C (A en B zijn diskdrives).

b) De uitgebreide partitie.

Omdat het aantal primaire partities maar 4 is, werd de uitgebreide partitie ontworpen.
De uitgebreide partitie is een aangepaste primaire partitie die tientallen logische stations kan bevatten. Ze krijgen de letters D t/m Z (tenminste als er geen CDROM of CD-RW is).
De uitgebreide partitie zelf krijgt geen stationsletter.

c) De logische partitie.

Logische partities bevinden zich dus enkel op uitgebreide partities. Ze kunnen door elk besturingssysteem worden gezien.
Een MS-besturingssysteem kan op een logische partitie geplaatst worden, maar dan heb je wel een bootmanager nodig om deze te kunnen bereiken.
Elke logische partitie bezit terug een stationsletter.

2.2. De actieve partitie.

De meeste PC gebruikers booten hun besturingssysteem vanaf station C. Dit is een primaire partitie op de eerste harde schijf.
Op de IBM compatibele PC kunt u maximaal vier primaire partities of drie primaire partities en een uitgebreide partitie op de eerste harde schijf (IDE1) aanmaken.
Bij het booten zal het besturingssysteem dat op de actieve partitie staat opgestart worden.

In iedere primaire partitie kunt u een besturingssysteem plaatsen.
Besturingssystemen in primaire partities kunnen elkaar niet zien. Er kan immers maar één C-schijf zijn. Dat is de actieve partitie. De andere primaire partities (indien aanwezig) op dezelfde schijf zijn verborgen.

Deze traditie stamt nog uit oude DOS tijden, toen het niet wenselijk was dat verschillende versies van hetzelfde besturingssysteem elkaar konden zien. Microsoft stelt nog steeds als eis dat haar besturingssystemen vanaf een primair station C geboot moeten worden. Overigens betekent dit niet dat u het daar ook moet installeren. Windows kan ook in een logisch station geplaatst worden. Een voordeel kan zijn dat virussen uw bestanden minder snel zullen vinden. Een ander voordeel is dat zo u zuiniger met de bootbare ruimte op een grote vaste schijf omspringen kunt.

Wilt u meerdere Dos of Windows versies naast elkaar gebruiken, dan hebt u dus meerdere primaire partities als bootschijven nodig. Het besturingssysteem van de actieve C partitie wordt geboot. De anderen C partities zijn niet te zien. Een primaire partitie op een 2e IDE schijf wordt automatisch een D. Ook op zo'n D schijf laat zich geen besturingssysteem van Microsoft installeren. Zo voorkomt u dat er meerdere kapiteins op een schip komen. Met primaire partities houdt u ze van elkaar gescheiden.

Overigens laat een DOS FDISK u maar één primaire partitie per harde schijf aanmaken.

2.3. De Master Boot Record MBR.

Op het einde van de hardwareopstart, gestuurd door het BIOS-programma, leest de BIOS de eerste fysieke sector (512 bytes) van de harde schijf.
Deze eerste fysieke sector wordt de Master Boor Record (MBR) genoemd of ook wel eens de patitietabel.
De MBR kan uit drie delen bestaat, meestal twee bij single boot.

Een programmatje, de partitietabel en eventueel een bootmanager.
De BIOS laat het programmatje starten. Het programmatje leest de partitietabel die de informatie bevat over de indeling van de HD. De actieve partitie wordt opgestart.
Meestal bevat de actieve partitie het geïnstalleerde OS dat opstart, meestal is dit de eerste primaire partitie met windows erop (Dit moet niet, soms kan er ook een bootpartitie gemaakt worden die dan de bootmanager bevat).
In bepaalde gevallen (dualboot linux-windows) wordt de bootmanager (meestal LILO) ook op de MBR geschreven.

Wanneer je met een programma (bv fdisk) de partitie-indeling van een HD gaat maken, zal bij de uitvoering de bestaande MBR overgeschreven worden (na bevestiging).
Wanneer de MBR om de één of andere reden "fucked up" geraakt, kan je met het volgende commando de MBR herstellen (daarmee wordt de eerste partitie van de eerste schijf bereikbaar).

A:\>fdisk /mbr

Met dit commando wordt een standaard partitietabel en het programmatje op de MBR geschreven.
Een eventuele bootmanager wordt op dit ogenblik gewist.

2.4. Het programma fdisk voor msdos.

a) Bedenking vooraf.

De eerste FDISK's van Microsoft waren goed gedocumenteerd en de hiermee enig gemaakte primaire partitie en uitgebreide partities (met logische partities) zijn ook door andere besturingssystemen te gebruiken.
MSDOS FDISK's staat u niet toe om meerdere primaire partities aan te maken. Hiervoor moet u andere programma's gebruiken.

Maar sinds de opkomst van de boot managers (waarmee het booten van een ander besturingssysteem heel eenvoudig geworden is), lijkt Microsofts beleid erop gericht te zijn uw keuzevrijheid hierin weer drastisch te beperken.
De Windows 9x FDISK werd "verbeterd", waarbij de verbetering bestond uit het aanmaken van partitietabellen die niet altijd door haar concurrenten gelezen konden worden.

Microsoft bereikte hiermee dat de concurrenten de naam "slecht installeerbaar" kregen, terwijl haar OEMs installatie perikelen veroorzaakten (dat is de omgekeerde wereld).

Een andere bedenking over de M$ producten bestaat erin dat bij installatie of herinstallatie van het OS de MBR zonder vragen overschreven wordt.
Dit heeft tot gevolg dat eventueel andere OS'en niet meer kunnen opgestart worden.
M$ wil de alleenheerser zijn op een pc en dit is niet altijd de wens van de klanten, dit wat klantvriendelijkheid en keuzevrijheid betreft.

b) Het maken van een partitie met fdisk.

Het kan gemakkelijker en veiliger zijn te werken met verschillende partities op de harde schijf, dit om:

Goed om weten is dat fdisk een destructief programma is. D.w.z. dat na uitvoering alle gegevens gewist zijn.
Een backup van belangrijke bestanden is wel noodzakelijk.

Met fdisk kun je maar 1 primaire partitie maken. Deze is dan ook automatisch de actieve partitie (de root of C-schijf).
De tweede partitie is dan ook automatisch een uitgebreide partitie (geen stationsletter).
Deze kun je dan naar hartelust gaan indelen in verschillende logische partities (D ,E ,F , G ,H ,..., Z-schijf).
De grootte van de schijven kan je ofwel standaard kiezen of aangeven in een percentage van de mogelijke hoeveelheid.

Opmerking: andere filesystemen dan FAT kan je niet aanmaken met fdisk (windowspolicy).

Steek een opstartdiskette in de floppy en start (of herstart) de computer.

Fdisk is op te starten met het commando.

A:\>fdisk

c) Het opzetten van een pimaire partitie.

Na het opstarten van fdisk verschijnt er een vraag of je ondersteunig wilt voor grote schijven (schijven groter dan 512MB).
Enable large disk support?
Hierop antwoord je JA.
Dan krijg je een keuzemenu:

1. DOS-partitie of logisch station maken
2. Actieve partitie kiezen
3. Een partitie of logisch DOS-station verwijderen
4. Partitiegegevens weersgeven
5. Andere vaste schijf kiezen

Uw keuze: [1]
Druk op Esc om FDISK af te sluiten.

Wanneer de HD nieuw is, start je met 1. DOS-partitie of logisch station maken.
Dan krijg je het volgende keuzemenu:

1. Primaire DOS-partitie maken
2. Uitgebreide DOS-partitie maken
3. Logisch station maken in uitgebreide DOS-partitie

Uw keuze:[1]
Druk op Esc voor het scherm FDISK-opties.

Kies 1. Primaire DOS-partitie maken.
Nu krijg je de keuze om de hele C-schijf voor deze partitie te gebruiken of een deel ervan, aangegeven in % van de schijf.

In de volgende stap moet je de juist gemaakte primaire partitie actief maken.
Kies 2, “Uitgebreide DOS-partitie maken
De vragen die volgen beantwoord je.

d) Het opzetten van een uitgebreide partitie.

Hiervoor herhaal je keuze 1 uit het hoofdmenu.
Dan kies je voor 2 Uitgebreide DOS-partitie maken.
Ook hier krijg je de vraag hoe groot deze partitie moet zijn.
Opgelet: Je kan maar 1 partitie actief maken! (dat is de primaire).

e) Het opzetten van logische partities.

De uitgebreide partitie kan je nu indelen in verschillende logische partities.
Keuze 1 en dan keuze 3 Logisch station maken in uitgebreide DOS-partitie.

Ook hier bepaal je de grootte van de partities.

f) Zichtbaar maken van de partitietabel.

Keuze 4.Partitiegegevens weersgeven.

g) Een partitie wissen.

Keuze 3. Een partitie of logisch DOS-station verwijderen.
Dan kun je kiezen tussen 4 mogelijkheden:

1. Primaire partitie verwijderen
2. Uitgebreide partitie verwijderen
3. Logischstation in uitgebreide partitie verwijderen
4. Een niet-DOS-partitie verwijderen

h) Andere schijf kiezen.

Als er nog HD's in de computer zitten, kan je met keuze 5 de andere schijf selecteren.

i) Formatteren van de nieuwe gemaakte schijven.

Opdat je computer zou kunnen opstarten, moeten de gemaakte schijven geformatteerd worden.
Terug opstaten met je opstartdiskette.

A:\>format c: /s (van de C wordt een systeemschijf gemaakt)

Nu kun je opstarten vanaf de C-schijf.

Daarna moet je ook de andere schijven gaan formatteren.

C:\>format d: (of e: of f: of ...)

Nu kan het besturingssysteem geïnstalleerd worden.
Ga naar de setup-directory met cd **** en tik in setup.exe.

3. Andere programma's om partities aan te maken.

3.1. Partition Magic van Powerquest.

Het voordeel van dit programma is dat je, als er geen problemen voorkomen, geen gegevens verloren gaan.
Het is toch beter een backup te maken vooralleer te partitioneren.

Een ander voordeel is dat andere filesystemen ook ondersteund worden (FAT, FAT32, NTFS, EXT2).

Partition Magic kan zowel werken onder win3.11, win95, win98 en ME

Een nadeel van dit programma is dat het niet gratis is.

Website: http://www.powerquest.com

3.2. Ranish Partition Manager.

Dit gratis programma wijzigt enkel de MBR, maar maakt ook geen filesysteem aan. Dat moet je doen met de gepaste tool in het OS zelf, zoals "format" bij DOS.

http://come.to/ranish

of http://www.users.intercom.com/~ranish/

3.3. Het praktisch gebruik op een windowssysteem.

Je kan nooit maar 1 primaire partitie maken op een harde schijf met fdisk.
Wens je een tweede partitie, dan moet je een uitgebreide (extended)partitie maken, met daarin 1 of meerdere logische parities.

Maak ook altijd een backup van belangrijke bestanden.




winstuff  |